Author: ΕΔΕ

ADA 22^nd SCIENTIFIC SESSIONS, NEW ORLEANS, USA

HIGHLIGHTS

 

Επιμέλεια: Φουστέρης Ευάγγελος, M.D., Ph.D., Παθολόγος με εξειδίκευση στο ΣΔ

 

1. Προσχέδιο της Συναινετικής Έκθεσης των ADA–EASD 2022 για τη διαχείριση της υπεργλυκαιμίας στον διαβήτη τύπου 2
   1. Η παχυσαρκία έχει γίνει συν-πρωταρχικός στόχος για τη διαχείριση του διαβήτη τύπου 2
   2. Πρώιμη συνδυαστική θεραπεία
   3. Εστίαση στην εκπαίδευση και αλλαγή στον τρόπο ζωής
   4. Ιατρική με ενσυναίσθηση με επίκεντρο τον ασθενή
   5. Πρόληψη των επιπλοκών του διαβήτη

 

2. Συναινετική Έκθεση της Αμερικανικής Διαβητολογικής Εταιρείας για την 1. Καρδιακή ανεπάρκεια: Μια υποτιμημένη επιπλοκή του διαβήτη:
   1. Ο σκοπός αυτής της συναινετικής έκθεσης της Αμερικανικής Ένωσης Διαβήτη σε συνεργασία με το Αμερικανικό Κολλέγιο Καρδιολογίας είναι να παρέχει σαφή καθοδήγηση στους επαγγελματίες υγείας σχετικά με τις καλύτερες προσεγγίσεις για τον έλεγχο και τη διάγνωση της καρδιακής ανεπάρκειας σε άτομα με διαβήτη ή προδιαβήτη με στόχο τη διασφάλιση της πρόσβασης στη βέλτιστη τεκμηριωμένη διαχείριση για όλους και για τον μετριασμό των κινδύνων σοβαρών επιπλοκών (ελεύθερο pdf online στο Diabetes Care)

 

3. H Σεμαγλουτίδη στα 2,4 mg ανά εβδομάδα μειώνει τον 10ετή κίνδυνο εμφάνισης ΣΔτ2 σε άτομα υπέρβαρα ή με παχυσαρκία
   1. Οι ερευνητές υπολόγισαν τον 10ετή κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη τύπου 2 μεταξύ των συμμετεχόντων των μελετών STEP 1 & 4 μέσω ειδικού λογιστικού μοντέλου που ονομάζεται Σταδιοποίηση Καρδιομεταβολικής Νόσου (CMDS), η οποία σταδιοποιεί τον καρδιομεταβολικό κίνδυνο σε 5 επίπεδα από μεταβολικά υγιή (στάδιο 0) έως εμφάνιση διαβήτη τύπου 2 και καρδιαγγειακή νόσο (στάδιο 4)
   2. Οι ασθενείς που έλαβαν θεραπεία με σεμαγλουτίδη στην STEP 1 μείωσαν τη μέση βαθμολογία κινδύνου για διαβήτη τύπου 2 από 18,2% σε 7,1% (μείωση κινδύνου 61%), έναντι μείωσης του σκέλους εικονικού φαρμάκου από 17,8% σε 15,6% (μείωση κινδύνου 13%, P <,01)
   3. Στην STEP 4, οι ασθενείς που έλαβαν σεμαγλουτίδη είχαν δείκτη κινδύνου για διαβήτη τύπου 2 20,6%. Μεταξύ των ασθενών που έλαβαν θεραπεία, ο μέσος κίνδυνος μειώθηκε στο 11,4% την εβδομάδα 20 και μετά στο 7,7% την εβδομάδα 68 (μετά την περίοδο απόσυρσης). Μεταξύ των ασθενών που έλαβαν εικονικό φάρμακο, ο μέσος κίνδυνος μειώθηκε στο 10,7% την εβδομάδα 20, αλλά στη συνέχεια αυξήθηκε έως και 15,4% μετά την περίοδο απόσυρσης, δείχνοντας συνολική μείωση 32% με τη σεμαγλουτίδη έναντι αύξησης 41% με εικονικό φάρμακο (P <,01)
   4. Η θεραπεία με σεμαγλουτίδη μειώνει τον 10ετή κίνδυνο διαβήτη τύπου 2 κατά περίπου 60% ανεξάρτητα από την αρχική γλυκαιμική κατάσταση, ενώ απαιτείται συνεχής θεραπεία για τη διατήρηση αυτού του οφέλους

 

4. Μελέτη AWARD–PEDS
   1. Η AWARD-PEDS έδειξε ότι παιδιά και έφηβοι 10-18 ετών με διαβήτη τύπου 2 (με ή χωρίς μετφορμίνη ή βασική ινσουλίνη ) και παχυσαρκία που έλαβαν θεραπεία με εβδομαδιαίες ενέσεις 0,75 mg ή 1,5 mg ντουλαγλουτίδης είχαν χαμηλότερη A1c στις 26 εβδομάδες από τους ασθενείς που έλαβαν εικονικό φάρμακο
   2. Τα πιο κοινά ανεπιθύμητα συμπτώματα ήταν γαστρεντερικά και το προφίλ ασφάλειας ήταν συνεπές με αυτό στους ενήλικες
   3. Το φάρμακο δεν είχε καμία επίδραση στον δείκτη μάζας σώματος (ΔΜΣ)
   4. Η Eli Lilly υποβάλλει τώρα αυτά τα αποτελέσματα στον FDA για να λάβει τη σχετική ένδειξη

 

5. Μελέτη SURPASS-4 και νεφρικό όφελος
   1. Η μία φορά την εβδομάδα υποδορίως χορηγούμενη τιρζεπατίδη σε σύγκριση με θεραπεία με ινσουλίνη glargine οδήγησε σε σημαντική βελτίωση στη μείωση του εκτιμώμενου GFR, μείωσε τον λόγο λευκωματίνης ούρων προς κρεατινίνη UACR και μείωσε τον κίνδυνο νεφρικής νόσου τελικού σταδίου
   2. Η ανάλυση έδειξε επίσης χαμηλό κίνδυνο κλινικά σημαντικής υπογλυκαιμίας στους συμμετέχοντες με διαβήτη τύπου 2 με υψηλό καρδιαγγειακό κίνδυνο και διάφορα στάδια χρόνιας νεφρικής νόσου
   3. Αυτά είναι πολύ μεγάλα οφέλη και δείχνουν ξεκάθαρα τη δυνατότητα της τιρζεπατίδης να είναι ένα πολύ ισχυρό προστατευτικό φάρμακο για τα νεφρά

 

6. Η ύφεση είναι δυνατή σε ασθενείς με διαβήτη τύπου 2
   1. Μια νέα προσέγγιση που περιλαμβάνει αισθητήρες, τεχνητή νοημοσύνη και εξατομικευμένη καθοδήγηση στον τρόπο ζωής σε πραγματικό χρόνο από μια εφαρμογή (application) και σύνδεση με εκπαιδευτές οδήγησε σε υψηλό ποσοστό ύφεσης του διαβήτη τύπου 2
   2. Οι 199 ασθενείς μέσης ηλικίας 43 ετών που είχαν διαβήτη τύπου 2 για μέσο όρο 3,7 ετών και έως 8 ετών, έλαβαν οδηγίες/εκπαίδευση για τον τρόπο ζωής και η μέση A1c τους μειώθηκε από 9,0% σε 5,7% στους 6 μήνες
   3. Το 84% των ασθενών παρουσίασαν ύφεση του διαβήτη στους 6 μήνες

 

