Author: ΕΔΕ

Επιμέλεια: Σωκράτης Κατωπόδης, Ειδικός Παθολόγος

Callum De Pasquale, Leonard C. Harrison. Front. Endocrinol., 13 Feb 2026 Sec. Clinical Diabetes vol.17, https://doi.org/10.3389/fendo.2026.1764522.

ΣΚΟΠΟΣ

Η έκθεση σε αντιβιοτικά επηρεάζει το εντερικό μικροβίωμα και ενδέχεται να τροποποιεί την ανάπτυξη του ανοσοποιητικού συστήματος του βρέφους, με πιθανή συνέπεια την εμφάνιση αυτοάνοσων νοσημάτων, όπως ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 1 (ΣΔτ1). Τα διαθέσιμα δεδομένα σχετικά με τη συσχέτιση της έκθεσης σε αντιβιοτικά κατά τα πρώτα στάδια της ζωής με τον κίνδυνο εμφάνισης ΣΔτ1 παραμένουν αντικρουόμενα. Σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν η διενέργεια συστηματικής ανασκόπησης και μετα-ανάλυσης για τη διερεύνηση της συσχέτισης μεταξύ της πρώιμης έκθεσης σε αντιβιοτικά και της ανάπτυξης ΣΔτ1.

ΜΕΘΟΔΟΙ

Συμπεριλήφθηκαν μελέτες παρατήρησης που αξιολόγησαν τη σχέση μεταξύ έκθεσης σε αντιβιοτικά κατά τα πρώτα στάδια της ζωής και εμφάνισης ΣΔτ1. Εξετάστηκαν τέσσερις χρονικές περίοδοι: οι 12 μήνες πριν από τη σύλληψη, η προγεννητική περίοδος (κατά τη διάρκεια της κύησης), η νεογνική περίοδος και η περίοδος έως και 24 μήνες μετά τη γέννηση. Πραγματοποιήθηκε συστηματική αναζήτηση στις βάσεις δεδομένων Medline, Embase, Web of Science Core Collection και Scopus από την έναρξη έως την ημερομηνία 28 Αυγούστου 2024. Όλες οι αναφορές εισήχθησαν στο σύστημα Covidence για αυτοματοποιημένη αφαίρεση διπλών εγγραφών και διαδοχικό έλεγχο περιλήψεων και πλήρων κειμένων από δύο ανεξάρτητους αξιολογητές.

Τα δεδομένα από 20 μελέτες, που περιλάμβαναν συνολικά 10.960 περιπτώσεις ΣΔτ1, αναλύθηκαν με μετα-ανάλυση τυχαίων επιδράσεων. Υπολογίστηκαν συνδυαστικοί λόγοι πιθανοτήτων (odds ratios, ORs) και λόγοι κινδύνου (hazard ratios, HRs) με τα αντίστοιχα διαστήματα εμπιστοσύνης 95% (95% confidence interval, CI).

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ

Κατά την περίοδο πριν τη σύλληψη, η μητρική έκθεση σε μακρολίδες (OR = 1,23 [95% CI: 1,02–1,48]), σουλφοναμίδη/τριμεθοπρίμη (OR = 1,34 [95% CI: 1,07–1,69]) ή τετρακυκλίνη (OR = 1,26 [95% CI: 1,11–1,44]) συσχετίστηκε με αυξημένες πιθανότητες εμφάνισης ΣΔτ1 στους απογόνους. Αντίθετα, η έκθεση σε αντιβιοτικά κατά την προγεννητική, νεογνική και μεταγεννητική περίοδο δεν συσχετίστηκε στατιστικά σημαντικά με κίνδυνο εμφάνισης ΣΔτ1.

