Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη από το Πανεπιστήμιο Stanford των ΗΠΑ, οι ασθενείς με σακχαρώδη διαβήτη, και κυρίως αυτοί με κακό γλυκαιμικό έλεγχο, έχουν αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης λίθων στα νεφρά. 

Οι ερευνητές ανέλυσαν στοιχεία από ενήλικες συμμετέχοντες στην National Health and Nutrition Examination Survey (NHANES ) από το διάστημα 2007-2010. Οι συμμετέχοντες ερωτήθηκαν για την παρουσία σακχαρώδους διαβήτη και λίθων στα νεφρά. Η αντίσταση στην ινσουλίνη υπολογίσθηκε χρησιμοποιώντας τη γλυκόζη νηστείας και τον ειδικό τύπο του HOMA-IR (homeostasis model assessment of insulin resistance). Η γλυκαιμική ρύθμιση χαρακτηρίστηκε καλή ή όχι με βάση τη γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη και τη γλυκόζη νηστείας.

Ο σακχαρώδης διαβήτης και η χρήση ινσουλίνης συσχετίστηκαν με 2.4 φορές και 3.3 φορές αυξημένο κίνδυνο για νεφρολιθίαση, αντίστοιχα. Οι συμμετέχοντες με γλυκόζη  νηστείας μεγαλύτερη από 126 mg/dl (δηλαδή οι συμμετέχοντες με διαβήτη) είχαν 28% μεγαλύτερο κίνδυνο εμφάνισης νεφρολιθίασης σε σύγκριση με εκείνους με τιμές γλυκόζης νηστείας μικρότερες των 100 mg/dl. Οι συμμετέχοντες με τιμές γλυκοζυλιωμένης αιμοσφαιρίνης 5.7% -6.4% και αυτοί με τιμές μεγαλύτερες από 6.5% είχαν 34% και 92% αυξημένο κίνδυνο για εμφάνιση νεφρολιθίασης.

Οι ερευνητές συμπεραίνουν ότι ο σακχαρώδης διαβήτης αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης νεφρολιθίασης και υποστηρίζουν ότι ο γλυκαιμικός έλεγχος πιθανώς να σχετίζεται με την παθογένεση των λίθων.

Η μελέτη εμφανίζεται στο τεύχος Μαρτίου του European Urology.

Diabetic Severity and Risk of Kidney Stone Disease.

Weinberg AE, Patel CJ, Chertow GM, Leppert JT. 

European Urology. 2013 Mar 17. pii: S0302-2838(13)00250-9. doi: 10.1016/j.eururo.2013.03.026. [Epub ahead of print]

Επιμέλεια: Ιωάννα Ελευθεριάδου

Οι έγκυες γυναίκες που είχαν μητέρες που κάπνιζαν κατά την εγκυμοσύνη έχουν υψηλότερες πιθανότητες να αναπτύξουν διαβήτη κύησης και παχυσαρκία σε σύγκριση με τις γυναίκες των οποίων οι μητέρες δεν κάπνιζαν κατά την εγκυμοσύνη, σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη.
Ερευνητές από το Πανεπιστήμιο του Lund στη Σουηδία διεξήγαγαν μια μελέτη σχετικά με τους κινδύνους που συνδέονται με το κάπνισμα κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης. Για τη μελέτη χρησιμοποιήθηκαν στοιχεία από το σουηδικό ιατρικό μητρώο γέννησης, η οποία ξεκίνησε να καταγράφει το κάπνισμα των εγκύων μητέρων το 1982. Μέσα στο διάστημα 1982-2010 οι ερευνητές βρήκαν 80.189 κυήσεις με αρκετές πληροφορίες για να περιληφθούν στη μελέτη.
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι οι γυναίκες που κάπνιζαν μέτρια (1-9 τσιγάρα την ημέρα) κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης τους είχαν 1.36 φορές περισσότερες πιθανότητες να έχουν κόρες που θα γίνουν παχύσαρκες. Επίσης οι κόρες τους είχαν 1.62 φορές περισσότερες πιθανότητες να εμφανίσουν διαβήτη κύησης όταν έμεναν έγκυες σε σύγκριση με τις κόρες των γυναικών που δεν κάπνιζαν. Οι γυναίκες που ήταν βαρείς καπνίστριες (>9 τσιγάρα την ημέρα) κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης τους είχαν 1.58 φορές περισσότερες πιθανότητες να έχουν κόρες που θα γίνουν παχύσαρκες. Οι κόρες τους είχαν 1.52 περισσότερες πιθανότητες να αναπτύξουν διαβήτη κύησης σε σύγκριση με τις κόρες των γυναικών που δεν κάπνιζαν.