7. Μελέτη iLet για το βιονικό πάγκρεας
   1. Η μεγαλύτερη τυχαιοποιημένη κλινική μελέτη μέχρι σήμερα οποιουδήποτε συστήματος αυτοματοποιημένης χορήγησης ινσουλίνης και περιελάμβανε έναν πιο ποικίλο πληθυσμό ατόμων με διαβήτη τύπου 1, συμπεριλαμβανομένων περισσότερων από μειονοτικές ομάδες και εκείνων με υψηλότερα αρχικά επίπεδα A1c από ό,τι σε προηγούμενες μελέτες
   2. Η μελέτη έδειξε μειώσεις της A1c χωρίς αύξηση της υπογλυκαιμίας σε ενήλικες και παιδιά με διαβήτη τύπου 1 με μεγαλύτερη αυτοματοποίηση από τα διαθέσιμα επί του παρόντος υβριδικά συστήματα χορήγησης ινσουλίνης κλειστού βρόχου ή τεχνητού παγκρέατος
   3. Μετά από 13 εβδομάδες, η μέση A1c μειώθηκε κατά 0,5 ποσοστιαίες μονάδες με το iLet σε σύγκριση με την τυπική θεραπεία και κατά 0,7 ποσοστιαίες μονάδες μεταξύ των συμμετεχόντων με βασικά επίπεδα A1c > 7,0%
   4. Δεν υπήρξε αύξηση στην υπογλυκαιμία και όσοι χρησιμοποίησαν τη συσκευή πέρασαν κατά μέσο όρο 2,6 ώρες περισσότερο χρόνο εντός εύρους (επίπεδα γλυκόζης 70-180 mg/dL)
   5. Οι βελτιώσεις στην A1c ήταν μεγαλύτερες σε εκείνους με υψηλότερη αρχική τιμή A1c και παρατηρήθηκαν και σε μειονοτικές φυλετικές ομάδες και σε διαφορα κοινωνικοοικονομικά/εκπαιδευτικά επίπεδα
   6. Αυτή η μελέτη δείχνει ότι ανεξαρτήτως εθνικότητας ή κοινωνικής θέσης, υπήρχε όφελος, επομένως αυτό υπογραμμίζει τη σημασία της ίσης φροντίδας

 

8. Μελέτη CREATE
   1. Η πρώτη τυχαιοποιημένη πολυκεντρική κλινική μελέτη διάρκειας 24 εβδομάδων για την αξιολόγηση της ασφάλειας και της αποτελεσματικότητας του πιο συχνά χρησιμοποιούμενου συστήματος αυτοματοποιημένης παροχής ινσουλίνης ανοιχτού κώδικα (AID). Η μελέτη συνέκρινε το AID ανοιχτού κώδικα, χρησιμοποιώντας τον αλγόριθμο OpenAPS από την έκδοση του Android APS και υλοποιήθηκε σε smartphone με την αντλία ινσουλίνης DANA-i™ και το Dexcom G6® CGM
   2. Στρατολογήθκε ένας ποικίλος πληθυσμός ασθενών, πολλοί από τους οποίους είχαν μικρή ή καθόλου εμπειρία με το AIDS: παιδιά (7-15 ετών) και ενήλικες (16-70 ετών), για έλεγχο της αποτελεσματικότητας και ασφάλειας του AID ανοιχτού κώδικα
   3. Η μελέτη έδειξε ότι τα συστήματα AID είναι μια ασφαλής και αποτελεσματική θεραπεία για άτομα με διαβήτη τύπου 1

 

9. Το μέλλον της ινσουλίνης: εβδομαδιαίες, από του στόματος, έξυπνες ινσουλίνες
   1. Μελέτη φάσης 2 αξιολόγησε την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητα της εβδομαδιαίας βασικής ινσουλίνης Fc (BIF) σε σύγκριση με την ινσουλίνη degludec σε άτομα με διαβήτη τύπου 2 που είχαν λάβει προηγουμένως από του στόματος αντιδιαβητικά φάρμακα και βασική ινσουλίνη και αποκάλυψε ότι η BIF δεν ήταν κατώτερη από την degludec στον γλυκαιμικό έλεγχο, όπως μετρήθηκε με την αλλαγή στο A1C μετά από 32 εβδομάδες
   2. Άλλη μελέτη φάσης 2 εξέτασε δύο διαφορετικές προσεγγίσεις για τη μετάβαση σε εβδομαδιαία βασική ινσουλίνη icodec σε άτομα με διαβήτη τύπου 2 που λάμβαναν καθημερινή βασική ινσουλίνη και ένα ή περισσότερα από του στόματος φάρμακα για τη μείωσης της γλυκόζης: Η μελέτη έδειξε ότι η αλλαγή από την καθημερινή βασική ινσουλίνη σε μία φορά την εβδομάδα ινσουλίνη icodec ήταν καλά ανεκτή και παρείχε αποτελεσματικό γλυκαιμικό έλεγχο
   3. Οι μελέτες φάσης 2 έδειξαν ότι η από του στόματος κάψουλα ινσουλίνης ORMD-801 μείωσε σημαντικά τα επίπεδα A1C σε άτομα με διαβήτη τύπου 2 που ελέγχονταν ανεπαρκώς με άλλα φάρμακα ΣΔτ2
   4. Η ευαίσθητη στην γλυκόζη ινσουλίνη ή «έξυπνη ινσουλίνη» μπορεί να ενεργοποιηθεί μέσω της χρήσης ενός συνθετικού «διακόπτη» που μπορεί να ανοίξει ή να κλείσει χρησιμοποιώντας έναν απλό αισθητήρα σακχάρου, ελαχιστοποιώντας τον κίνδυνο υπογλυκαιμίας

 

10. Η διαχείριση της παχυσαρκίας ως πρωταρχικός στόχος θεραπείας για τον διαβήτη τύπου 2
    1. Οι ασθενείς με διαβήτη τύπου 2 έχουν οφέλη για την υγεία τους ακόμα και μετά από απώλεια βάρους μόλις 3%
    2. Με σημαντική απώλεια βάρους, ορισμένοι ασθενείς περνούν σε ύφεση. Και δεν έχει σημασία πώς χάνεται το βάρος – είτε μέσω παρέμβασης στον τρόπο ζωής, βαριατρικής χειρουργικής ή φαρμακευτικής αγωγής
    3. Η απώλεια βάρους, ανεξάρτητα από το πόσο πολύ ή πόσο λίγο, έχει οφέλη για την υγεία για τα παχύσαρκα άτομα με διαβήτη τύπου 2. Και όσο περισσότερα χάνουν, τόσο καλύτερο το αποτέλεσμα

 

11. Μελέτη SURMOUNT-1
    1. Η θεραπεία ατόμων με παχυσαρκία αλλά χωρίς διαβήτη με τον διπλό αγωνιστή ινκρετίνης τιρζεπατίδη παρήγαγε με ασφάλεια «πρωτοφανή» επίπεδα απώλειας βάρους στη συντριπτική πλειονότητα των ασθενών στην SURMOUNT-1, μια ελεγχόμενη με εικονικό φάρμακο μελέτη με περισσότερα από 2500 άτομα με παχυσαρκία ή υπέρβαρα
    2. Η υψηλότερη δόση τιρζεπατίδης, 15 mg/εβδομάδα, σε διάστημα 72 εβδομάδων, προκάλεσε 5% ή μεγαλύτερη απώλεια στο αρχικό βάρος στο 91%-96% των ασθενών, ένα αποτέλεσμα που “δεν είχε παρατηρηθεί προηγουμένως” σε καμία προηγούμενη μελέτη φάσης 3 φαρμάκου απώλειας βάρους, σημείωσε ο Jastreboff, ένας ενδοκρινολόγος και διευθυντής διαχείρισης βάρους και πρόληψης της παχυσαρκίας στο Yale School of Medicine στο New Haven του Κονέκτικατ
    3. Ο μέσος ρυθμός απώλειας βάρους μεταξύ των 630 ατόμων που έλαβαν τιρζεπατίδη 15 mg/εβδομάδα ήταν 22,5% κατά τη θεραπεία
    4. Σε περεταίρω ανάλυση, το 40% των ατόμων που έλαβαν την υψηλότερη δόση τιρζεπατίδης των 15 mg/εβδομάδα είχαν τουλάχιστον 25% απώλεια του βασικού βάρους κατά τη θεραπεία, ένα άλλο παράδειγμα πρωτοφανούς επιτεύγματος απώλειας βάρους

 

12. Η συμπεριφορική θεραπεία και η αυτοπαρακολούθηση είναι κρίσιμες για την απώλεια βάρους
    1. Οι στρατηγικές συμπεριφορικής θεραπείας περιλαμβάνουν τον εντοπισμό προσωπικών ερεθισμάτων και την αλλαγή του περιβάλλοντος για τον έλεγχο του ερεθίσματος
    2. Το πραγματικό κλειδί της επιτυχίας είναι η αυτοπαρακολούθηση του βάρους, της κατανάλωσης θερμίδων και της φυσικής δραστηριότητας
    3. Η συμπεριφορική θεραπεία θα πρέπει να προάγει τις διαδικασίες αυτορρύθμισης, τις δεξιότητες προσαρμογής στην πρόσληψη τροφής ως απάντηση στην αύξηση βάρους
    4. Επίσης θα πρέπει οι πάσχοντες να μάθουν να ελέγχουν τα επεισόδια υπερφαγίας και να ενδυναμώσουν την αυτοπεποίθηση τους, θέτοντας μικρούς, ρεαλιστικούς στόχους που τους επιτρέπουν να τους επιτύχουν

