Στις πρόσφατες εκλογές που διενεργήθηκαν στα πλαίσια του Συνεδρίου της Παγκόσμιας Ομοσπονδίας Διαβήτη (IDF) στη Λισαβόνα της Πορτογαλίας (04/12/22), ο Γ. Γ. της ΕΔΕ, καθηγητής Παθολογίας – Μεταβολικών Νοσημάτων κ. Κωνσταντίνος Μακρυλάκης, επανεξελέγη στο Δ.Σ. του Ευρωπαϊκού Τμήματος του IDF (8 θέσεις μεταξύ 12 υποψηφίων), εκπροσωπώντας την ΕΔΕ. Ευχόμαστε καλή δύναμη και καλή συνέχεια στο έργο της υποστήριξης των συμφερόντων των πασχόντων από διαβήτη στην Ευρώπη, αλλά και στην Ελλάδα ιδιαίτερα.
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στο ψήφισμα της 23ης Νοεμβρίου 2022 σχετικά με την πρόληψη, διαχείριση, και καλύτερη φροντίδα του διαβήτη στην Ε.Ε. επ’ευκαιρία της Παγκόσμιας Ημέρας Διαβήτη, ενέκρινε τα παρακάτω κείμενα.
(Παρουσιάσεις των νεότερων επιστημονικών εξελΙξεων στον Σακχαρωδη Διαβητη (ADA-EASD)
Tο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ) και το Εθνικό Κέντρο Αξιολόγησης της Ποιότητας & Τεχνολογίας στην Υγεία (ΕΚΑΠΤΥ) προσφέρουν για πρώτη φορά ένα πλήρες, εξ αποστάσεως, εκπαιδευτικό πρόγραμμα εξειδίκευσης στα Ιατροτεχνολογικά Προϊόντα (Medical Devices).
Η Βιοϊατρική Τεχνολογία αποτελεί τομέα αιχμής με υψηλή ζήτηση στην αγορά εργασίας και απαιτεί σύγχρονες επαγγελματικές γνώσεις και δεξιότητες. Μέσω του καινοτόμου αυτού προγράμματος θα εξειδικευτείτε στο κανονιστικό πλαίσιο και τις απαιτήσεις στην έρευνα, την ανάπτυξη, την αξιολόγηση, την πιστοποίηση, τη διαχείριση και την εμπορία των ιατροτεχνολογικών προϊόντων (Ι/Π).
Το πρόγραμμα απευθύνεται σε επαγγελματίες και στελέχη επιχειρήσεων/οργανισμών που δραστηριοποιούνται στον τομέα της βιοϊατρικής τεχνολογίας και των υπηρεσιών υγείας. Εκπαιδευτές είναι καταξιωμένοι επιστήμονες και επαγγελματίες στον τομέα των τεχνολογιών και υπηρεσιών υγείας από την Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, το Εθνικό Κέντρο Αξιολόγησης της Ποιότητας & Τεχνολογίας στην Υγεία, τον Εθνικό Οργανισμό Παροχής Υπηρεσιών Υγείας (ΕΟΠΥΥ), τον Εθνικό Οργανισμό Διαπίστευσης (ΕΣΥΔ), και άλλους φορείς του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, από την Ελλάδα και το εξωτερικό.
Το πρόγραμμα διαρκεί 12 εβδομάδες και με την επιτυχή ολοκλήρωσή του απονέμεται Πιστοποιητικό Εξειδίκευσης με 8 πιστωτικές μονάδες (ECVET).
Με την ολοκλήρωση του προγράμματος, θα μάθετε:
Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με το εκπαιδευτικό πρόγραμμα, την εγγραφή, το κόστος συμμετοχής, την έναρξη των μαθημάτων και τα στοιχεία επικοινωνίας, παρέχονται στην ιστοσελίδα:
Αξιότιμοι κυρίες και κύριοι,
εκ μέρους του ΔΣ της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας, σας αποστέλλουμε κατωτέρω το ενημερωτικό υλικό της εκστρατείας ευαισθητοποίησης της ΕΔΕ, στο πλαίσιο του εορτασμού της Παγκόσμιας Ημέρας Διαβήτη 2022.