Οι συγγραφείς καταλήγουν ότι οι γυναίκες που εκτίθενται στο κάπνισμα κατά τη διάρκεια της εμβρυϊκής τους ζωής έχουν υψηλότερο κίνδυνο να εμφανίσουν διαβήτη κύησης και παχυσαρκία σε σύγκριση με τις γυναίκες που δεν εκτίθενται στο κάπνισμα.
 

Η μελέτη εμφανίζεται στο τεύχος Μαΐου του Diabetologia.

Maternal smoking during pregnancy and daughters’ risk of gestational diabetes and obesity.

Mattsson K, Källén K, Longnecker MP, Rignell-Hydbom A, Rylander L.

Diabetologia. 2013 May 23. [Epub ahead of print]

 Επιμέλεια: Ιωάννα Ελευθεριάδου

Η κατανάλωση ενός σακχαρούχου αναψυκτικού την ημέρα αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη κατά 20% περίπου, σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη.

Οι ερευνητές ανέλυσαν στοιχεία από 350.000 άτομα σε οκτώ ευρωπαϊκές χώρες (Βρετανία, Γερμανία, Δανία, Ιταλία, Ισπανία, Σουηδία, Γαλλία, Ολλανδία). Οι συμμετέχοντες ερωτήθηκαν σχετικά με τη διατροφή τους και ιδιαίτερα για το πόσα αναψυκτικά,  που περιείχαν ζάχαρη ή τεχνητά γλυκαντικά, και πόσους χυμούς έπιναν κάθε μέρα .

Από τα αποτελέσματα προέκυψε ότι η καθημερινή κατανάλωση 340 ml αναψυκτικού που περιέχει ζάχαρη αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη κατά 22%, ενώ η κατανάλωση της ίδιας ποσότητας αναψυκτικού που περιέχει τεχνητά γλυκαντικά κατά 52%. Μετά τη διόρθωση ως προς την πρόσληψη ενέργειας και το δείκτη μάζας σώματος, η κατανάλωση σακχαρούχου αναψυκτικού προέκυψε ότι αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη κατά 18%, ενώ η συσχέτιση μεταξύ διαβήτη και κατανάλωσης αναψυκτικού με τεχνητά γλυκαντικά δεν παρέμεινε στατιστικά σημαντική. Τα 340 ml αντιστοιχούν σε ένα κανονικού μεγέθους κουτάκι αναψυκτικού. Η κατανάλωση χυμών δε φάνηκε να συνδέεται με τη συχνότητα εμφάνισης διαβήτη.

Οι ερευνητές τονίζουν ότι το μήνυμα από τα αποτελέσματα της μελέτης του είναι σαφές. Τα σακχαρούχα αναψυκτικά δεν έχουν καμία θρεπτική αξία και η καθημερινή κατανάλωσή τους μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο εμφάνισης σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2.

Η μελέτη εμφανίζεται στο τεύχος Απριλίου του Diabetologia.

Consumption of sweet beverages and type 2 diabetes incidence in European adults: results from EPIC-InterAct.

The InterAct consortium.