 

13. Το οικονομικό κόστος του διαβήτη
    1. Το υψηλό κόστος για τα φάρμακα που χρησιμοποιούνται από ασθενείς με διαβήτη συνδέεται με μειωμένη χρήση αυτών των φαρμάκων και τελικά χειρότερα κλινικά αποτελέσματα, σύμφωνα με τα ευρήματα από δύο ξεχωριστές μελέτες:
       70. Μελέτη εξέτασε τα αρχεία ασφάλισης περισσότερων από 70.000 ασθενών στις ΗΠΑ με διαβήτη τύπου 2 και διαπιστωμένη καρδιαγγειακή νόσο που έπαιρναν ήδη μετφορμίνη. Τα ευρήματα έδειξαν ότι, μετά από προσαρμογή για συγχυτικούς παράγοντες, το τεταρτημόριο των ασθενών με την υψηλότερη συμμετοχή στο κόστος φαρμάκων (λήψη SGLT-2 αναστολέων), εκτελούσε τη συνταγή 21 % λιγότερο συχνά από ό,τι οι ασθενείς από το τεταρτημόριο με το χαμηλότερο προσωπικό κόστος
       71. Μια παρόμοια ανάλυση που εξέτασε τους αγωνιστές GLP-1, έδειξε ότι το τεταρτημόριο των ασθενών που έπρεπε να πληρώσουν περισσότερη συμμετοχή για ένα από αυτά τα φάρμακα είχαν προσαρμοσμένο 12% χαμηλότερο ποσοστό εκτέλεσης της συνταγής, σε σύγκριση με εκείνους με χαμηλότερη συμμετοχή στα φάρμακα

Mary V. Diaz Santana, Katie M. O’ Brien, Yong- Moon Mark Park, Dale P. Sandler, Clarice R. Weinberg. Persistence of Risk for Type 2 Diabetes After Gestational Diabetes Mellitus. Diabetes Care 2022;45:864-870.

https://doi.org/10.2337/dc21-1430

 

Ο Διαβήτης Κύησης (ΔΚ) θεωρείται ότι είναι αποτέλεσμα δυσλειτουργίας των β-κυττάρων του παγκρέατος σε γυναίκες με προυπάρχουσα αντίσταση στην ινσουλίνη. Υπολογίζεται ότι επιπλέκει το 6% των κυήσεων και σχετίζεται με εμφάνιση Σακχαρώδη Διαβήτη Τύπου 2 (ΣΔΤ2).

Στη συγκεκριμένη μελέτη που πραγματοποιήθηκε στις ΗΠΑ, χρησιμοποιήθηκε ο πληθυσμός μιας προηγούμενης προοπτικής μελέτης παρατήρησης της Sister Study που περιέλαβε μεταξύ 2003-2009 50.884 γυναίκες ηλικίας 35-74 ετών που κατοικούν στις ΗΠΑ και στο Πουέρτο Ρίκο κι είχαν οικογενειακό ιστορικό καρκίνου μαστού. Έγινε καταγραφή δημογραφικών στοιχείων με χρήση ερωτηματολόγιου σχετικά με ηλικία, επίπεδο εκπαίδευσης, εθνικότητας / φυλής και BMI τη δεκαετία των 30 ετών καθώς και την ημερομηνία ένταξης στη μελέτη. Σκοπός της μελέτης ήταν καταρχήν η συσχέτιση του κινδύνου εμφάνισης ΣΔΤ2 ανάλογα με το BMI και τον αριθμό κυήσεων που παρουσίασαν ως επιπλοκή ΔΚ κι ακολούθως πως μεταβάλλεται ο κίνδυνος αυτός σε σχέση με το χρόνο από τη διάγνωση ΔΚ.

Συνολικά η μελέτη περιέλαβε σύμφωνα με τα κριτήρια ένταξης  47471 γυναίκες με μέση ηλικία περί τα 55 έτη. Από αυτές οι 1414 είχαν τουλάχιστον μία κύηση με εμφάνιση ΔΚ, ήταν λίγο νεότερες με μέση ηλικία περί τα 51 έτη κι είχαν υψηλότερο BMI (28.2+/- 6.6 vs 27.4+/- 6.0). Ο επανέλεγχος στη 10 ετία ανέδειξε ότι 6.9% των γυναικών χωρίς ιστορικό ΔΚ και 13.4% των γυναικών με ιστορικό ΔΚ εμφάνισαν ΣΔΤ2. Τα άτομα με ΔΚ παρουσίαζαν αυξημένο κίνδυνο μελλοντικής εμφάνισης ΣΔΤ2 (HR 2.50, 95% CI 2.15 – 2.19). Η παραπάνω συσχέτιση φάνηκε να παρουσιάζει φθίνουσα πορεία με πτώση του HR μετά από κάθε δεκαετία κατά περίπου 24%. Παρόλα αυτά  κίνδυνος εμφάνισης ΣΔΤ2 παρέμεινε αυξημένος μέχρι και 35 έτη από τη διάγνωση ΔΚ. Επίσης σημαντική ήταν η συσχέτιση εμφάνισης ΣΔΤ2 με τον αριθμό κυήσεων που παρουσίασαν ως επιπλοκή ΔΚ. Συγκεκριμένα γυναίκες με περισσότερες από 3 εγκυμοσύνες είχαν 7 φορές αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης ΣΔΤ2 μέσα στα επόμενα 6-15 έτη από την τελευταία κύηση όπου εμφάνισαν ΔΚ (HR 7.15, 95% CI 3.71-13.78) και αντίστοιχα 3 φορές αυξημένο κίνδυνο μετά από 35 έτη (HR 3.08, 95% CI 1.60-5.94). Τέλος η συσσωρευμένη επίπτωση μέχρι τη ηλικία των 80 σε γυναίκες με ιστορικό ΔΚ που δεν είχαν ΣΔΤ2 μέχρι τα 40 έτη ήταν 67.4% (95% CI 59.0-75.6%) στον παχύσαρκο πληθυσμό, 44.3% (95% CI 32.8-57.8%) στον υπέρβαρο πληθυσμό και μόλις 16.1% (95% CI 9.41-26.8%) σε πληθυσμό φυσιολογικού ή χαμηλού BMI.

Συμπερασματικά, ο ΔΚ αποτελεί σημαντικό παράγοντα κινδύνου εμφάνισης ΣΔΤ2. Ο κίνδυνος αυτός αυξάνεται σημαντικά με κάθε επιπλέον κύηση που επιπλέκεται με ιστορικό ΔΚ. Παρά το γεγονός ότι ο εκτιμώμενος κίνδυνος εμφάνισης ΣΔΤ2 μειώνεται με την πάροδο του χρόνου μετά από μία εγκυμοσύνη με ΔΚ, ο κίνδυνος εμφάνισης ΣΔΤ2 παραμένει υψηλός για > 35 έτη. Για το λόγο αυτό γυναίκες που εμφάνισαν ΔΚ θα πρέπει να ελέγχονται τακτικά για μεγάλο χρονικό διάστημα.

 

Επιμέλεια: Αγγελική Μερίτση

Peter Ueda et al. Sodium – Glucose Cotransporter 2 Inhibitors and Risk of Bladder and Renal Cancer: Scandinavian Cohort Study. Diabetes Care 2022;45(5):e93–e96. doi.org/10.2337/dc21-1917

 

Οι αναστολείς των συμμεταφορέων γλυκόζης και νατρίου τύπου 2 (SGLT2) έχουν ενοχοποιηθεί από πολύ νωρίς όπως φαίνεται τόσο από μετααναλύσεις τυχαιοποιημένων μελετών όσο και από μεμονωμένες αναφορές, ότι μπορούν να αυξήσουν τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου ουροδόχου κύστεως  και νεφρού.