Με εκτίμηση
Για το ΔΣ της ΕΔΕ
Η Πρόεδρος
Α. Μαυρογιαννάκη
Ο Γεν. Γραμματέας
Κ. Μακρυλάκης
ΑΦΙΣΕΣ / ΥΛΙΚΟ
Το μήνυμα της ενημερωτικής εκστρατείας της Παγκόσμιας Ομοσπονδίας Διαβήτη (IDF) και της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας (ΕΔΕ) για τον Σακχαρώδη Διαβήτη, στο πλαίσιο της Παγκόσμιας Ημέρας Διαβήτη 2022 είναι «Εκπαίδευση για την προστασία του αύριο».
Η ΕΔΕ τονίζει ότι είναι επιτακτική ανάγκη να δράσει η πολιτεία άμεσα με νομοθετική ρύθμιση για την επανέναρξη της εξειδίκευσης των Παθολόγων και Παιδιάτρων και τη στελέχωση των 22 Διαβητολογικών Κέντρων και 62 Διαβητολογικών Ιατρείων της χώρας. Επιπλέον, πρέπει να απονεμηθεί ο τίτλος της εξειδίκευσης σε όσους Παθολόγους και Παιδιάτρους έχουν μετεκπαιδευτεί.
Διαβάστε το σχετικό Δελτίο Τύπου της ΕΔΕ
Στο πλαίσιο των καταστατικών σκοπών της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας, το ΔΣ της ΕΔΕ, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην επιστημονική κατάρτιση των μελών της, αποφάσισε την υλοποίηση εκπαιδευτικού προγράμματος μέσω της δημοσίευσης εκπαιδευτικών βίντεο στον ιστότοπο της Εταιρείας, αλλά και σε κάθε σύγχρονο μέσο που μπορεί να συμβάλλει στην προώθηση της συνεχιζόμενης εκπαίδευσης στον Σακχαρώδη Διαβήτη.
Με ιδιαίτερο ενθουσιασμό σας παρουσιάζουμε το Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα «7 για 7 κάθε 7». Σε αυτό θα έχετε τη δυνατότητα να παρακολουθήσετε εκπαιδευτικά βίντεο που απευθύνονται τόσο σε ιατρούς όσο και στο ευρύ κοινό, με θέμα τον σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 (ΣΔτ2) και τις καρδιαγγειακές συννοσηρότητες. Πρόκειται για εμπεριστατωμένες ολιγόλεπτες διαλέξεις ειδικών, επιλεγμένων από το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΔΕ, επτά (7) στο σύνολό τους, με διάρκεια επτά (7) λεπτών το μέγιστο και συχνότητα προβολής ένα την εβδομάδα, για διάστημα επτά (7) εβδομάδων.
Με την πεποίθηση ότι το παρόν πρόγραμμα θα αποτελέσει ένα χρήσιμο εργαλείο επιμόρφωσης, που θα συμβάλλει σημαντικά στην καλύτερη φροντίδα υγείας των ατόμων με διαβήτη τύπου 2.
Παρακολουθήστε την ομιλία του κ. Κ. Μακρυλάκη, με θέμα: “Συμπερασματική ομιλία για τον σύγχρονο τρόπο διαχείρισης του ΣΔτ2 από τον Γεν. Γραμματέα της ΕΔΕ“
Η Πρόεδρος της ΕΔΕ
Α. Μαυρογιαννάκη
Ο κ. Κωνσταντίνος Μακρυλάκης, είναι Καθηγητής Παθολογίας – Μεταβολικών Νοσημάτων, Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ, Α΄ Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική & Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ «ΛΑΪΚΟ», Γενικός Γραμματέας ΕΔΕ, Μέλος Δ.Σ. International Diabetes Federation (IDF) Europe.
Παρακολουθήστε παρακάτω τη συμπερασματική ομιλία του κ. Κ. Μακρυλάκη
Το Δ.Σ. της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας (ΕΔΕ) και η Επιστημονική Επιτροπή του 21ου ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΥ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΙΚΟΥ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ προσκαλεί τους ενδιαφερόμενους να υποβάλλουν Περιλήψεις Ερευνητικών Εργασιών για Προφορική ή Αναρτημένη Ανακοίνωση έως 31 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2022.