Diabetologia. 2013 Apr 26. [Epub ahead of print]

Επιμέλεια: Ιωάννα Ελευθεριάδου

Οι ασθενείς με διαβήτη τύπου 2 με μικρή ή μεγάλη διάρκεια ύπνου έχουν χειρότερη γλυκαιμική ρύθμιση σε σύγκριση με ασθενείς με ενδιάμεση διάρκεια ύπνου, σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη.

Μια δίαιτα χαμηλής περιεκτικότητας σε υδατάνθρακες δεν είναι, από μόνη της, αποτελεσματικός τρόπος για να αποφευχθεί η ανάγκη για ινσουλινοθεραπεία μεταξύ των γυναικών με σακχαρώδη διαβήτη κύησης, σύμφωνα με μια πρόσφατη μελέτη.

Η τροποποίηση του ποσού και της κατανομή των υδατανθράκων των γευμάτων στη διάρκεια της ημέρας αποτελεί το αρχικό βήμα στην αντιμετώπιση του διαβήτη κύησης, πριν τη χορήγηση ινσουλίνης.

Ερευνητές από Πανεπιστήμιο της Ισπανίας πραγματοποίησαν μια τυχαιοποιημένη μελέτη, στην οποία έλαβαν μέρος περίπου 150 γυναίκες, με μέση ηλικία τα 33 έτη. Οι γυναίκες ακολούθησαν είτε μια χαμηλή σε υδατάνθρακες δίαιτα (40% των θερμίδων προερχόταν από υδατάνθρακες, 20% από πρωτεΐνη και 40% από λίπος) είτε μια συνήθη διατροφή (55% των θερμίδων προερχόταν από υδατάνθρακες, 20% από πρωτεΐνη και 25% από λίπος).

Το ποσοστό των γυναικών που ξεκίνησαν ινσουλίνη ήταν περίπου 55% και στις δύο ομάδες και δεν διαπιστώθηκαν σημαντικές διαφορές στη δόση της ινσουλίνης ή στο χρόνο έναρξης της ινσουλινοθεραπείας, παρά τη σημαντική διαφορά στην περιεκτικότητα της διατροφής σε υδατάνθρακες. Επίσης δεν υπήρχαν διαφορές μεταξύ των ομάδων σε μια σειρά από μαιευτικά και περιγεννητικά αποτελέσματα, όπως η πρόσληψη βάρους από τη μητέρα και η μητρική υπέρταση, η συχνότητα της καισαρικής τομής και η ηλικία του εμβρύου κατά τον τοκετό, η θνησιγένεια και το μέγεθος των νεογέννητων, καθώς και η συχνότητα των υπογλυκαιμιών τους.

Οι συγγραφείς καταλήγουν ότι περαιτέρω μεγάλες τυχαιοποιημένες μελέτες χρειάζονται για να βρεθεί η βέλτιστη στρατηγική αντιμετώπισης των γυναικών με διαβήτη κύησης.

Η μελέτη εμφανίζεται στο τεύχος Απριλίου του Diabetes Care.

Low-Carbohydrate Diet for the Treatment of Gestational Diabetes: A randomized controlled trial.

Moreno-Castilla C, Hernandez M, Bergua M, Alvarez MC, Arce MA, Rodriguez K, Martinez-Alonso M, Iglesias M, Mateu M, Santos MD, Pacheco LR, Blasco Y, Martin E, Balsells N, Aranda N, Mauricio D.

Diabetes Care. 2013 Apr 5. [Epub ahead of print]

Επιμέλεια: Ιωάννα Ελευθεριάδου

Πρόσφατη μελέτη από τη Σχολή Δημόσιας Υγείας του Πανεπιστημίου του Harvard έδειξε ότι οι γυναίκες που τρώνε δύο ή περισσότερες μερίδες καρύδια την εβδομάδα έχουν λιγότερες πιθανότητες να αναπτύξουν σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2.