Στη συγκεκριμένη μελέτη χρησιμοποίηθηκε η βάση δεδομένων του ηλεκτρονικού μητρώου υγείας τριών Σκανδιναβικών χωρών (Σουηδία, Δανία και Νορβηγία) για την περίοδο 04/2013- 12/2018. Συγκεκριμένα πήραν μέρος 89.799 ασθενείς που συμπλήρωσαν την πρώτη τους συνταγή με SGLT2 (59% νταπαγλιφλοζίνη, 40% εμπαγλιφλοζίνη, 0.8% καναγλιφλοζίνη και < 0.1% ερτουγλιφλοζίνη) και 65.200 ασθενείς  που συμπλήρωσαν αντίστοιχα την πρώτη τους συνταγή με αγωνιστές του υποδοχέα του γλυκαγονόμορφου πεπτιδίου-1 (GLP-1) κατά το χρονικό διάστημα της μελέτης. Κριτήρια αποκλεισμού αποτέλεσαν η συμμετοχή σε προηγούμενη μελέτη όπου συμπεριλάμβανε χορήγηση φαρμάκου, ιστορικό καρκίνου ουροποιητικού, κυστεκτομής, αιμοκάθαρσης ή μεταμόσχευσης νεφρού, νόσος τελικού σταδίου, σοβαρή παγκρεατική νόσος ή νοσηλεία 30 ημέρες πριν τη συμμετοχή στη μελέτη. Η μέση ηλικία των συμμετεχόντων ήταν περί τα 62 έτη, 64% ήταν άνδρες και 21-22% έκαναν χρήση ινσουλίνης. Ο μέσος χρόνος παρακολούθησης για την ομάδα των αναστολέων SGLT2  ήταν περί τα 2.3 έτη και για την ομάδα των GLP1 αγωνιστών περί τα 3 έτη αντίστοιχα.

Η μελέτη έδειξε ότι η χρήση αναστολέων SGLT2 σε σύγκριση με τη χρήση αγωνιστών GLP1 δεν σχετίζεται με στατιστικά σημαντική αύξηση του κινδύνου ανάπτυξης καρκίνου ουροδόχου κύστεως (adjusted HR 0.88, 95% CI 0.59 – 1.31) ή  καρκίνου του νεφρού (adjusted HR 1.09, 95% CI 0.73-1.63).Τα ευρήματα αυτά παρέμειναν σταθερά και σε πρόσθετες αναλύσεις προσαρμοσμένες σε επιπλέον μεταβλητές όπως το κάπνισμα ή η γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη.Συγκεκριμένα 73 από τους συμμετέχοντες που έπαιρναν για τουλάχιστον ένα χρόνο αναστολείς SGLT2 εμφάνισαν καρκίνο ουροδόχου κύστεως και 64 καρκίνο νεφρού κατά τη διάρκεια μίας μέσης παρακολούθησης περί τα 2.3 έτη με 20% του πληθυσμού να έχει επανακτιμηθεί και μακροπρόθεσμα ( > 3 έτη ) ενώ από την ομάδα που έπαιρνε GLAP1  αγωνιστές 70 συμμετέχοντες παρουσίασαν καρκίνο ουροδόχου κύστεως και 68 νεφρού αντίστοιχα. Τέλος επιπρόσθετες αναλύσεις δεν ανέδειξαν αύξηση του κινδύνου ανάπτυξης κακοήθειας κύστεως ή νεφρού τόσο τον πρώτο χρόνο από την έναρξη της θεραπείας με αναστολείς των SGLT2 όσο και μετά από 3-5 χρόνια από την έναρξη της θεραπείας  σε σύγκριση με τους GLP1 αγωνιστές.

Συμπερασματικά, στη συγκεκριμένη μελέτη παρατήρησης σε εθνικό επίπεδο τριών Σκανδιναβικών χωρών η χρήση των αναστολέων SGLT2  δεν φάνηκε να σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου ουροδόχου κύστεως ή νεφρού.

 

Επιμέλεια: Αγγελική Μερίτση

 

Norris T et al. Admission Blood Glucose Level and Its Association With Cardiovascular and Renal Complications in Patients Hospitalized With COVID-19. Multicenter Study, Diabetes Care. 2022 May 1;45(5):1132 – 1140. 
doi: 10.2337/dc21-1709.

Από το Δεκέμβρη του 2021 από τον ιό SARS-COV-2 έχουν μολυνθεί πάνω από 267.000.000 άνθρωποι κι έχουν χάσει τη ζωή τους > 5.200.000 παγκοσμίως. Το Μάη του 2022 στο περιοδικό Diabetes Care, δημοσιεύτηκε μια πολυκεντρική μελέτη που έλαβε χώρα στο Ηνωμένο Βασίλειο και σκοπό είχε να διερευνήσει τη συσχέτιση των επιπέδων γλυκόζης κατά την εισαγωγή των νοσηλευμένων με Covid 19 με τον κίνδυνο ενδονοσοκομειακών καρδιαγγειακών (αγγειακά εγκεφαλικά, καρδιακή ανεπάρκεια, αρρυθμίες, καρδιακή ισχαιμία, ανακοπή και διαταραχές πήξης) και νεφρικών επιπλοκών.(οξεία νεφρική βλάβη). Επιπλέον μελετήθηκε κατά πόσο οι συσχετίσεις μεταξύ των επιπέδων γλυκόζης και των παραπάνω επιπλοκών διαφοροποιούνταν ανάλογα με την ηλικία, το φύλο, την εθνικότητα, την παχυσαρκία και ιστορικό Σακχαρώδη Διαβήτη.

Χρησιμοποιήθηκε η βάση δεδομένων της ISARIC WHO CCP-UK μελέτης που περιέλαβε από τις 06/02/20-16/03/21 143.266 ασθενείς με 140.685 με επιβεβαιωμένη λοίμωξη covid 19. Από αυτούς 35.601 ασθενείς πληρούσαν τα κριτήρια ένταξης στη μελέτη και ταξινομήθηκαν ως έχοντες υπογλυκαιμία (σάκχαρο αίματος < 70.2 mg/dl), φυσιολογικά επίπεδα σακχάρου αίματος (72-198 mg/dl) ή υπεργλυκαιμία (σάκχαρο αίματος > 199.8 mg/dl) κατά την εισαγωγή τους στο εφημερεύον νοσοκομείο. To 56.8% ήταν άντρες με μέση ηλικία περί τα 71 έτη και το 81.6% ήταν Λευκοί. Η διάμεση τιμή της γλυκόζης αίματος εισαγωγής ήταν 120.6 mg/dl. Περισσότερο από το 25% του πληθυσμού παρουσίασε καρδιαγγειακή ή νεφρική επιπλοκή ενώ νοσηλευόταν. Από αυτούς το 55.0% επέζησε και το 45.0% απεβίωσε.

Για όλες τις επιπλοκές εκτός από την καρδιακή ισχαιμία και τα αγγειακά εγκεφαλικά,,δεν υπήρξε γραμμική συσχέτιση με τα επίπεδα γλυκόζης αίματος κατά την εισαγωγή. Συγκεκριμένα, ασθενείς που παρουσίαζαν τιμές γλυκόζης αίματος >115 mg/dl σε σχέση με το αν η τιμή της γλυκόζης ήταν πλησίον των 90 mg/dl, παρουσίαζαν αύξηση των odds για καρδιακή ανεπάρκεια κατά 28%. Ομοίως για τιμές γλυκόζης > 88.2 mg/dl για την ίδια συσχέτιση, οι ασθενείς παρουσίαζαν αύξηση των odds για αρρυθμίες κατά 123%. Αύξηση των odds για διαταραχές πήξης κατά 59% παρουσίαζαν ασθενείς με τιμές γλυκόζης εισαγωγής >84.6 mg/dl σε σχέση πάντα με τιμές γλυκόζης πλησίον των 90 mg/dl. Τέλος ασθενείς με γλυκόζη αίματος κατά την εισαγωγή > 104.4 mg/dl σε σχέση πάντα με το αν η τιμή της γλυκόζης ήταν πλησίον των 90 mg/dl παρουσίαζαν αύξηση των odds κατά 142% για νεφρική βλάβη. Η επίδραση της ηλικίας στην εμφάνιση των επιπλοκών ήταν εμφανέστερη σε ασθενείς ηλικίας < 69 ετών. Παρόμοια επίδραση παρατηρήθηκε και στην περίπτωση προυπάρχοντος ιστορικού ΣΔ.

Συμπερασματικά, τα επίπεδα γλυκόζης αίματος κατά την εισαγωγή ατόμων με covid 19 λοίμωξη θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν ως δείκτες ταξινόμισης των ασθενών σε ομάδες υψηλού κινδύνου για την εκδήλωση καρδιαγγειακών ή νεφρικών επιπλοκών.