Στο πλαίσιο των καταστατικών σκοπών της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας, το ΔΣ της ΕΔΕ, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην επιστημονική κατάρτιση των μελών της, αποφάσισε την υλοποίηση εκπαιδευτικού προγράμματος μέσω της δημοσίευσης εκπαιδευτικών βίντεο στον ιστότοπο της Εταιρείας, αλλά και σε κάθε σύγχρονο μέσο που μπορεί να συμβάλλει στην προώθηση της συνεχιζόμενης εκπαίδευσης στον Σακχαρώδη Διαβήτη.
Με ιδιαίτερο ενθουσιασμό σας παρουσιάζουμε το Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα «7 για 7 κάθε 7». Σε αυτό θα έχετε τη δυνατότητα να παρακολουθήσετε εκπαιδευτικά βίντεο που απευθύνονται τόσο σε ιατρούς όσο και στο ευρύ κοινό, με θέμα τον σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 (ΣΔτ2) και τις καρδιαγγειακές συννοσηρότητες. Πρόκειται για εμπεριστατωμένες ολιγόλεπτες διαλέξεις ειδικών, επιλεγμένων από το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΔΕ, επτά (7) στο σύνολό τους, με διάρκεια επτά (7) λεπτών το μέγιστο και συχνότητα προβολής ένα την εβδομάδα, για διάστημα επτά (7) εβδομάδων.
Με την πεποίθηση ότι το παρόν πρόγραμμα θα αποτελέσει ένα χρήσιμο εργαλείο επιμόρφωσης, που θα συμβάλλει σημαντικά στην καλύτερη φροντίδα υγείας των ατόμων με διαβήτη τύπου 2.
Παρακολουθήστε τη διάλεξη του κ. Ν. Παπάνα, με τίτλο: «Οι νέες Θεραπευτικές κατηγορίες φαρμάκων στον ΣΔτ2 και τα πολλαπλά κάρδιο- νέφρο- μεταβολικά οφέλη τους».
Η Πρόεδρος της ΕΔΕ
Α. Μαυρογιαννάκη
Ο κ. Νικόλαος Παπάνας, είναι Καθηγητής Παθολογίας-Σακχαρώδους Διαβήτη, Υπεύθυνος Διαβητολογικού Κέντρου – Ιατρείου Διαβητικού Ποδιού, Β΄ Παθολογική Κλινική, Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, Πρόεδρος Ευρωπαϊκής Ομάδας Μελέτης Διαβητικού Ποδιού, Πανεπιστημιακό ΓΝ Αλεξανδρούπολης.
Παρακολουθήστε παρακάτω την 7λεπτη Ομιλία του κ. Ν. Παπάνα
Επιμέλεια: Μαρία Δημητρίου, Τμήμα Ανοσολογίας-Ιστοσυμβατότητας, Γ.Ν.Ν.Π. «Άγιος Παντελεήμων», Πειραιάς
Ο Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου Ι (ΣΔτΙ), είναι ένα χρόνιο αυτοάνοσο νόσημα, στο οποίο η ανοσιακή απόκριση μέσω συγκεκριμένων αυτοαντισωμάτων στρέφεται εναντίον κυττάρων τα οποία εδράζονται στο πάγκρεας. Αυτά τα αυτοαντισώματα είναι ειδικά και η σύνδεσή τους με τα κύτταρα του παγκρέατος οδηγεί σε καταστροφή ή καταστολή της φυσιολογικής τους λειτουργίας. Όσοι θα νοσήσουν από ΣΔτΙ είναι άτομα με προϋπάρχουσα γενετική προδιάθεση η οποία σε συνδυασμό με περιβαλλοντικές επιρροές συνήθως νωρίς στη ζωή, επάγει την αυτοανοσία κατά των β-κυττάρων του παγκρέατος. Η απώλεια των β-κυττάρων οδηγεί σε σταδιακή μείωση της παραγωγής ενδογενούς ινσουλίνης με αποτέλεσμα απώλεια του ελέγχου του σακχάρου στο αίμα και επακόλουθη εξάρτηση από την χορήγηση εξωγενούς ινσουλίνης.