Τα καρύδια περιέχουν υψηλότερα επίπεδα αντιοξειδωτικών ουσιών από οποιοδήποτε άλλο ξηρό καρπό και είναι πλούσια σε πολυακόρεστα λιπαρά οξέα, τα οποία σε αρκετές μελέτες έχουν σχετιστεί με μειωμένο κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη τύπου 2.

Οι ερευνητές εξέτασαν στοιχεία από περίπου 138.000 γυναίκες, ηλικίας 35 ως 77 ετών, που έλαβαν μέρος σε δύο μεγάλες μελέτες κοορτής διάρκειας 10 ετών. Στην αρχή της παρακολούθησης καμία από τις γυναίκες δεν είχε σακχαρώδη διαβήτη, καρδιαγγειακή νόσο ή καρκίνο. Η κατανάλωση καρυδιών και άλλων ξηρών καρπών, καθώς και η εμφάνιση σακχαρώδους διαβήτη εκτιμήθηκε με ειδικά ερωτηματολόγια.

Περίπου 5.900 γυναίκες εμφάνισαν διαβήτη κατά τη διάρκεια παρακολούθησης. Η κατανάλωση 2 ή περισσότερων μερίδων καρυδιών την εβδομάδα (1 μερίδα = 28gr καρύδια) σχετίστηκε με 21% και 15% χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης σακχαρώδη διαβήτη πριν και μετά τη διόρθωση ως προς το δείκτη μάζας σώματος (ΒΜΙ, body mass index) αντίστοιχα.

Οι ερευνητές καταλήγουν τονίζοντας τη σημασία της κατανάλωσης ξηρών καρπών, και ιδιαίτερα καρυδιών, στα πλαίσια μιας υγιεινής διατροφής για την πρόληψη του διαβήτη.
 

Η μελέτη εμφανίζεται στο τεύχος Απριλίου του Journal of Nutrition.

Walnut consumption is associated with lower risk of type 2 diabetes in women.

Pan A, Sun Q, Manson JE, Willett WC, Hu FB.

Journal of Nutrition. 2013 Apr;143(4):512-8. doi: 10.3945/jn.112.172171. Epub 2013 Feb 20.

 Επιμέλεια: Ιωάννα Ελευθεριάδου 

Η υψηλότερη κατανάλωση ζωικής πρωτεΐνης βρέθηκε να σχετίζεται με σημαντικά αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη κύησης, ενώ υψηλότερη πρόσληψη φυτικών πρωτεϊνών σχετίστηκε με σημαντικά μειωμένο κίνδυνο, σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη.

Οι ερευνητές ανέλυσαν ερωτηματολόγια τροφίμων που είχαν συμπληρώσει περισσότερες από 15000 γυναίκες πριν από την κύησή τους. Η μεγαλύτερη κατανάλωση ζωικής πρωτεΐνης σε σύγκριση με τη μικρότερη κατανάλωση συνοδευόταν από 1.49 φορές μεγαλύτερο κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη κατά τη διάρκεια της κύησης, ενώ η μεγαλύτερη κατανάλωση φυτικής πρωτεΐνης συνοδευόταν από 0.69 φορές μεγαλύτερο κίνδυνο. Η κατανάλωση ιδίως κόκκινου κρέατος εμφανίστηκε πιο επιζήμια. Η μεγαλύτερη κατανάλωση κόκκινου κρέατος σε σύγκριση με τη μικρότερη κατανάλωση συνοδευόταν από 2 φορές μεγαλύτερο κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη κύησης. Αντιθέτως, η μεγαλύτερη κατανάλωση ξηρών καρπών σε σύγκριση με τη μικρότερη κατανάλωση συνοδευόταν από χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη.

Η αντικατάσταση  5% της προσλαμβανόμενης ενέργειας από ζωικές πρωτεΐνες με φυτικές πρωτεΐνες σχετίστηκε με 51% χαμηλότερο κίνδυνο για εμφάνιση διαβήτη κύησης. Η αντικατάσταση μιας μερίδας κόκκινου κρέατος την ημέρα με μια πιο υγιεινή πηγή πρωτεΐνης σχετίστηκε με χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη και συγκεκριμένα με 29% χαμηλότερο κίνδυνο για τα πουλερικά, 33% χαμηλότερο κίνδυνο για τα ψάρια, 51% για τους ξηρούς καρπούς και 33% για τα όσπρια.