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

Η έκθεση πριν τη σύλληψη σε συγκεκριμένες κατηγορίες αντιβιοτικών ενδέχεται να αποτελεί έναν τροποποιήσιμο μητρικό παράγοντα κινδύνου για την εμφάνιση ΣΔτ1 στους απογόνους. Το εύρημα αυτό θα μπορούσε να έχει επιπτώσεις στις κατευθυντήριες οδηγίες συνταγογράφησης αντιβιοτικών, όμως απαιτείται επιβεβαίωση μέσω περαιτέρω μελετών που θα εξετάσουν συγκεκριμένες κατηγορίες αντιβιοτικών και τον ακριβή χρόνο έκθεσης πριν τη σύλληψη.

Καταχώριση συστηματικής ανασκόπησης: Το πρωτόκολλο καταχωρήθηκε εκ των προτέρων στο PROSPERO (CRD42024589374) και ακολούθησε τις κατευθυντήριες οδηγίες PRISMA.

Επιμέλεια: Σωκράτης Κατωπόδης, Ειδικός Παθολόγος

Pop-Busui R, Rasmussen S, Deanfield JE, et al. JAMA Intern Med. 2026 Feb 2:e257774. doi: 10.1001/jamainternmed.2025.7774.

ΣΗΜΑΣΙΑ

Η καρδιακή ανεπάρκεια (ΚΑ) αποτελεί συχνή επιπλοκή του σακχαρώδους διαβήτη τύπου 2 (ΣΔ2). Στη μελέτη SOUL, η χορήγηση από του στόματος σεμαγλουτίδης μείωσε τον κίνδυνο μειζόνων ανεπιθύμητων καρδιαγγειακών συμβαμάτων (MACE· περιλαμβάνοντας καρδιαγγειακό θάνατο, μη θανατηφόρο έμφραγμα του μυοκαρδίου ή μη θανατηφόρο αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο) σε άτομα με ΣΔ2. Ωστόσο, η επίδρασή της στις εκβάσεις της καρδιακής ανεπάρκειας στους συγκεκριμένους συμμετέχοντες δεν είναι γνωστή.

ΣΚΟΠΟΣ

Η αξιολόγηση της επίδρασης της από του στόματος σεμαγλουτίδης σε συμβάματα καρδιακής ανεπάρκειας, στο MACE και στην ασφάλεια, σε συμμετέχοντες με ή χωρίς ιστορικό καρδιακής ανεπάρκειας κατά την έναρξη της μελέτης.

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ, ΠΛΑΙΣΙΟ ΚΑΙ ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΝΤΕΣ

Πρόκειται για δευτερογενή ανάλυση της διπλά-τυφλής, ελεγχόμενης με εικονικό φάρμακο (placebo), καθοδηγούμενης από συμβάματα, κλινικής δοκιμής φάσης 3b SOUL, η οποία διεξήχθη σε 444 κέντρα σε 33 χώρες. Οι συμμετέχοντες εντάχθηκαν από τις 17 Ιουνίου 2019 έως τις 24 Μαρτίου 2021 και είχαν ΣΔτ2 και αθηροσκληρωτική καρδιαγγειακή νόσο ή/και χρόνια νεφρική νόσο. Η τυχαιοποίηση πραγματοποιήθηκε με διαστρωμάτωση ανάλογα με την παρουσία ή απουσία ιστορικού καρδιακής ανεπάρκειας κατά την έναρξη. Η ανάλυση των δεδομένων πραγματοποιήθηκε από τον Δεκέμβριο του 2024 έως τον Αύγουστο του 2025.

ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ

Επιπροσθέτως της καθιερωμένης θεραπευτικής αγωγής, χορηγήθηκε από του στόματος σεμαγλουτίδη άπαξ ημερησίως ή εικονικό φάρμακο.

ΚΥΡΙΕΣ ΕΚΒΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΜΕΤΡΗΣΕΙΣ

Προκαθορισμένο σύνθετο καταληκτικό σημείο σχετιζόμενο με καρδιακή ανεπάρκεια (χρόνος έως την πρώτη εμφάνιση νοσηλείας λόγω καρδιακής ανεπάρκειας, επείγουσας επίσκεψης για καρδιακή ανεπάρκεια ή καρδιαγγειακού θανάτου).