 

Επιμέλεια : Αγγελική Μερίτση

Αθήνα, 30-05-2022 Αρ. Πρωτ. 1795

Αγαπητά μέλη της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας,

Την 8η Μαρτίου 2022, αγοράστηκε ακίνητο για τη στέγαση της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας (διαμέρισμα 84 τ.μ., κατασκευής 1965, Βολανάκη 5, 2ος όροφος, Αμπελόκηποι, ΤΚ 11526), κατόπιν ενδελεχούς διερεύνησης, σε εκτέλεση της απόφασης του παρόντος ΔΣ στη Συνεδρίαση της 18.10.2021 (7η) και της απόφασης που ελήφθη κατά την 43η Γεν. Συνέλευση της ΕΔΕ (18.03.2017, στο πλαίσιο πρότασης του ΔΣ 2016-2017 με Πρόεδρο τον κ. Ν. Παπάνα), για αγορά ιδιόκτητης στέγης για την ΕΔΕ.

Απόσταση από μετρό Πανόρμου 500μ., κοντά στο νοσοκομείο ΕΕΣ και 50μ από τα γραφεία του Ιατρικού Συλλόγου Αθηνών.

Δείτε εδώ την ακριβή διεύθυνση του ακινήτου στους χάρτες Google

Το διαμέρισμα χρήζει μικρής ανακαίνισης, οι εργασίες της οποίας σε σύντομο χρόνο θα ολοκληρωθούν.

Η μετεγκατάσταση στα νέα γραφεία εκτιμάται ότι θα ολοκληρωθεί εντός του Ιουνίου 2022.

Με ιδιαίτερη εκτίμηση,

Για το ΔΣ της ΕΔΕ

 

Η Πρόεδρος
Α. Μαυρογιαννάκη

Ο Γεν. Γραμματέας
Κ. Μακρυλάκης

 

Δείτε εδώ την πρωτότυπη ανακοίνωση

 

Δείτε πιο κάτω χαρακτηριστικές φωτογραφίες του ακινήτου.

 

 

Επιμέλεια: Αθανασία K. Παπαζαφειροπούλου, Α΄ Παθολογικό Τμήμα & Διαβητολογικό Κέντρο Γ.Ν.Π. Τζάνειο, Πειραιάς

 

Συνεχής καταγραφή γλυκόζης

Οι εξελίξεις στον τομέα της τεχνολογίας του σακχαρώδη διαβήτη (ΣΔ), ο οποίες διαδραματίζουν συνεχώς αυξανόμενο ρόλο στη θεραπευτική διαχείριση του ΣΔ, και αφορούν δύο κύριες κατηγορίες: τις συσκευές καταγραφής γλυκόζης και τα συστήματα παροχής ινσουλίνης, δηλαδή τις αντλίες και τις πένες χορήγησης ινσουλίνης. Υπάρχουν δύο τύποι συσκευών ελέγχου της γλυκόζης αίματος: οι κλασικοί μετρητές γλυκόζης αίματος (στους οποίους απαιτείται το τρύπημα του δακτύλου για τη λήψη αίματος) και οι συσκευές συνεχούς καταγραφής γλυκόζης (Continuous Glucose Monitoring, CGM), οι οποίοι μας παρέχουν συνεχή εκτίμηση των επίπεδων γλυκόζης και των υπογλυκαιμικών επεισοδίων στη διάρκεια του 24ωρου. Οι αντλίες ινσουλίνης αντλίες συνεχούς υποδόριας έγχυσης ινσουλίνης περιλαμβάνουν το κλειστό σύστημα αντλίας συνεχούς έγχυσης ινσουλίνης με πομπό CGM και τα υβριδικά κλειστά κυκλώματα με πομπό CGM. Τέλος, οι “έξυπνες” πένες ινσουλίνης παρέχουν στον ασθενή τη δυνατότητα για υπολογισμό της δόσης ινσουλίνης, δίνουν πληροφορίες σχετικά με τη συχνότητα χορήγησης ινσουλίνης και την τυχόν παράλειψη δόσεων, παρέχοντας με τον τρόπο αυτό περαιτέρω πλεονεκτήματα στην παρακολούθηση και συμμόρφωση τους στην λαμβανόμενη αγωγή.

Η CGM αποτελεί μέθοδο μέτρησης της γλυκόζης στο διάμεσο υγρό που πλεονεκτεί έναντι της συμβατικής μεθόδου από το δάκτυλο και συμβάλει σημαντικά στην ρύθμιση της γλυκαιμικής εικόνας του ατόμου με ΣΔ. Οι συσκευές CGM αποτελούνται από τον αισθητήρα, το πομπό και τον ασύρματο δέκτη. Ο αισθητήρας τοποθετιέται υποδόρια, με ελάχιστα επεμβατικό τρόπο, και μέσω του ενζύμου οξειδάσης της γλυκόζης παρέχει μια έμμεση αξιολόγηση της συγκέντρωσης της γλυκόζης στο πλάσμα, μέσω της μέτρησης της στο εξωκυτταρικό διάμεσο υγρό. Στη συνέχεια τα δεδομένα μεταδίδονται ασύρματα στο δέκτη ή κάποια «έξυπνη» συσκευή που μπορεί να εμφανίσει σε πραγματικό χρόνο τα επίπεδα γλυκόζης του ατόμου. Στα νεότερα CGMs απαιτούνται 0-2 μετρήσεις σακχάρου στο τριχοειδικό αίμα (βαθμονομήσεις) καθημερινά, από τον ίδιο τον ασθενή, για τη βαθμονόμηση της συσκευής. Ένα από τα μεγαλύτερα πλεονεκτήματα στη χρήση των CGMs είναι η πληροφορία της τάσης δηλαδή της κατεύθυνσης και του ρυθμού μεταβολής της γλυκόζης που αποτυπώνεται με το βέλος δίπλα στην τρέχουσα τιμή γλυκόζης (↓, ↓↓, →, ↑,↑↑). Γνωρίζοντας την κατεύθυνση του ρυθμού μεταβολής της γλυκόζης, και όχι μόνο την τρέχουσα τιμή, οι ασθενείς μπορούν να προβλέπουν πού θα κυμανθεί το επίπεδο γλυκόζης στα επόμενα 15-30 λεπτά.

Οι συσκευές CGM επιτρέπουν τη συνεχή παρακολούθηση των τιμών της γλυκόζης του αίματος παρέχοντας μια ολοκληρωμένη εικόνα της γλυκαιμικής μεταβλητότητας και δίνει πληροφορίες για τις διακυμάνσεις της γλυκόζης που παρατηρούνται μετά τα γεύματα, την άσκηση, κατά τη διάρκεια του ύπνου και με συγκεκριμένες αντιδιαβητικές αγωγές βοηθώντας με τον τρόπο αυτό στη αποτελεσματική διαχείριση του ΣΔ . Έχει φανεί ότι η χρήση των συσκευών CGM σχετίζεται με βελτιωμένο γλυκαιμικό έλεγχο, με λιγότερο χρόνο σε υπεργλυκαιμία και υπογλυκαιμία και με μείωση των μικροαγγειακών διαβητικών επιπλοκών. Η CGM είναι ιδιαίτερα χρήσιμη σε άτομα που παρουσιάζουν ανεπίγνωστες υπογλυκαιμίες και υπογλυκαιμίες κατά τη διάρκεια της νύχτας . Τα συστήματα CGM διακρίνονται σε τρεις κατηγορίες:

• Σε εκείνα που εμφανίζουν δεδομένα κατ’ επίκληση του χρήστη (intermittently scanned, isCGM), τα οποία δεν απαιτούν βαθμονόμηση, χωρίς συναγερμούς για τη διακύμανση της γλυκόζης και υποχρεωτική μέτρηση σακχάρου τριχοειδικού αίματος σε ακραίες τιμές.
• Σε εκείνα που εμφανίζουν δεδομένα σε πραγματικό χρόνο συνεχώς (Real-time Continuous Glucose Monitoring, rtCGM) με δυνατότητα ανάλυσης, κοινοποίησης από απόσταση των αποτελεσμάτων μέσω πιστοποιημένου cloud σε έναν επαγγελματία υγείας ή φροντιστή/γονέα και προειδοποίησης του χρήστη με αυτοματοποιημένους συναγερμούς για υψηλά/χαμηλά επίπεδα γλυκόζης. Το βασικό πλεονέκτημα της rtCGM είναι ότι προειδοποιεί τους χρήστες για το ενδεχόμενο επικείμενης υπογλυκαιμίας ή υπεργλυκαιμίας.
• Σε εκείνα που δε εμφανίζουν δεδομένα στο χρήστη σε πραγματικό χρόνο (Professional CGM) και η ανάλυση πραγματοποιείται μετά την περίοδο καταγραφής, από τους επαγγελματίες υγείας. Απαιτείται βαθμονόμηση 2-3 φορές ημερησίως.