Η αιτιολογία της αυτοανοσίας των β-κυττάρων είναι ακόμη ασαφής. Μόλις όμως ξεκινήσει η ανοσιακή απόκριση, η εξέλιξη προς την κλινική έκφραση του ΣΔτΙ αποτυπώνεται σε 3 στάδια:
Η αλληλουχία των γεγονότων από την αυτοανοσία έως την κλινική εμφάνιση του διαβήτη είναι σχετικά προβλέψιμη, αλλά η διάρκεια κάθε φάσης μπορεί να ποικίλλει ευρέως μεταξύ των διαφόρων ατόμων. Διάφορα γενετικά τεστ μπορούν να αποκαλύψουν τη διαστρωμάτωση του κινδύνου κατά τη γέννηση, αν και διαφορετικά γονίδια και περιβαλλοντικοί παράγοντες επηρεάζουν την αυτοανοσία των β-κυττάρων. Ως δείκτης πρόβλεψης χρησιμοποιείται ο HLA γονότυπος και κάποια αυτοαντισώματα.
Τα πρώτα αυτοαντισώματα που περιγράφονται στον ΣΔτΙ είναι τα αυτοαντισώματα έναντι των νησιδίων του παγκρέατος (ΙCA: islet cell antibodies). Αυτά στρέφονται έναντι κυτταροπλασματικών πρωτεϊνών όλων των τύπων κυττάρων των νησιδίων. Όχι μόνο κατά των β-κύτταρων. Ανιχνεύονται με τη μέθοδο του έμμεσου ανοσοφθορισμού και με ELISA. Είναι παρόντα στο 80% των ατόμων κατά τη διάγνωση. Πλέον έχουν αντικατασταθεί σε μεγάλο βαθμό από δοκιμασίες προσδιορισμού άλλων αυτοαντισωμάτων που στρέφονται κατά συγκεκριμένων πρωτεϊνών των νησιδίων του παγκρέατος.
Τα αυτοαντισώματα ΙΑΑ (κατά της ινσουλίνης) είναι τα πρώτα που εμφανίζονται κατά την έναρξη της νόσου ενώ μειώνεται η εμφάνισή τους με την αύξηση της ηλικίας. Ανιχνεύονται στο 80% των ασθενών κάτω των δέκα ετών με υψηλότερους τίτλους στα παιδιά κάτω των πέντε ετών και στο 60% ασθενών μεταξύ 10-20 ετών. Τα ΙΑΑ εμφανίζονται συνήθως μαζί με τα GAD65 (αυτοαντισώματα έναντι αποκαρβοξυλάσης του γλουταμινικού οξέος). Τα αυτοαντισώματα κατά του GAD65 ανιχνεύονται στο 70% των ασθενών πριν την έναρξη της νόσου και στο 70-90% των ασθενών στην αρχή της νόσου. Επίσης είναι ο πιο ευαίσθητος δείκτης για το ΣΔτΙ των ενηλίκων, καθώς και για το LADA (λανθάνων αυτοάνοσος διαβήτης των ενηλίκων) με εμφάνιση 90%.
Επιπλέον αυτοαντισώματα μπορεί να εμφανιστούν και να επηρεάσουν την εξέλιξη σε καθένα από τα στάδια της ανάπτυξης της νόσου. Τα αυτοαντισώματα κατά του αντιγόνου-2 των νησιδίων (ΙΑ2: islet antigen-2) πρωτεϊνικής φωσφατάσης της τυροσίνης εμφανίζονται σε ποσοστό 50-70% των παιδιών και εφήβων και σε ποσοστό 30-50% των ενηλίκων με πρόσφατα διαγνωσμένο ΣΔτΙ. Τα ΙΑ2 εμφανίζονται στο 50% των ατόμων με ΣΔτΙ ακόμη και πριν την κλινική εκδήλωση της νόσου, ενώ είναι παρόντα σε μικρό ποσοστό και στο LADA.
Τα αντισώματα έναντι του μεταφορέα ψευδαργύρου ZnT8, είναι ανιχνεύσιμα στον ορό πολλών παιδιών στο προδιαγνωστικό στάδιο και παραμένουν έως την εκδήλωση του ΣΔτΙ. Μειώνονται γρήγορα τα πρώτα χρόνια μετά την έναρξη της νόσου. Ανιχνεύονται σε ένα 25% των ασθενών με LADA ακολουθώντας σε ποσοστό συχνότητας εμφάνισης τα GAD65.
