Blog

Δείτε εδώ την προκήρυξη για το ΠΜΣ: “Διαγνωστική και Θεραπευτικη Προσέγγιση του Διαβητικού Ποδιού”, για το Ακαδ. έτος 2025-2026.

Τμήμα Ιατρικής – Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Επισκεφθείτε την επίσημη ιστοσελίδα του ΠΜΣ

Επιμέλεια: Αναστάσιος Τεντολούρης

Wexler DJ, Garvey WT, Ghosh A, Kazemi EJ, Krause-Steinrauf H, Ahmann AJ, Brown-Friday J, Casula S, Cherrington AL, Elasy TA, Fortmann SP, Krakoff JA, Mudaliar S, Tiktin M, Younes N; GRADE Study Research Group. Weight Gain Was Associated With Worsening Glycemia and Cardiovascular and Kidney Outcomes in Patients With Type 2 Diabetes Independent of Diabetes Medication in the GRADE Randomized Controlled Trial. Diabetes Care. 2025 Apr 23:dc242825. doi: 10.2337/dc24-2825. Epub ahead of print.

ΕΙΣΑΓΩΓΗ – ΣΚΟΠΟΣ

Η αύξηση του σωματικού βάρους που παρατηρείται με τη χρήση ορισμένων υπογλυκαιμικών φαρμάκων μπορεί να επηρεάσει δυσμενώς τη μακροχρόνια διαχείριση του σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 (ΣΔΤ2). Σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν η αξιολόγηση των μεταβολών του σωματικού βάρους και η διερεύνηση της συσχέτισης της αύξησης βάρους με τις γλυκαιμικές, καρδιαγγειακές και νεφρικές εκβάσεις σε διάστημα πέντε ετών, υπό τέσσερα διαφορετικά θεραπευτικά σχήματα.

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ

Η τυχαιοποιημένη κλινική δοκιμή GRADE (Glycemia Reduction Approaches in Diabetes: A Comparative Effectiveness Study) αξιολόγησε την αποτελεσματικότητα της προσθήκης ινσουλίνης glargine, γλιμεπιρίδης, λιραγλουτίδης ή σιταγλιπτίνης στη θεραπεία με μετφορμίνη σε άτομα με ΣΔΤ2. Στην παρούσα ανάλυση, παρουσιάζονται οι μεταβολές του σωματικού βάρους καθώς και τα hazard ratios (HR) ανά κιλό μεταβολής βάρους για τιμή HbA1c >7,5%, και τις επιμέρους εκβάσεις καρδιαγγειακής και νεφρικής νόσου, διαβητικής νευροπάθειας και ικανοποίησης από τη θεραπεία του διαβήτη.

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ

Οι συμμετέχοντες (n = 4.980) είχαν μέση ηλικία 57 ± 10 έτη, ενώ το 44% ανήκε σε μη λευκές φυλετικές ομάδες. Η μέση τιμή HbA1c κατά την ένταξη ήταν 7,5% ± 0,5% και ο μέσος δείκτης μάζας σώματος (BMI) ήταν 34,3 ± 6,8 kg/m². Η μέση μεταβολή σωματικού βάρους (95% CI) κατά το πρώτο έτος ανήλθε σε -3,5 kg (-3,8 έως -3,2) με λιραγλουτίδη, -1,07 kg (-1,4 έως -0,78) με σιταγλιπτίνη, +0,45 kg (0,16 έως 0,74) με ινσουλίνη glargine και +0,89 kg (0,60 έως 1,2) με γλιμεπιρίδη (P<0,0001). Μετά το πρώτο έτος, παρατηρήθηκε μείωση βάρους σε όλες τις θεραπευτικές ομάδες. Η αύξηση σωματικού βάρους εντός των πρώτων 6 μηνών συσχετίστηκε με αυξημένο κίνδυνο για τιμή HbA1c >7,5%, με περιορισμένες διαφορές μεταξύ των θεραπειών, καθώς και με αυξημένο κίνδυνο καρδιαγγειακής νόσου (HR 1,03 [95% CI: 1,005–1,06]). Η αύξηση βάρους στον πρώτο χρόνο συσχετίστηκε με αυξημένο κίνδυνο ανεπαρκούς γλυκαιμικού ελέγχου (HbA1c >7,5%, HR 1,05 [1,04–1,07]) και εμφάνισης νεφρικής νόσου (HR 1,03 [1,01–1,06]). Το αρχικό σωματικό βάρος, αλλά όχι η μεταγενέστερη αύξησή του, σχετίστηκε με εμφάνιση διαβητικής νευροπάθειας. Επιπλέον, η αύξηση βάρους συνδέθηκε με χαμηλότερα επίπεδα ικανοποίησης από τη θεραπεία του διαβήτη.