Δύο μεγάλες μελέτες, η μελέτη DIAMOND, που αφορούσε άτομα με ΣΔ τύπου 1 και 2, και η μελέτη GOLD, που αφορούσε άτομα με ΣΔ τύπου 1, απέδειξαν τα οφέλη της rtCGM. Και στις δύο μελέτες, τα επίπεδα της HbA1c μειώθηκαν σημαντικά στην ομάδα της rtCGM έναντι της ομάδας της κλασικής αυτομέτρησης με τρύπημα του δακτύλου, με τις μεγαλύτερες μειώσεις HbA1c να επιτυγχάνονται στα άτομα με τα υψηλότερα αρχικά επίπεδα HbA1c (>9,0%). Επίσης, τα αποτελέσματα και από τις μελέτες DIAMOND και GOLD έδειξαν ότι η χρήση της rtCGM συσχετίστηκε με σημαντική μείωση του χρόνου σε υπογλυκαιμία, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια της νύχτας. Πρόσφατα, η μελέτη ALERTT1 έδειξε ότι σε άτομα με ΣΔ τύπου 1  η μετάβαση από το isCGM σε rtCGM, μετά από 6 μήνες θεραπείας, οδήγησε σε βελτίωση του γλυκαιμικού τους ελέγχου με λιγότερες υπογλυκαιμίες.

Συνεχής καταγραφή γλυκόζης και χρόνος εντός στόχου

Ένα άλλο χαρακτηριστικό των συσκευών συνεχούς καταγραφής είναι ς και του υτικοενδεχ ότι παρέχουν δεδομένα για τον «χρόνο εντός στόχου» (time in range, TIR), δηλαδή το ποσοστό του χρόνου για τον οποίο η τιμς και του υτικοενδεχή της γλυκόζης του ασθενούς βρίσκεται εντός του θεραπευτικού στόχου που έχει ορισθεί στα  70-180 mg/dl καθώς και του ποσοστού του χρόνου κατά τον οποίο ο ασθενής βρίσκεται σε υπογλυκαιμία (επίπεδα γλυκόζης μεταξύ 54-70 mg/dl με ή χωρίς συμπτώματα καθώς και επίπεδα <54 mg/dl με ή χωρίς συμπτώματα). Σύμφωνα με τις τελευταίες κατευθυντήριες οδηγίες ο χρόνος εντός στόχου θα πρέπει να είναι άνω του 70%, τιμή που αντιστοιχεί σε HbA1c 7,0% στα άτομα με ΣΔ τύπου 1 και 6,7% στα άτομα με ΣΔ τύπου 2 [24]. Μάλιστα, αύξηση του TIR κατά 10% αντιστοιχεί σε μείωση της  HbA1c κατά 0,5%. Όσον αφορά το χρόνο σε κατάσταση υπογλυκαιμίας (<70 mg/dl) αυτός δεν θα πρέπει να ξεπερνά το 4%. Όσον αφορά το χρόνο που ο ασθενής έχει επίπεδα γλυκόζης <54 mg/dl αυτός δεν θα πρέπει να ξεπερνά το 1%.

Υπάρχει έντονο ερευνητικό ενδιαφέρον για την αντιστοιχία του TIR και της HbA1c καθώς και του ευνοϊκού αποτελέσματος που ενδέχεται να έχει στις διαβητικές επιπλοκές. Μάλιστα, πρόσφατες μελέτες απέδειξαν ισχυρή σύνδεση ανάμεσα στο TIR και στις μικροαγγειακές διαβητικές επιπλοκές ιδιαίτερα τη μικροαλβουμινουρία, την αμφιβληστροειδοπάθεια και τη διαβητική νευροπάθεια.

Εξελίξεις στα συστήματα συνεχούς καταγραφής γλυκόζης

Dexcom G7

Σε αντίθεση με τα έως τώρα μοντέλα της Dexcom, ο αισθητήρας G7 θα είναι μιας χρήσεως και μικρότερος έως και 60% σε μέγεθος σε σχέση με τους προηγούμενους αισθητήρες της εταιρείας. Αυτό σημαίνει ότι όταν η διάρκεια ζωής του πομπού τελειώσει, μετά από 14 έως 15 ημέρες, θα απορρίπτεται ολόκληρη η μονάδα λειτουργίας του CGM.  Ένα άλλο βασικό πλεονέκτημα του αισθητήρα είναι ότι δεν θα χρειάζεται βαθμονόμηση. Στα πλάνα της εταιρεία Dexcom είναι να συμπεριλάβει στον αισθητήρα G7 λογισμικό που να αφορά τη διαχείριση και χορήγηση ινσουλίνης, πληροφορίες για τις δόσεις καθώς και ενδείξεις που να βοηθούν τους χρήστες να βελτιώσουν τη διαχείριση της παρακολούθησης των επιπέδων γλυκόζης.

Abbott FreeStyle Libre 3

Το FreeStyle Libre 2 της εταιρείας Abbott Diabetes είναι διαθέσιμο από το 2020, δίνοντας τη δυνατότητα συναγερμών/ειδοποιήσεων πραγματικού χρόνου στις υψηλές και χαμηλές τιμές γλυκόζης. Ωστόσο, οι χρήστες πρέπει να σκανάρουν τον αισθητήρα με την ειδική συσκευή ή το κινητό τους τηλέφωνο για να δουν τις τιμές του σακχάρου τους. Σύντομα αναμένουμε το Freestyle Libre 3, το οποίο είναι μικρότερο σε διάμετρο και πιο λεπτό σε πάχος σε σχέση με τις προηγούμενες συσκευές. Σύμφωνα με την εταιρεία θα υπάρχει 70% μείωση στο μέγεθος. Το Libre 3 θα αναγνωρίζει σε πραγματικό χρόνο τις τιμές γλυκόζης, οι οποίες θα εμφανίζονται μέσω εφαρμογών κινητών iPhone ή Android με παράλληλη ειδοποίηση του χρήστη σε χαμηλές ή υψηλές τιμές γλυκόζης. Χάρη σε αυτό το χαρακτηριστικό, το Freestyle Libre 3 θα μπορεί να ενσωματωθεί σε αντλίες ινσουλίνης κλειστού κυκλώματος.

Eversense 180-day

Το σύστημα CGM Eversense, της εταιρίας Senseonics, Inc., είναι το πρώτο εμφυτεύσιμο υποδόριο CGM, διάρκειας 3 μηνών. Εγκρίθηκε από τον FDA το 2019 για χρήση σε άτομα με ΣΔ τύπου 1 και 2 ηλικίας άνω των 18 ετών. Η επόμενη έκδοση της CGM Eversense βρίσκεται υπό ανάπτυξη θα επιτρέπει την εμφύτευση του ίδιου μικροσκοπικού αισθητήρα για 180 ημέρες (ή 6 αντί για 3 μήνες). Σύμφωνα πάντα με την εταιρεία,  η έκδοση αυτή θα μειώσει τον αριθμό των βαθμονομήσεων που απαιτούνται με το δάχτυλο από δύο σε μόλις μία την ημέρα.

Συμπερασματικά

Συμπερασματικά, η πρόοδος της τεχνολογίας κατά την τελευταία δεκαετία έχει οδηγήσει σε πληθώρα θεραπευτικών επιλογών, κυρίως, για τους ασθενείς με ΣΔ τύπου 1. Στόχος των τεχνολογικών αυτών εξελίξεων είναι η βελτίωση της ρύθμισης των επιπέδων γλυκόζης με απώτερο στόχο τη βελτίωση της ποιότητας ζωής και της καθημερινότητας των ατόμων με ΣΔ.