Οι ερευνητές καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι, μεταξύ των γυναικών αναπαραγωγικής ηλικίας, η αντικατάσταση των ζωικών πρωτεϊνών από φυτικές πρωτεΐνες μπορεί να οδηγήσει σε χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη κύησης.

Η μελέτη εμφανίζεται στο τεύχος Φεβρουαρίου του Diabetes Care.

Prepregnancy Dietary Protein Intake, Major Dietary Protein Sources, and the Risk of Gestational Diabetes Mellitus: A prospective cohort study.

Bao W, Bowers K, Tobias DK, Hu FB, Zhang C.

Diabetes Care. 2013 Feb 12. [Epub ahead of print]

Επιμέλεια: Ιωάννα Ελευθεριάδου

Το χρόνιο στρες είναι σημαντικός προγνωστικός παράγοντας εμφάνισης διαβήτη τύπου 2 ανεξάρτητα από άλλους παράγοντες κινδύνου, σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη.

Επιστήμονες στο Πανεπιστήμιο του Gothenburg στη Σουηδία, εξέτασαν στοιχεία από περισσότερους από 7.000 άνδρες, που πήραν μέρος σε μια μακροχρόνια πληθυσμιακή μελέτη. Στην αρχή της μελέτης κανένας από τους συμμετέχοντες δεν είχε σακχαρώδη διαβήτη, εγκεφαλικό επεισόδιο ή καρδιακή νόσο, ενώ το 15.5% από αυτούς ανέφερε ότι αντιμετώπιζε χρόνιο στρες που σχετίζεται με τις συνθήκες στο χώρο εργασίας ή το σπίτι.

Στα 35 χρόνια παρακολούθησης της μελέτης, περίπου 900 άνδρες εκδήλωσαν διαβήτη τύπου 2 και οι ερευνητές διαπίστωσαν μια συσχέτιση μεταξύ των επιπέδων άγχους και το μεταβολικό προφίλ των συμμετεχόντων. Συγκεκριμένα, οι άνδρες με χρόνιο στρες βρέθηκαν να έχουν 45% μεγαλύτερο κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη τύπου 2 σε σύγκριση με τους άνδρες με περιοδικό ή καθόλου στρες, ανεξάρτητα από άλλους παράγοντες, όπως η ηλικία, η παχυσαρκία, η αρτηριακή πίεση, τα επίπεδα φυσικής δραστηριότητας και η κοινωνικό-οικονομική κατάσταση. 

Οι συγγραφείς καταλήγουν ότι το άγχος μπορεί να έχει τεράστια επίδραση στην σωματική και ψυχική υγεία και τονίζουν ότι στις μέρες μας υπάρχουν πολλοί τρόποι μείωσης και διαχείρισης του στρες στη ζωή μας, ώστε να αποφεύγονται τα προβλήματα υγείας που συνδέονται με αυτό.

Η μελέτη εμφανίζεται στο τεύχος Ιανουαρίου του Diabetic Medicine.

Perceived stress and incidence of Type 2 diabetes: a 35-year follow-up study of middle-aged Swedish men.

Novak M, Björck L, Giang KW, Heden-Ståhl C, Wilhelmsen L, Rosengren A.

Diabetic Medicine. 2013 Jan;30(1):e8-16. doi: 10.1111/dme.12037.

Επιμέλεια: Ιωάννα Ελευθεριάδου

Παρακαλώ όπως ενημερωθείτε σχετικά με τον επικαιροποιημένο κατάλογο των προϊόντων για τον αυτοέλεγχο του διαβήτη (μετρητές, ταινίες μέτρησης & σκαριφιστήρες).