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

Η λιραγλουτίδη και η σιταγλιπτίνη συσχετίστηκαν με αρχική μείωση του σωματικού βάρους, ενώ η ινσουλίνη glargine και η γλιμεπιρίδη με ήπια αύξηση, η οποία στη συνέχεια ακολουθήθηκε από απώλεια βάρους σε ασθενείς με ΣΔΤ2 υπό θεραπεία με μετφορμίνη. Η αύξηση του σωματικού βάρους συσχετίστηκε με επιδείνωση του γλυκαιμικού ελέγχου και με αυξημένο κίνδυνο καρδιαγγειακών και νεφρικών επιπλοκών, ανεξαρτήτως της χορηγούμενης αντιδιαβητικής αγωγής.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

1. GRADE Study Research Group; Nathan DM, Lachin JM, Balasubramanyam A, Burch HB, Buse JB, Butera NM, Cohen RM, Crandall JP, Kahn SE, Krause-Steinrauf H, Larkin ME, Rasouli N, Tiktin M, Wexler DJ, Younes N. Glycemia Reduction in Type 2 Diabetes – Glycemic Outcomes. N Engl J Med. 2022 Sep 22;387(12):1063-1074.
2. Kirkman MS, Tripputi M, Krause-Steinrauf H, Bebu I, AbouAssi H, Burch H, Duran-Valdez E, Florez H, Garvey WT, Hsia DS, Salam M, Pop-Busui R; GRADE Research Group. Comparative Effects of Randomized Second-line Therapy for Type 2 Diabetes on a Composite Outcome Incorporating Glycemic Control, Body Weight, and Hypoglycemia: An Analysis of the Glycemia Reduction Approaches in Diabetes: A Comparative Effectiveness Study (GRADE). Diabetes Care. 2024 Apr 1;47(4):594-602.
3. Wexler DJ, de Boer IH, Ghosh A, Younes N, Bebu I, Inzucchi SE, McGill JB, Mudaliar S, Schade D, Steffes MW, Tamborlane WV, Tan MH, Ismail-Beigi F; GRADE Research Group. Comparative Effects of Glucose-Lowering Medications on Kidney Outcomes in Type 2 Diabetes: The GRADE Randomized Clinical Trial. JAMA Intern Med. 2023 Jul 1;183(7):705-714.
4. Green JB, Everett BM, Ghosh A, Younes N, Krause-Steinrauf H, Barzilay J, Desouza C, Inzucchi SE, Pokharel Y, Schade D, Scrymgeour A, Tan MH, Utzschneider KM, Mudaliar S; GRADE Study Research Group. Cardiovascular Outcomes in GRADE (Glycemia Reduction Approaches in Type 2 Diabetes: A Comparative Effectiveness Study). Circulation. 2024 Mar 26;149(13):993-1003.

Επιμέλεια: Αναστάσιος Τεντολούρης

Ljungberg C, Kristensen FPB, Dalager-Pedersen M, Vandenbroucke-Grauls C, Sørensen HT, Nørgaard M, Thomsen RW. Risk of Urogenital Infections in People With Type 2 Diabetes Initiating SGLT2i Versus GLP-1RA in Routine Clinical Care: A Danish Cohort Study. Diabetes Care. 2025 Apr 2:dc242169. doi: 10.2337/dc24-2169. Epub ahead of print.

ΕΙΣΑΓΩΓΗ – ΣΚΟΠΟΣ

Οι δυνητικοί κίνδυνοι εμφάνισης ουρολοιμώξεων (urinary tract infections, UTI) και λοιμώξεων του γεννητικού συστήματος (genital tract infections, GTI), οι οποίοι έχουν συσχετιστεί με τη χορήγηση αναστολέων του συμμεταφορέα νατρίου-γλυκόζης τύπου 2 (SGLT2i), ενδέχεται να περιορίζουν την εφαρμογή τους στην κλινική πράξη. Σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν η διερεύνηση της πιθανής συσχέτισης μεταξύ της έναρξης θεραπείας με SGLT2i, σε σύγκριση με τους αγωνιστές του GLP1 (GLP-1RA), και του κινδύνου εμφάνισης UTI και GTI σε ενήλικους ασθενείς με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2.