 

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

1. Abdi A, Jalilian M, Sarbarzeh PA, et al. Diabetes and COVID-19: a systematic review on the current evidence. Diabetes Res Clin Pract 2020;166:108347.
2. American Diabetes Association. Improving care and promoting health in populations: standards of medical care in diabetes – 2020. Diabetes Care 2020; 43 1):S7–S13.
3. American Diabetes Association. 7. Diabetes technology: standards of medical care in diabetes. Diabetes Care 2020;43:S77–S88.
4. Heinemann L, Schoemaker M, Schmelzeisen-Redecker G, et al. Benefits and limitations of MARD as a performance parameter for continuous glucose monitoring in the interstitial space. J Diabetes Sci Tech 2020; 14:135–150.
5. Seyed Ahmadi S, Westman K, Pivodic A, et al. The association between HbA1c and time in hypoglycemia during CGM and self-monitoring of blood glucose in people with type 1 diabetes and multiple daily insulin injections: a randomized clinical trial (GOLD-4). Diabetes Care 2020;43:2017–2024.
6. Visser M, Charleer S, Fieuws S, et al. Comparing real-time and intermittently scanned continuous glucose monitoring in adults with type 1 diabetes (ALERTT1): a 6-month, prospective, multicentre, randomised controlled trial. Lancet 2021;397:2275-2283.
7. Mayeda L, Katz R, Ahmad I, et al. Glucose time in range and peripheral neuropathy in type 2 diabetes mellitus and chronic kidney disease. BMJ Open Diab Res Care. 2020;8(1):e000991.
8. Garg SK, Kipnes M, Castorino K, et al. Accuracy and Safety of Dexcom G7 Continuous Glucose Monitoring in Adults with Diabetes. Diabetes Technol Ther 2022 Feb 21.
9. Wilmot EG, Evans M, Barnard-Kelly et al. Flash glucose monitoring with the FreeStyle Libre 2 compared with self-monitoring of blood glucose in suboptimally controlled type 1 diabetes: the FLASH-UK randomised controlled trial protocol. BMJ Open 2021;11:e050713.
10. Al Hayek AA, Robert AA, Al Dawish MA. Effectiveness of the freestyle libre 2 flash glucose monitoring system on diabetes-self-management practices and glycemic parameters among patients with type 1 diabetes using insulin pump. Diabetes Metab Syndr 2021;15:102265.
11. Irace C, Cutruzzolà A, Tweden K, et al. Device profile of the eversense continuous glucose monitoring system for glycemic control in type-1 diabetes: overview of its safety and efficacy. Expert Rev Med Devices 2021;18:909-914.
12. Garg SK, Liljenquist D, Bode B, et al. Evaluation of Accuracy and Safety of the Next-Generation Up to 180-Day Long-Term Implantable Eversense Continuous Glucose Monitoring System: The PROMISE Study. Diabetes Technol Ther 2022;24:84-92.

 

Επιμέλεια: Αθανασία K. Παπαζαφειροπούλου, Α΄ Παθολογικό Τμήμα & Διαβητολογικό Κέντρο Γ.Ν.Π. Τζάνειο, Πειραιάς

 

Έξυπνες πένες ινσουλίνης

Πρόσφατα έγιναν διαθέσιμες στις ΗΠΑ οι «έξυπνες» πένες ινσουλίνης, οι οποίες θα παρέχουν δεδομένα για το ιστορικό και το χρονοδιάγραμμα των δόσεων ινσουλίνης σε βάθος χρόνου, τα οποία μπορούν μέσω  Bluetooth να αποθηκευτούν σε μια κεντρική βάση δεδομένων και με τον τρόπο αυτό να έχει ο θεράπων ιατρός πρόσβαση σε πληροφορίες σχετικά με τη χορήγηση ινσουλίνης από το άτομο με ΣΔ. Σε μια προοπτική μελέτη παρατήρησης, η χρήση της «έξυπνης» πένας ινσουλίνης είχε ως αποτέλεσμα σημαντικά βελτιωμένο TIR, με ταυτόχρονη μείωση του χρόνου σε υπεργλυκαιμία, καθώς και του αριθμού των χαμένων bolus δόσεων. Οι «έξυπνες» πένες ινσουλίνης έχουν τη δυνατότητα να υπολογίζουν τη συνιστώμενη δόση ινσουλίνης με βάση τους υδατάνθρακες του γεύματος που καταχωρεί το άτομο με ΣΔ και να παρακολουθούν το ιστορικό δόσεων ινσουλίνης προκειμένου να αποφευχθούν λάθη. Τέλος, η σύνδεση τους με CGM ενδέχεται να βοηθήσει περαιτέρω τη διαχείριση του ΣΔ.

Πρόσφατα, η Medtronic ανακοίνωσε την κυκλοφορία της «έξυπνης» πένας ινσουλίνης InPen, στην οποία έχει ενσωματώσει το σύστημα CGM Guardian Connect. Η «έξυπνη» πένα ινσουλίνης InPen μπορεί να υπολογίσει τις δόσεις ινσουλίνης με βάση το τρέχον επίπεδο γλυκόζης στο αίμα, την ποσότητα των υδατανθράκων ανάλογα με τον τύπο και/ή το μέγεθος του γεύματος, την ενεργή ινσουλίνη, την αναλογία ινσουλίνης/υδατανθράκων, την ευαισθησία στην ινσουλίνη και να παρέχει ειδοποίηση για τη χορήγηση της βασικής ινσουλίνης. Προς το παρόν με την «έξυπνη» πένα ινσουλίνης InPen μπορούν να χορηγηθούν οι ταχείας δράσης ινσουλίνες Humalog, Novorapid και Fiasp, αν και προβλέπεται στο μέλλον να μπορεί να χρησιμοποιηθεί και για τη χορήγηση βασικής ινσουλίνης.

Medtronic MiniMed™ 780G

Το μοντέλο της Medtronic MiniMed™ 640G είναι το πρώτο παγκοσμίως εγκεκριμένο και ασφαλές σύστημα που συνδυάζει τα οφέλη της CGM με την αντλία ινσουλίνης κλείνοντας το κύκλωμα και δίνοντας τη δυνατότητα δυναμικών αναστολών στο ενδεχόμενο της υπογλυκαιμίας και επανέναρξης της χορήγησης ινσουλίνης (Sensor Augmented Pump Therapy – SAP). Το υβριδικό τεχνητό πάγκρεας αποτελεί το επόμενο βήμα στη φαρέτρα των θεραπευτικών επιλογών του ΣΔ και αποτελεί ένα σύστημα πολλά υποσχόμενο στη πρόληψη των υπογλυκαιμιών αλλά και στην καλύτερη διαχείριση των τιμών σακχάρου συνολικά. Το υβριδικό σύστημα Medtronic MiniMed™ 780G έχει όλα τα χαρακτηριστικά των προηγούμενων τεχνολογιών αλλά διαθέτει έναν εξελιγμένο αλγόριθμο όπου με βάση τα κυμαινόμενα επίπεδα γλυκόζης  αυτορρυθμίζει τα επίπεδα έγχυσης ινσουλίνης, αναπροσαρμόζοντας το ρυθμό βασικής έγχυσης ινσουλίνης ανά 5 λεπτά (SmartGuardTM – Auto Mode). Επιπλέον διαθέτει τη δυνατότητα χορήγησης μικροδόσεων ινσουλίνης μεταγευματικά (micro-bolus), βοηθώντας το χρήστη, σε περίπτωση εσφαλμένου υπολογισμού των υδατανθράκων ενός γεύματος, να καλύψει τις μεταγευματικές υπεργλυκαιμίες. Με αυτό το σύστημα, οι χρήστες έχουν ένα επιπλέον επίπεδο κάλυψης για τις φορές που υπολογίζουν εσφαλμένα τους υδατάνθρακες τους ή ξεχνούν να χορηγήσουν πριν την έναρξη του γεύματος την ινσουλίνη (pre-bolus), με έναν αλγόριθμο που διορθώνει αυτόματα την υψηλή γλυκόζη όταν χρειάζεται.

Το σύστημα Medtronic MiniMed™ 780G έχει προσαρμοσμένο εύρος επιθυμητών στόχων τιμών γλυκόζης μεταξύ 100 και 120 mg/dL και παρέχει τη δυνατότητα εφαρμογής διαφορετικών χρόνων διάρκειας ενεργής ινσουλίνης, σε αντίθεση με οποιοδήποτε άλλο κλειστό σύστημα διαθέσιμο ως τώρα. Τέλος, διαθέτει ενσωματωμένη την τεχνολογία της διαμοίρασης δεδομένων της αντλίας με απομακρυσμένους δέκτες/διαχειριστές της μέσω της τεχνολογίας Bluetooth, καθώς και τη δυνατότητα διασύνδεσης με επαγγελματίες υγείας ή φροντιστές εξ΄αποστάσεως.

Omnipod 5

Η Omnipod 5, όπως και τα προηγούμενα μοντέλα της εταιρείας, είναι μια αντλία ινσουλίνης αυτόνομη χωρίς καθετήρα έγχυσης ινσουλίνης που θα επιτρέπει την αυτόματη έγχυση ινσουλίνης και την προσαρμογή των δόσεων ινσουλίνης μέσω ενός “έξυπνου” αλγορίθμου. Η Omnipod 5 θα μπορεί να συνδέεται με τον αισθητήρα Dexcom G7 καθώς και με το FreeStyle Libre 3 και θα επιτρέπει τη διαχείριση των δόσεων ινσουλίνης μέσω εφαρμογών σε έξυπνες συσκευές (κινητό τηλέφωνο).