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ

Συνολικά, 9.650 συμμετέχοντες (διάμεση ηλικία [IQR], 66,0 [61,0–72,0] έτη· 2.790 [28,9%] γυναίκες) τυχαιοποιήθηκαν, με μέση (ΤΑ) διάρκεια παρακολούθησης 47,5 (10,9) μήνες. Από αυτούς, 2.229 (23,1%) είχαν ιστορικό καρδιακής ανεπάρκειας (991 [10,3%] με διατηρημένο κλάσμα εξώθησης, 592 [6,1%] με μειωμένο κλάσμα εξώθησης και 646 [6,7%] με άγνωστο υπότυπο). Στους συμμετέχοντες με καρδιακή ανεπάρκεια κατά την έναρξη, ο λόγος κινδύνου (HR) για τη σύνθετη έκβαση καρδιακής ανεπάρκειας με από του στόματος σεμαγλουτίδη έναντι placebo ήταν 0,78 (95% διάστημα εμπιστοσύνης [ΔΕ], 0,63–0,96), ενώ στους συμμετέχοντες χωρίς καρδιακή ανεπάρκεια κατά την έναρξη ήταν 1,01 (95% ΔΕ, 0,84–1,20) (p = 0,06). Μεταξύ των συμμετεχόντων με καρδιακή ανεπάρκεια, ο HR ήταν 0,59 (95% ΔΕ, 0,39–0,86) σε εκείνους με διατηρημένο κλάσμα εξώθησης και 0,98 (95% ΔΕ, 0,70–1,38) σε εκείνους με μειωμένο κλάσμα εξώθησης. Δεν παρατηρήθηκε ετερογένεια ως προς τη μείωση του κινδύνου MACE με τη σεμαγλουτίδη μεταξύ συμμετεχόντων με ιστορικό καρδιακής ανεπάρκειας (HR, 0,83· 95% ΔΕ, 0,68–1,01) και χωρίς ιστορικό καρδιακής ανεπάρκειας (HR, 0,86· 95% ΔΕ, 0,75–0,98) (p = 0,77). Η συχνότητα σοβαρών ανεπιθύμητων ενεργειών στους συμμετέχοντες με καρδιακή ανεπάρκεια ήταν παρόμοια μεταξύ της ομάδας της σεμαγλουτίδης (594 [53,8%]) και της ομάδας placebo (642 [57,1%]).

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

Στη δευτερογενή αυτή ανάλυση της τυχαιοποιημένης κλινικής δοκιμής SOUL, σε άτομα με ΣΔτ2, αθηροσκληρωτική καρδιαγγειακή νόσο ή/και χρόνια νεφρική νόσο, παρατηρήθηκε μείωση των συμβαμάτων καρδιακής ανεπάρκειας με τη χορήγηση από του στόματος σεμαγλουτίδης έναντι placebo σε όσους είχαν ιστορικό καρδιακής ανεπάρκειας, χωρίς αύξηση του κινδύνου σοβαρών ανεπιθύμητων ενεργειών. Τα δεδομένα αυτά υποστηρίζουν το πιθανό όφελος της από του στόματος σεμαγλουτίδης στη μείωση των συμβαμάτων καρδιακής ανεπάρκειας σε άτομα με ΣΔ2 και καρδιακή ανεπάρκεια.