H παρουσία πολλαπλών αυτοαντισωμάτων αυξάνει σημαντικά την πιθανότητα για εκδήλωση ΣΔτΙ. 70% των διαβητικών ατόμων έχουν τρία ή τέσσερα αυτοαντισώματα, ενώ μόνο το 10% έχει μόνο ένα αυτοαντίσωμα. Περίπου το 96% των ατόμων είναι θετικά για τουλάχιστον ένα από τα τέσσερα αυτοαντισώματα. Η διάρκεια του πρώτου σταδίου της παθογένεσης μπορεί να ποικίλλει από μερικούς μήνες έως και δεκαετίες. Όσο μεγαλύτερο είναι το άτομο κατά την εμφάνιση της αυτοανοσίας, όσο βραδύτερη η πρόοδος στην εμφάνιση πάνω από ένα αυτοαντίσωμα και όσο χαμηλότεροι είναι οι τίτλοι των ΙΑΑ, τόσο περισσότερο θα καθυστερήσει η κλινική έναρξη του διαβήτη. Αντιθέτως όσο υψηλότεροι είναι οι τίτλοι των ΙΑΑ και ΙΑ2 αλλά όχι οι τίτλοι των GAD65 τόσο πιο πολύ αυξάνεται η πιθανότητα για κλινική εκδήλωση της νόσου στα προσεχή 5 έτη. Τα άτομα με αυτοαντισώματα ΙΑ2 ΚΑΙ ZnT8A τείνουν να εξελίσσονται πιο γρήγορα ως προς τη νόσο σε σχέση με τα άτομα χωρίς αυτά τα αυτοαντισώματα.
Η αυτοάνοση διεργασία είναι δυναμική και συνεχώς εξελισσόμενη. Ο ανοσολογικός έλεγχος που διενεργείται σε μια δεδομένη στιγμή αποτελεί ένα στιγμιότυπο και μόνο, αυτής της εξέλιξης. Έχοντας αυτό κατά νου, αντιλαμβανόμαστε ότι τα διάφορα αυτοαντισώματα δεν εμφανίζονται πάντα συγχρόνως επομένως οι προσδιορισμοί θα πρέπει να επαναλαμβάνονται. Επιπλέον πρέπει να θυμόμαστε ότι η εξαφάνιση των αυτοαντισωμάτων δε σημαίνει και την παύση της καταστροφής των β-κυττάρων. Για να εξαχθούν συμπεράσματα ως προς την προγνωστική αξία των αυτοαντισωμάτων σε συγγενείς ασθενών με τουλάχιστον ένα αυτοαντίσωμα απαιτείται στενή παρακολούθηση με προσδιορισμό τους για αρκετά έτη. Ο ΣΔτΙ δεν είναι 100% κληρονομικός. Δεν έχει εντοπιστεί ένα συγκεκριμένο γονίδιο που να προκαλεί τη νόσο. Πολλοί άνθρωποι αναπτύσσουν τη νόσο χωρίς οικογενειακό ιστορικό. Επίσης πολλά άτομα που φέρουν ένα αυτοαντίσωμα, ενδέχεται να μην αναπτύξουν ποτέ διαβήτη. Είναι αδύνατο μα και οικονομικά ασύμφορο να ελεγχθούν όλοι καθώς οι διαγνώσεις θα ήταν ελάχιστες και τα ψευδώς αρνητικά αποτελέσματα αρκετά. Προς το παρόν οι δοκιμασίες προσδιορισμού αντισωμάτων συνιστώνται μόνο σε όσους έχουν άμεσα μέλη της οικογένειας με διάγνωση ΣΔτΙ ή σε όσους η διάγνωση είναι ασαφής.
Συμπερασματικά
Η εμφάνιση των αυτοαντισωμάτων για το ΣΔτΙ μπορεί να προηγείται της κλινικής εκδήλωσης της νόσου για χρόνια, ακόμη και δεκαετίες. Η ανίχνευση πολλαπλών αυτοαντισωμάτων αποτελεί ένα ισχυρό προγνωστικό παράγοντα για ανάπτυξη της νόσου. Ο συνδυασμός προσδιορισμού αυτοαντισωμάτων επιτρέπει την ταυτοποίηση του ΣΔτΙ ο οποίος έχει ήδη ξεκινήσει σε 98% των περιπτώσεων.
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