Σετ έγχυσης 7 ημερών της Medtronic

Η Medtronic έλαβε άδεια από τον FDA τον Ιούλιο του 2021 για το νέο σετ έγχυσης, σχεδιασμένο να διαρκεί διπλάσιο χρόνο από τα υπάρχοντα σετ έγχυσης. Αυτό σημαίνει ότι μπορεί να φορεθεί στο σώμα έως και 7 ημέρες σε σύγκριση με τα υπάρχοντα σετ που πρέπει να αλλάζονται κάθε 2 ή 3 ημέρες. Το σετ εκτεταμένης χρήσης έχει επίσης μια πιο φιλική προς το δέρμα κόλλα σχεδιασμένη να επιτρέπει μεγαλύτερη και πιο άνετη επαφή στο σώμα. Σύμφωνα με μια ευρωπαϊκή μελέτη στην οποία συμμετείχαν 100 άτομα το νέο σετ έγχυσης ήταν πιο άνετο σε σύγκριση με τα προηγούμενα σετ έγχυσης και θεωρήθηκε ως σημαντική βελτίωση στη θεραπευτική τους διαχείριση. Τα κλινικά δεδομένα δείχνουν επίσης ότι τα άτομα που χρησιμοποιούν το νέο αυτό σετ έγχυσης μπορεί να εξοικονομήσουν 5 έως 10 φιαλίδια ινσουλίνης ετησίως, καθώς  μειώνει τις μονάδες ινσουλίνης που χάνονται λόγω αλλαγής του σετ έγχυσης κάθε λίγες μέρες. Οι λιγότερο συχνές αλλαγές του σετ έγχυσης επιτρέπουν επίσης στις θέσεις του δέρματος να ξεκουράζονται και με τον τρόπο αυτό να μειώνονται οι λιποδιστροφίες που εμποδίζουν την ομαλή απορρόφηση της ινσουλίνης.

Τεχνητό Πάγκρεας

To τεχνητό πάγκρεας αποτελεί ένα υπό εξέλιξη σύστημα το οποίο θα εξασφαλίζει την ελάχιστη παρέμβαση του χρήστη για τη λειτουργία του. Στο τομέα αυτό υπάρχουν δύο κατηγορίες συστημάτων που είναι υπό ανάπτυξη:

• Η εξέλιξη του κλειστού υβριδικού συστήματος που κάνει χρήση μόνο της ορμόνης ινσουλίνης (μονορμονικό κύκλωμα) και αποσκοπεί σε ένα πλήρες αυτοματοποιημένο κλειστό σύστημα που θα λαμβάνει υπόψιν τις προσωπικές παραμέτρους του χρήστη.
• Το βιονικό σύστημα στο οποίο θα υπάρχει επιπλέον η δυνατότητα χρήσης γλυκαγόνης (διορμονικό κύκλωμα).

Σε μελέτη, διάρκειας  11 ημερών σε 43 ενήλικες με ΣΔ τύπου 1, στην οποία χρησιμοποιήθηκε το διορμονικό κλειστό κύκλωμα σε σύγκριση με την απλή αντλία ινσουλίνης, παρατηρήθηκε αύξηση του  TIR για τη γλυκόζη (78% έναντι 62%) και, αντίθετα μειώθηκε ο χρόνος σε υπογλυκαιμία (0,6% έναντι 1,9%). Σε μια μικρότερη μελέτη, διάρκειας 5 ημερών, στην οποία συμμετείχαν 32 έφηβοι με ΣΔ τύπου 1, η χρήση του διορμονικού κλειστού κυκλώματος συνοδεύτηκε από αύξηση του TIR, αλλά όχι του χρόνου σε υπογλυκαιμία.

Η πραμλιντίδη, ένα ανάλογο της αμυλίνης, εκκρίνεται μαζί με την ινσουλίνη από τα β-κύτταρα του παγκρέατος και μειώνει τα μεταγευματικά επίπεδα γλυκόζης επιβραδύνοντας την γαστρική κένωση. Η συγχορήγηση της σε σταθερή αναλογία πραμλιντίδη:ινσουλίνη μέσω κλειστού κυκλώματος αξιολογήθηκε σε μία μελέτη διάρκειας 24 ωρών σε ενήλικες με ΣΔ τύπου 1. Η συγχορήγηση μέσω κλειστού κυκλώματος πραμλιντίδης:ινσουλίνης είχε ως  αποτέλεσμα τη βελτίωση του  TIR (84% έναντι 74%) κατά τη διάρκεια της ημέρας. Τα γαστρεντερικά συμπτώματα ήταν η πιο συχνά αναφερόμενη ανεπιθύμητη ενέργεια από τη χρήση του κλειστού κυκλώματος συγχορήγησης πραμλιντίδης:ινσουλίνης. Βέβαια αναμένονται τα αποτελέσματα περαιτέρω μελετών με τη συγχορήγηση πραμλιντίδης:ινσουλίνης μέχρι αυτή να βρει εφαρμογή στην καθημερινή κλινική πρακτική.

Συμπερασματικά

Συμπερασματικά, η πρόοδος της τεχνολογίας κατά την τελευταία δεκαετία έχει οδηγήσει σε πληθώρα θεραπευτικών επιλογών, κυρίως, για τους ασθενείς με ΣΔ τύπου 1. Στόχος των τεχνολογικών αυτών εξελίξεων είναι η βελτίωση της ρύθμισης των επιπέδων γλυκόζης με απώτερο στόχο τη βελτίωση της ποιότητας ζωής και της καθημερινότητας των ατόμων με ΣΔ.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

1. Adolfsson P, Hartvig NV, Kaas A, et al. Increased Time in Range and fewer missed bolus injections after introduction of a smart connected insulin pen. Diabetes Technol Ther. 2020;22:709–718.
2. Forlenza GP, Pinhas-Hamiel O, Liljenquist DR et al. Safety evaluation of the MiniMed 670G system in children 7-13 years of age with type 1 diabetes. Diabetes Technol Ther 2019;21:11–19.
3. Bergenstal RM, Nimri R, Beck RW et al. A comparison of two hybrid closed-loop systems in adolescents and young adults with type 1 diabetes (FLAIR): a multicentre, randomised, crossover trial. Lancet 2021;397:208–219.
4. Cobry EC, Berget C, Messer LH, Forlenza GP. Review of the Omnipod® 5 Automated Glucose Control System Powered by Horizon™ for the treatment of Type 1 diabetes. Ther Deliv 2020;11:507-519.
5. Kwa T, Zhang G, Shepard K, Wherry K, Chattaraj S. The improved survival rate and cost-effectiveness of a 7-day continuous subcutaneous insulin infusion set. J Med Econ 2021;24:837-845.
6. Haidar A, Tsoukas MA, Bernier-Twardy S et al. A novel dual-hormone insulin-and-pramlintide artificial pancreas for type 1 diabetes: A randomized controlled crossover trial. Diabetes Care 2020;43:597–606.

 

 

 

 

“Αντλίες Ινσουλίνης. Συνεχής παρακολούθηση σακχάρου”: Ανδριανή Βαζαίου – Άγγελος Παππάς

---

20ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ
ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ

---

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ
για την Τελετή Έναρξης

Η Πρόεδρος και τα μέλη της Οργανωτικής Επιτροπής
έχουν την τιμή να σας προσκαλέσουν
στην Τελετή Έναρξης του 20^ου Πανελλήνιου Διαβητολογικού Συνεδρίου
που θα γίνει την Τετάρτη 18 Μαΐου 2022 και ώρα 19:30
στο ξενοδοχείο Divani Caravel (αίθουσα ΟΛΥΜΠΙΑ), στην Αθήνα.

Η παρουσία σας θα αποτελέσει ιδιαίτερη τιμή για εμάς.

ΕΠΙΣΗΜΗ ΕΝΑΡΞΗ – ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ
19:30-20:00

• Προσφώνηση της Προέδρου της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας
• Χαιρετισμοί
• Κήρυξη Έναρξης Εργασιών του Συνεδρίου
• Απονομή Βραβείων

• Σε αναζήτηση της αυθεντικής γνώσης
  Μ. Ελισάφ

---

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ
για την Τελετή Λήξης

• Απολογισμός Συνεδρίου
• Απονομή Επαίνων

Προεδρείο: Α. Μαυρογιαννάκη, Χ. Μπαρτσόκας

• Η συμμετοχή των ασθενών στη λήψη των θεραπευτικών αποφάσεων. Η συμβολή της εκπαίδευσης 
  Σ. Ηρακλειανού