Αθήνα, 02-03-2026
Αριθ. Πρωτ.: 3350

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗΣ ΣΤΗΝ ΕΤΗΣΙΑ ΤΑΚΤΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ ΤΗΣ ΕΔΕ

Αγαπητά μέλη της ΕΔΕ,

Σύμφωνα με το άρθρο 18 του Καταστατικού της Εταιρείας, σας προσκαλούμε να συμμετάσχετε στην Ετήσια Τακτική Γενική Συνέλευση της Εταιρείας μας, η οποία θα λάβει χώρα το Σάββατο, 14 Μαρτίου 2026 και ώρα 20.00, με φυσική παρουσία, στο Αμφιθέατρο του Νοσοκομείου «ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΕΡΥΘΡΟΣ ΣΤΑΥΡΟΣ».

Σε περίπτωση μη επίτευξης απαρτίας, η επαναληπτική Τακτική Γενική Συνέλευση θα διενεργηθεί με φυσική παρουσία, στο ξενοδοχείο Divani Caravel, στην Αίθουσα ΟΛΥΜΠΙΑ, το Σάββατο 21 Μαρτίου 2026 και ώρα 14.00.

Θέματα Ημερήσιας Διάταξης

1. Απολογισμός Πεπραγμένων του Διοικητικού Συμβουλίου(Δ.Σ.) (30/03/2025- 21/03/2026)

2. Έγκριση του Ισολογισμού-Απολογισμού του προηγούμενου έτους (χρήση: 01/03/2025 – 28/02/2026) και της έκθεσης της Ελεγκτικής Επιτροπής.

3. Άλλα θέματα.

Σας υπενθυμίζουμε ότι δικαίωμα συμμετοχής στη Γενική Συνέλευση  έχουν όλα τα Τακτικά και Πάρεδρα μέλη, τα οποία έχουν τακτοποιήσει τις οικονομικές τους υποχρεώσεις (μέχρι και το 2025). Για την απρόσκοπτη ροή της διαδικασίας, παρακαλούμε όπως ρυθμίσετε πιθανή οικονομική εκκρεμότητά σας έγκαιρα, ώστε να έχει μεταφερθεί το ποσό στον λογαριασμό της ΕΔΕ εμπρόθεσμα, με τους εξής τρόπους:

(α) Διατραπεζικά, με απαραίτητη προϋπόθεση την αποστολή του καταθετηρίου της Τράπεζας και επιβεβαίωση της λήψης από τη Γραμματεία της ΕΔΕ.

Θερμή παράκληση για τη συμπλήρωση του ονοματεπωνύμου σας στην αιτιολογία.

Στοιχεία Τραπεζικού λογαριασμού ΕΔΕ  για την καταβολή της συνδρομής
Δικαιούχος: Ελληνική Διαβητολογική Εταιρεία
Τράπεζα Alpha Bank, IBAN: GR8601401940194002002000260

Η επιβεβαίωση καταβολής της συνδρομής σας, πρέπει να γνωστοποιείται στην Ελληνική Διαβητολογική Εταιρεία από το προσωπικό σας e-mail στο e-mail info@ede.gr

Αμέσως μετά τη λήψη  του αποδεικτικού κατάθεσης θα αποσταλεί στο e-mail σας το σχετικό παραστατικό.

(β) Στα γραφεία της ΕΔΕ, πριν την έναρξη του Συνεδρίου.

(γ) Στο ξενοδοχείο Divani Caravel, στη Γραμματεία της ΕΔΕ, κατά τη διάρκεια του Συνεδρίου.

Η Γραμματεία της Εταιρείας μας είναι πάντα στη διάθεσή σας, στο 2107210935 (ώρες: 9:00 – 17:00), για να σας υπενθυμίσει το πιθανό ποσό οφειλής και τυχόν διευκρινίσεις.

Ευχαριστούμε για την προσοχή σας.

Προσβλέπουμε στη γόνιμη συμμετοχή σας στη σημαντική αυτή συνάντηση.

Με εκτίμηση,

Για το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΔΕ

Ο Πρόεδρος
Καθηγητής
Κ. Μακρυλάκης

Ο Γεν. Γραμματέας 
Δρ. Σ. Λιάτης

Διαβάστε την πρωτότυπη πρόσκληση εδώ