Ο κατάλογος ενημερώθηκε με βάση την εγκύκλιο του ΙΚΑ υπ’ αριθμ. Γ99/40 10/05/2010, με τίτλο «Προϋποθέσεις χορήγησης αναλώσιμου υγειονομικού υλικού», βάση της οποίας χορηγούνται μέχρι και σήμερα τα προϊόντα από τον ΕΟΠΥΥ.

Δείτε εδώ το σχετικό αρχείο excel (.xls)

Παρά τον αυξημένο κίνδυνο επανεμφάνισης ελκών στα κάτω άκρα διαβητικών ασθενών, η συμμόρφωση στις οδηγίες των θεραπόντων και στη χρήση των ειδικών υποδημάτων παραμένει ένα μεγάλο πρόβλημα. Σύμφωνα με ερευνητές από την Ολλανδία, η χρήση των ειδικών υποδημάτων μέσα στο σπίτι είναι μικρότερη σε σύγκριση με τη χρήση τους εκτός σπιτιού, παρά το γεγονός ότι μέσα στο σπίτι οι ασθενείς περπατούν πιο πολύ.

Οι ερευνητές εξέτασαν συνολικά περισσότερους από 100 ασθενείς με σακχαρώδη διαβήτη, περιφερική νευροπάθεια και πρόσφατα επουλωθέν έλκος στα κάτω άκρα, που χρησιμοποιούσαν τα ειδικά υποδήματα. Για 7 συνεχόμενες ημέρες οι ασθενείς φόρεσαν ειδικά υποδήματα με μόνιτορ που κατέγραφε με βάση τη θερμοκρασία τη χρήση του υποδήματος. Τα βήματα των ασθενών μετρήθηκαν από μόνιτορ που τοποθετήθηκε στον αστράγαλό τους. Από τους ασθενείς ζητήθηκε να καταγράφουν τις ώρες που ήταν εντός και εκτός σπιτιού. Η συμμόρφωση υπολογίσθηκε ως ποσοστό των βημάτων που γίνονταν με τα ειδικά υποδήματα.

Οι ασθενείς φορούσαν τα ειδικά υποδήματα κατά μέσο όρο 6.4 ώρες την ημέρα μέσα στο σπίτι και 3.5 ώρες την ημέρα μακριά από το σπίτι. Οι ερευνητές υπολόγισαν ότι η μέση συμμόρφωση ήταν περίπου 71%. Ωστόσο, η συμμόρφωση εντός του σπιτιού ήταν 61%, ενώ η συμμόρφωση εκτός του σπιτιού ήταν 87%. Στους 35 ασθενείς με χαμηλή μέση συμμόρφωση (<60%), η συμμόρφωση μέσα στο σπίτι ήταν μόλις 28%.

Οι ερευνητές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η συμμόρφωση μέσα στο σπίτι είναι σημαντικά χαμηλότερη σε σύγκριση με τη συμμόρφωση εκτός σπιτιού, παρότι οι ασθενείς κάνουν περισσότερα βήματα μέσα στο σπίτι. Επισημαίνουν ότι είναι εξαιρετικά σημαντικό να βρεθούν τρόποι να βελτιωθεί η συμμόρφωση των ασθενών στη χρήση των ειδικών υποδημάτων προκειμένου να μειωθεί ο κίνδυνος επανεμφάνισης έλκους στα κάτω άκρα των ατόμων με διαβήτη. 
 

Η μελέτη εμφανίζεται στο τεύχος Ιανουαρίου του Diabetes Care.

Adherence to Wearing Prescription Custom-Made Footwear in Patients With Diabetes at High Risk for Plantar Foot Ulceration. Waaijman R, Keukenkamp R, de Haart M, Polomski WP, Nollet F, Bus SA.

Diabetes Care. 2013 Jan 15. [Epub ahead of print]

Επιμέλεια: Ιωάννα Ελευθεριάδου