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ

Η παρούσα μελέτη κοόρτης, η οποία προσομοιάζει ένα ιδανικό τυχαιοποιημένο κλινικό δοκιμαστικό πρωτόκολλο (target trial), περιέλαβε όλους τους ενήλικες χρήστες μετφορμίνης στη Δανία που ξεκίνησαν θεραπεία με SGLT2i ή GLP-1RA κατά την περίοδο 2016–2021. Για την εξισορρόπηση πιθανών συγχυτικών παραγόντων, εφαρμόστηκε στάθμιση αντίστροφης πιθανότητας λήψης θεραπείας (inverse-probability of treatment, IPT). Υπολογίστηκαν ο IPT-σταθμισμένος κίνδυνος και οι λόγοι κινδύνου (risk ratio, RR) για την εμφάνιση UTI και GTI, είτε αυτές αντιμετωπίστηκαν στην κοινότητα είτε σε νοσοκομειακό περιβάλλον, μέσω αναλύσεων τόσο βάσει της αρχικής πρόθεσης για θεραπεία (intention-to-treat) όσο και βάσει της πραγματικής έκθεσης στη θεραπεία (on-treatment).

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ

Στη μελέτη συμπεριλήφθηκαν 52.414 άτομα που ξεκίνησαν θεραπεία με SGLT2i και 27.023 άτομα που έλαβαν GLP-1RA, με διάμεσο χρόνο παρακολούθησης μεταξύ 2,9 και 3,9 ετών. Οι εκτιμώμενοι κίνδυνοι εμφάνισης UTI κατά το πρώτο έτος ήταν σχεδόν όμοιοι μεταξύ των δύο ομάδων: 10,0% στους χρήστες SGLT2i και 10,2% στους χρήστες GLP-1RA, σύμφωνα με τις αναλύσεις βάσει πρόθεσης θεραπείας [RR (95% CI): 0,98 (0,94–1,03)]. Αντιθέτως, ο κίνδυνος εμφάνισης GTI κατά το πρώτο έτος ήταν αυξημένος στην ομάδα των SGLT2i, αγγίζοντας το 2,0% έναντι 0,7% στην ομάδα των GLP-1RA [RR (95% CI): 2,95 (2,52–3,44)]. Καθ’ όλη τη διάρκεια της πενταετούς παρακολούθησης, ο σχετικός κίνδυνος UTI παρέμεινε σταθερός [0,96 (95% CI: 0,94–0,99)], ενώ ο λόγος κινδύνου (RR) για GTI στην ομάδα των SGLT2i μειώθηκε σε 1,64 (95% CI: 1,49–1,80).

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

Στο πλαίσιο της καθημερινής κλινικής πρακτικής, η έναρξη θεραπείας με SGLT2i δεν φαίνεται να σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης ουρολοίμωξης σε σύγκριση με τη χορήγηση GLP-1RA. Αντιθέτως, ο κίνδυνος εμφάνισης πρώιμων λοιμώξεων του γεννητικού συστήματος είναι έως και τριπλάσιος στους ασθενείς που λαμβάνουν SGLT2i.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

1. Dave CV, Schneeweiss S, Kim D, Fralick M, Tong A, Patorno E. Sodium-Glucose Cotransporter-2 Inhibitors and the Risk for Severe Urinary Tract Infections: A Population-Based Cohort Study. Ann Intern Med. 2019 Aug 20;171(4):248-256.
2. Alkabbani W, Zongo A, Minhas-Sandhu JK, Eurich DT, Shah BR, Alsabbagh MW, Gamble JM. Sodium-Glucose Cotransporter-2 Inhibitors and Urinary Tract Infections: A Propensity Score-matched Population-based Cohort Study. Can J Diabetes. 2022 Jun;46(4):392-403.e13.
3. Alkabbani W, Zongo A, Minhas-Sandhu JK, Eurich DT, Shah BR, Alsabbagh MW, Gamble JM. Five comparative cohorts to assess the risk of genital tract infections associated with sodium-glucose cotransporter-2 inhibitors initiation in type 2 diabetes mellitus. Diabet Med. 2022 Aug;39(8):e14858.

Τροποποίηση – συμπλήρωση της υπό στοιχεία Γ2α/οικ. 43538/14-08-2024 απόφασης του Υφυπουργού Υγείας «Προϋποθέσεις σύστασης και λειτουργίας Εξωτερικών Διαβητολογικών Ιατρείων, Ιατρείων Παχυσαρκίας Παίδων και Διαβητολογικών Κέντρων» (Β’ 5371).

Δείτε on-demand τα videos των επιστημονικών παρουσιάσεων και τα ePosters του Συνεδρίου στον παρακάτω σύνδεσμο: