Author: ΕΔΕ

Leelarathna L, Evans ML, Neupane S, Rayman G, Lumley S, Cranston I, Narendran P, Barnard-Kelly K, Sutton CJ, Elliott RA, Taxiarchi VP, Gkountouras G, Burns M, Mubita W, Kanumilli N, Camm M, Thabit H, Wilmot EG; FLASH-UK Trial Study Group. Intermittently Scanned Continuous Glucose Monitoring for Type 1 Diabetes. N Engl J Med. 2022 Oct 5. doi: 10.1056/NEJMoa2205650.

Σε άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 1 (ΣΔΤ1) και υψηλά επίπεδα γλυκοζυλιωμένης αιμοσφαιρίνης (HbA1c) τα οφέλη της διαλείπουσας παρακολούθησης της γλυκόζης με προαιρετικά μηνύματα – συναγερμούς για τα υψηλά και τα χαμηλά επίπεδα γλυκόζης στο αίμα δεν έχουν μελετηθεί. Σε μια πολυκεντρική, τυχαιοποιημένη, ελεγχόμενη μελέτη στην οποία συμμετείχαν άτομα με ΣΔΤ1 με επίπεδα HbA1c μεταξύ 7,5% και 11,0%, αξιολογήθηκε η αποτελεσματικότητα της συνεχούς παρακολούθησης της γλυκόζης που ελέγχεται κατά διαστήματα σε σύγκριση με την μέτρηση των επιπέδων γλυκόζης με την κλασσική μέτρηση στο δάχτυλο. Το κύριο καταληκτικό σημείο της μελέτης ήταν τα επίπεδα HbA1c στις 24 εβδομάδες. Τα δευτερογενή καταληκτικά σημεία περιελάμβαναν δεδομένα αισθητήρων, παραμέτρους αποτελεσμάτων που αναφέρθηκαν από τους συμμετέχοντες και παράμετροι ασφάλειας. Τα αποτελέσματα της μελέτης δημοσιεύθηκαν στο περιοδικό New England Journal of Medicine στις 5 Οκτωβρίου του 2022.

Συνολικά 156 συμμετέχοντες τυχαιοποιήθηκαν με αναλογία 1:1, να υποβληθούν σε διαλείπουσα σάρωση συνεχούς παρακολούθησης γλυκόζης (η ομάδα παρέμβασης, 78 συμμετέχοντες) ή να παρακολουθήσουν τα δικά τους επίπεδα γλυκόζης στο αίμα τους με μέτρηση στο δάκτυλο (η ομάδα καθιερωμένης φροντίδας, 78 συμμετέχοντες). Κατά την έναρξη, η μέση (±SD) ηλικία των συμμετεχόντων ήταν 44±15 έτη και η μέση διάρκεια του διαβήτη ήταν 21±13 έτη. Το 44% των συμμετεχόντων ήταν γυναίκες. Το μέσο αρχικό επίπεδο HbA1c ήταν 8,7±0,9% στην ομάδα παρέμβασης και 8,5±0,8% στην ομάδα της καθιερωμένης φροντίδας. Τα επίπεδα αυτά μειώθηκαν σε 7,9±0,8% και 8,3±0,9%, αντίστοιχα, στις 24 εβδομάδες (προσαρμοσμένη μέση διαφορά μεταξύ των ομάδων, -0,5 ποσοστιαίες μονάδες· 95% διάστημα εμπιστοσύνης [CI], -0,7 έως -0,3, P<0,001). Ο χρόνος ανά ημέρα που το επίπεδο γλυκόζης ήταν στο εύρος – στόχο ήταν 9,0 ποσοστιαίες μονάδες (95% CI, 4,7 έως 13,3) υψηλότερο ή 130 λεπτά (95% CI, 68 έως 192) περισσότερο στην ομάδα παρέμβασης από ό,τι στην ομάδα ελέγχου, και ο χρόνος που δαπανήθηκε σε υπογλυκαιμική κατάσταση (επίπεδο γλυκόζης στο αίμα, <70 mg/dL) ήταν 3,0 ποσοστιαίες μονάδες (95% CI, 1,4 έως 4,5) χαμηλότερος ή 43 λεπτά (95% CI, 20 έως 65) μικρότερος στην ομάδα παρέμβασης. Δύο συμμετέχοντες στην ομάδα της καθιερωμένης φροντίδας είχαν ένα επεισόδιο σοβαρής υπογλυκαιμίας και 1 άτομο στην ομάδα παρέμβασης είχε δερματική αντίδραση στον αισθητήρα.

Συμπερασματικά, μεταξύ των συμμετεχόντων με ΣΔΤ1 και υψηλά επίπεδα HbA1c, η χρήση συνεχούς παρακολούθησης γλυκόζης με διαλείπουσα σάρωση και προαιρετικούς συναγερμούς – μηνύματα για υψηλά και χαμηλά επίπεδα γλυκόζης στο αίμα οδήγησε σε σημαντικά χαμηλότερα επίπεδα HbA1c από τα επίπεδα που παρακολουθούνται με την κλασσική μέτρηση στο δάχτυλο.

Επιμέλεια: Αναστάσιος Τεντολούρης

Deo SV, McAllister DA, Al-Kindi S, Elgudin Y, Chu D, Pell J, Sattar N. Trends in Prescriptions of Cardioprotective Diabetic Agents After Coronary Artery Bypass Grafting Among U.S. Veterans. Diabetes Care. 2022 Oct 18:dc220570.

Σε διάφορα διαβητολογικά κέντρα παγκοσμίως παρατηρήθηκε αυξημένος επιπολασμός της διαβητικής κετοξέωσης κατά τη διάγνωση του σακχαρώδη διαβήτη τύπου 1 (ΣΔΤ1) σε παιδιά στη διάρκεια της πανδημίας COVID-19. Για το λόγο αυτό πραγματοποιήθηκε μία πολυκεντρική μελέτη που είχε ως στόχο να αξιολογήσει τις τάσεις στον επιπολασμό της διαβητικής κετοξέωσης στη διάγνωση του παιδιατρικού ΣΔΤ1 πριν και κατά τη διάρκεια της πανδημίας COVID-19, και να βρεθούν πιθανοί προγνωστικοί παράγοντες των αλλαγών στον επιπολασμό της διαβητικής κετοξέωσης κατά τη διάρκεια της πανδημίας. Τα αποτελέσματα αυτής της μελέτης δημοσιεύθηκαν στο περιοδικό THE LANCET Diabetes &Endocrinology στις 3 Οκτωβρίου του 2022.

Οι ασθενείς με διαβήτη τύπου 2 που υποβάλλονται σε μόσχευμα παράκαμψης στεφανιαίας αρτηρίας (CABG) διατρέχουν κίνδυνο για καρδιαγγειακά επεισόδια. Οι αναστολείς του υποδοχέα συμμεταφορέα 2 νατρίου-γλυκόζης (SGLT2i) και οι αγωνιστές του υποδοχέα πεπτιδίου 1 τύπου γλυκαγόνης (GLP-1RA) είναι αποτελεσματικοί καρδιοπροστατευτικοί παράγοντες. Ωστόσο, η συνταγογράφηση τους στους ασθενείς με CABG είναι αβέβαιη. Οι στόχοι αυτής της μελέτης ήταν 1) η αξιολόγηση της συνολικής χρήσης του SGLT2i/GLP-1RA μετά από CABG και η διερεύνηση των διαχρονικών τάσεων και 2) η εξέταση παραγόντων που σχετίζονται με τον ασθενή που σχετίζονται με τη χρήση του SGLT2i ή του GLP-1RA.

Αναλύσαμε την εθνική βάση δεδομένων Βετεράνων Υποθέσεων (VA) (2016–2019) για να αναφέρουμε τάσεις και παράγοντες που σχετίζονται με τη συνταγογράφηση SGLT2i ή GLP-1RA μετά από CABG.

Μεταξύ 5.109 ασθενών που χειρουργήθηκαν σε 40 διαφορετικά ιατρικά κέντρα VA, 525 από 5.109 (10,4%), 352 από 5.109 (6,8%) και 91 από 5.109 (1,8%) συνταγογραφήθηκαν SGLT2i, GLP-1RA, και τα δύο αντίστοιχα. Σημαντική αύξηση στα τριμηνιαία ποσοστά συνταγογράφησης SGLT2i (1,6% [πρώτο τρίμηνο 2016 (1 τρίμηνο 2016)], 33% [4ο τρίμηνο 2019]) ήταν παρούσα, αλλά ήταν χαμηλότερη για το GLP-1RA (0,8% [Πρώτο τρίμηνο 2016], 11,2% [4 τρίμηνο 2019]) . Η χρήση SGLT2i ήταν λιγότερο πιθανή με προϋπάρχουσα αγγειακή νόσο (περίεργη αναλογία [OR] 0,75, 95% CI 0,75, 0,94) ή νεφρική νόσο (OR 0,72, 95% CI 0,58, 0,88), ενώ η χρήση GLP-1RA συσχετίστηκε με παχυσαρκία (OR 1,91, 95% CI 1,50, 2,46).

Η συνολική χρήση των φαρμάκων SGLT2i ή GLP-1RA σε βετεράνους των ΗΠΑ με διαβήτη τύπου 2 που υποβάλλονται σε CABG είναι χαμηλή, με το SGLT2i να προτιμάται έναντι του GLP-1RA.

Επιμέλεια: Αναστάσιος Τεντολούρης

Αξιότιμοι κυρίες και κύριοι,

εκ μέρους του ΔΣ της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας, σας αποστέλλουμε κατωτέρω το ενημερωτικό υλικό της εκστρατείας ευαισθητοποίησης της ΕΔΕ, στο πλαίσιο του εορτασμού της Παγκόσμιας Ημέρας Διαβήτη 2022.

Με εκτίμηση

Για το ΔΣ της ΕΔΕ

Η Πρόεδρος
Α. Μαυρογιαννάκη

Ο Γεν. Γραμματέας
Κ. Μακρυλάκης

• Διαβάστε εδώ το Δελτίο Τύπου της ΕΔΕ για την Παγκόσμια Ημέρα Διαβήτη 2022, με κεντρικό μήνυμα την “Εκπαίδευση για την προστασία του αύριο” καθώς και την ανάγκη επανέναρξης της εξειδίκευσης και τη στελέχωση των Διαβητολογικών Κέντρων και Ιατρείων της χώρας.
• Οδηγός Εκστρατείας για την Παγκόσμια Ημέρα Διαβήτη 2022 – (Toolkit)
• Μηνύματα για την Παγκόσμια Ημέρα Διαβήτη 2022
• Spot ΕΔΕ 2022, για την Παγκόσμια Ημέρα Διαβήτη (14 Νοεμβρίου)

ΑΦΙΣΕΣ / ΥΛΙΚΟ 

• Διαβήτης: Εκπαίδευση για την προστασία του αύριο

• Πρόσβαση σε υγιεινή διατροφή και σωματική δραστηριότητα

• Εκπαίδευση για την προστασία του αύριο

Το μήνυμα της ενημερωτικής εκστρατείας της Παγκόσμιας Ομοσπονδίας Διαβήτη (IDF) και της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας (ΕΔΕ) για τον Σακχαρώδη Διαβήτη, στο πλαίσιο της Παγκόσμιας Ημέρας Διαβήτη 2022 είναι «Εκπαίδευση για την προστασία του αύριο».

Η ΕΔΕ τονίζει ότι είναι επιτακτική ανάγκη να δράσει η πολιτεία άμεσα με νομοθετική ρύθμιση για την επανέναρξη της εξειδίκευσης των Παθολόγων και Παιδιάτρων και τη στελέχωση των 22 Διαβητολογικών Κέντρων και 62 Διαβητολογικών Ιατρείων της χώρας. Επιπλέον, πρέπει να απονεμηθεί ο τίτλος της εξειδίκευσης σε όσους Παθολόγους και Παιδιάτρους έχουν μετεκπαιδευτεί.

Διαβάστε το σχετικό Δελτίο Τύπου της ΕΔΕ

Στο πλαίσιο των καταστατικών σκοπών της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας, το ΔΣ της ΕΔΕ, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην επιστημονική κατάρτιση των μελών της, αποφάσισε την υλοποίηση εκπαιδευτικού προγράμματος μέσω της δημοσίευσης εκπαιδευτικών βίντεο στον ιστότοπο της Εταιρείας, αλλά και σε κάθε σύγχρονο μέσο που μπορεί να συμβάλλει στην προώθηση της συνεχιζόμενης εκπαίδευσης στον Σακχαρώδη Διαβήτη.

Με ιδιαίτερο ενθουσιασμό σας παρουσιάζουμε το Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα «7 για 7 κάθε 7». Σε αυτό θα  έχετε τη δυνατότητα να παρακολουθήσετε  εκπαιδευτικά βίντεο που απευθύνονται τόσο σε ιατρούς όσο και στο ευρύ κοινό, με θέμα τον σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 (ΣΔτ2) και τις καρδιαγγειακές συννοσηρότητες. Πρόκειται για εμπεριστατωμένες ολιγόλεπτες διαλέξεις ειδικών, επιλεγμένων από το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΔΕ, επτά (7) στο σύνολό τους, με διάρκεια επτά (7) λεπτών το μέγιστο και συχνότητα προβολής ένα την εβδομάδα, για διάστημα επτά (7) εβδομάδων.

Με την πεποίθηση ότι το παρόν πρόγραμμα θα αποτελέσει ένα χρήσιμο εργαλείο επιμόρφωσης, που θα συμβάλλει σημαντικά στην καλύτερη φροντίδα υγείας των ατόμων με διαβήτη τύπου 2.

Παρακολουθήστε την ομιλία του κ. Κ. Μακρυλάκη, με θέμα: “Συμπερασματική ομιλία για τον σύγχρονο τρόπο  διαχείρισης του ΣΔτ2 από τον Γεν. Γραμματέα της ΕΔΕ“

Η Πρόεδρος της ΕΔΕ

Α. Μαυρογιαννάκη

Ο κ. Κωνσταντίνος Μακρυλάκης, είναι Καθηγητής Παθολογίας – Μεταβολικών Νοσημάτων, Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ, Α΄ Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική & Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ «ΛΑΪΚΟ», Γενικός Γραμματέας ΕΔΕ, Μέλος Δ.Σ. International Diabetes Federation (IDF) Europe.

Παρακολουθήστε παρακάτω τη συμπερασματική ομιλία του κ. Κ. Μακρυλάκη

Το Δ.Σ. της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας (ΕΔΕ) και η Επιστημονική Επιτροπή του 21ου ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΥ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΙΚΟΥ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ προσκαλεί τους ενδιαφερόμενους να υποβάλλουν Περιλήψεις Ερευνητικών Εργασιών για Προφορική ή Αναρτημένη Ανακοίνωση έως 31 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2022.

• Διαβάστε Περισσότερα εδώ
• Επισκεφθείτε το επίσημο site του Συνεδρίου 

Στο πλαίσιο των καταστατικών σκοπών της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας, το ΔΣ της ΕΔΕ, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην επιστημονική κατάρτιση των μελών της, αποφάσισε την υλοποίηση εκπαιδευτικού προγράμματος μέσω της δημοσίευσης εκπαιδευτικών βίντεο στον ιστότοπο της Εταιρείας, αλλά και σε κάθε σύγχρονο μέσο που μπορεί να συμβάλλει στην προώθηση της συνεχιζόμενης εκπαίδευσης στον Σακχαρώδη Διαβήτη.

Με ιδιαίτερο ενθουσιασμό σας παρουσιάζουμε το Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα «7 για 7 κάθε 7». Σε αυτό θα  έχετε τη δυνατότητα να παρακολουθήσετε  εκπαιδευτικά βίντεο που απευθύνονται τόσο σε ιατρούς όσο και στο ευρύ κοινό, με θέμα τον σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 (ΣΔτ2) και τις καρδιαγγειακές συννοσηρότητες. Πρόκειται για εμπεριστατωμένες ολιγόλεπτες διαλέξεις ειδικών, επιλεγμένων από το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΔΕ, επτά (7) στο σύνολό τους, με διάρκεια επτά (7) λεπτών το μέγιστο και συχνότητα προβολής ένα την εβδομάδα, για διάστημα επτά (7) εβδομάδων.

Με την πεποίθηση ότι το παρόν πρόγραμμα θα αποτελέσει ένα χρήσιμο εργαλείο επιμόρφωσης, που θα συμβάλλει σημαντικά στην καλύτερη φροντίδα υγείας των ατόμων με διαβήτη τύπου 2.

Παρακολουθήστε τη διάλεξη του κ. Ν. Παπάνα, με τίτλο: «Οι νέες Θεραπευτικές κατηγορίες  φαρμάκων στον ΣΔτ2 και τα πολλαπλά κάρδιο- νέφρο- μεταβολικά οφέλη τους».

Η Πρόεδρος της ΕΔΕ

Α. Μαυρογιαννάκη

Ο κ. Νικόλαος Παπάνας, είναι Καθηγητής Παθολογίας-Σακχαρώδους Διαβήτη, Υπεύθυνος Διαβητολογικού Κέντρου – Ιατρείου Διαβητικού Ποδιού, Β΄ Παθολογική Κλινική, Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, Πρόεδρος Ευρωπαϊκής Ομάδας Μελέτης Διαβητικού Ποδιού, Πανεπιστημιακό ΓΝ Αλεξανδρούπολης.

Παρακολουθήστε παρακάτω την 7λεπτη Ομιλία του κ. Ν. Παπάνα
 

Επιμέλεια: Μαρία Δημητρίου, Τμήμα Ανοσολογίας-Ιστοσυμβατότητας, Γ.Ν.Ν.Π. «Άγιος Παντελεήμων», Πειραιάς

Ο Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου Ι (ΣΔτΙ), είναι ένα χρόνιο αυτοάνοσο νόσημα, στο οποίο η ανοσιακή απόκριση μέσω συγκεκριμένων αυτοαντισωμάτων στρέφεται εναντίον κυττάρων τα οποία εδράζονται στο πάγκρεας. Αυτά τα αυτοαντισώματα είναι ειδικά και η σύνδεσή τους με τα κύτταρα του παγκρέατος οδηγεί σε καταστροφή ή καταστολή της φυσιολογικής τους λειτουργίας. Όσοι θα νοσήσουν από ΣΔτΙ είναι άτομα με προϋπάρχουσα γενετική προδιάθεση η οποία σε συνδυασμό με περιβαλλοντικές επιρροές συνήθως νωρίς στη ζωή, επάγει την αυτοανοσία κατά των β-κυττάρων του παγκρέατος. Η απώλεια των β-κυττάρων οδηγεί σε σταδιακή μείωση της παραγωγής ενδογενούς ινσουλίνης με αποτέλεσμα απώλεια του ελέγχου του σακχάρου στο αίμα και επακόλουθη εξάρτηση από την χορήγηση εξωγενούς ινσουλίνης.

Η αιτιολογία της αυτοανοσίας των β-κυττάρων είναι ακόμη ασαφής. Μόλις όμως ξεκινήσει η ανοσιακή απόκριση, η εξέλιξη προς την κλινική έκφραση του ΣΔτΙ αποτυπώνεται σε 3 στάδια:

1. Ασυμπτωματική αυτοανοσία των β-κυττάρων με νορμογλυκαιμία
2. Ασυμπτωματική αυτοανοσία των β-κυττάρων με δυσγλυκαιμία
3. Συμπτωματικός Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου Ι.

Η αλληλουχία των γεγονότων από την αυτοανοσία έως την κλινική εμφάνιση του διαβήτη είναι σχετικά προβλέψιμη, αλλά η διάρκεια κάθε φάσης μπορεί να ποικίλλει ευρέως μεταξύ των διαφόρων ατόμων. Διάφορα γενετικά τεστ μπορούν να αποκαλύψουν τη διαστρωμάτωση του κινδύνου κατά τη γέννηση, αν και διαφορετικά γονίδια και περιβαλλοντικοί παράγοντες επηρεάζουν την αυτοανοσία των β-κυττάρων. Ως δείκτης πρόβλεψης χρησιμοποιείται ο HLA γονότυπος και κάποια αυτοαντισώματα.

Τα πρώτα αυτοαντισώματα που περιγράφονται στον ΣΔτΙ είναι τα αυτοαντισώματα έναντι των νησιδίων του παγκρέατος (ΙCA: islet cell antibodies). Αυτά στρέφονται έναντι κυτταροπλασματικών πρωτεϊνών όλων των τύπων κυττάρων των νησιδίων. Όχι μόνο κατά των β-κύτταρων. Ανιχνεύονται με τη μέθοδο του έμμεσου ανοσοφθορισμού και με ELISA. Είναι παρόντα στο 80% των ατόμων κατά τη διάγνωση. Πλέον έχουν αντικατασταθεί σε μεγάλο βαθμό από δοκιμασίες προσδιορισμού άλλων αυτοαντισωμάτων που στρέφονται κατά συγκεκριμένων πρωτεϊνών των νησιδίων του παγκρέατος.

Τα αυτοαντισώματα ΙΑΑ (κατά της ινσουλίνης) είναι τα πρώτα που εμφανίζονται κατά την έναρξη της νόσου ενώ μειώνεται η εμφάνισή τους με την αύξηση της ηλικίας. Ανιχνεύονται στο 80% των ασθενών κάτω των δέκα ετών με υψηλότερους τίτλους στα παιδιά κάτω των πέντε ετών και στο 60% ασθενών μεταξύ 10-20 ετών. Τα ΙΑΑ εμφανίζονται συνήθως μαζί με τα GAD65 (αυτοαντισώματα έναντι αποκαρβοξυλάσης του γλουταμινικού οξέος). Τα αυτοαντισώματα κατά του GAD65 ανιχνεύονται στο 70% των ασθενών πριν την έναρξη της νόσου και στο 70-90% των ασθενών στην αρχή της νόσου. Επίσης είναι ο πιο ευαίσθητος δείκτης για το ΣΔτΙ των ενηλίκων, καθώς και για το LADA (λανθάνων αυτοάνοσος διαβήτης των ενηλίκων) με εμφάνιση 90%.

Επιπλέον αυτοαντισώματα μπορεί να εμφανιστούν και να επηρεάσουν την εξέλιξη σε καθένα από τα στάδια της ανάπτυξης της νόσου. Τα αυτοαντισώματα κατά του αντιγόνου-2 των νησιδίων (ΙΑ2: islet antigen-2) πρωτεϊνικής φωσφατάσης της τυροσίνης εμφανίζονται σε ποσοστό 50-70% των παιδιών και εφήβων και σε ποσοστό 30-50% των ενηλίκων με πρόσφατα διαγνωσμένο ΣΔτΙ. Τα ΙΑ2 εμφανίζονται στο 50% των ατόμων με ΣΔτΙ ακόμη και πριν την κλινική εκδήλωση της νόσου, ενώ είναι παρόντα σε μικρό ποσοστό και στο LADA.

Τα αντισώματα έναντι του μεταφορέα ψευδαργύρου ZnT8, είναι ανιχνεύσιμα στον ορό πολλών παιδιών στο προδιαγνωστικό στάδιο και παραμένουν έως την εκδήλωση του ΣΔτΙ. Μειώνονται γρήγορα τα πρώτα χρόνια μετά την έναρξη της νόσου. Ανιχνεύονται σε ένα 25% των ασθενών με LADA ακολουθώντας σε ποσοστό συχνότητας εμφάνισης τα GAD65.

H παρουσία πολλαπλών αυτοαντισωμάτων αυξάνει σημαντικά την πιθανότητα για εκδήλωση ΣΔτΙ. 70% των διαβητικών ατόμων έχουν τρία ή τέσσερα αυτοαντισώματα, ενώ μόνο το 10% έχει μόνο ένα αυτοαντίσωμα. Περίπου το 96% των ατόμων είναι θετικά για τουλάχιστον ένα από τα τέσσερα αυτοαντισώματα. Η διάρκεια του πρώτου σταδίου της παθογένεσης μπορεί να ποικίλλει από μερικούς μήνες έως και δεκαετίες. Όσο μεγαλύτερο είναι το άτομο κατά την εμφάνιση της αυτοανοσίας, όσο βραδύτερη η πρόοδος στην εμφάνιση πάνω από ένα αυτοαντίσωμα και όσο χαμηλότεροι είναι οι τίτλοι  των ΙΑΑ, τόσο περισσότερο θα καθυστερήσει η κλινική έναρξη του διαβήτη. Αντιθέτως όσο υψηλότεροι είναι οι τίτλοι των ΙΑΑ και ΙΑ2 αλλά όχι οι τίτλοι των GAD65 τόσο πιο πολύ αυξάνεται η πιθανότητα για κλινική εκδήλωση της νόσου στα προσεχή 5 έτη. Τα άτομα με αυτοαντισώματα ΙΑ2 ΚΑΙ ZnT8A τείνουν να εξελίσσονται πιο γρήγορα ως προς τη νόσο σε σχέση με τα άτομα χωρίς αυτά τα αυτοαντισώματα.

Η αυτοάνοση διεργασία είναι δυναμική και συνεχώς εξελισσόμενη. Ο ανοσολογικός έλεγχος που διενεργείται σε μια δεδομένη στιγμή αποτελεί ένα στιγμιότυπο και μόνο, αυτής της εξέλιξης. Έχοντας αυτό κατά νου, αντιλαμβανόμαστε ότι τα διάφορα αυτοαντισώματα δεν εμφανίζονται πάντα συγχρόνως επομένως οι προσδιορισμοί θα πρέπει να επαναλαμβάνονται. Επιπλέον πρέπει να θυμόμαστε ότι η εξαφάνιση των αυτοαντισωμάτων δε σημαίνει και την παύση της καταστροφής των β-κυττάρων. Για να εξαχθούν συμπεράσματα ως προς την προγνωστική αξία των αυτοαντισωμάτων σε συγγενείς ασθενών με τουλάχιστον ένα αυτοαντίσωμα απαιτείται στενή παρακολούθηση με προσδιορισμό τους για αρκετά έτη. Ο ΣΔτΙ δεν είναι 100% κληρονομικός. Δεν έχει εντοπιστεί ένα συγκεκριμένο γονίδιο που να προκαλεί τη νόσο. Πολλοί άνθρωποι αναπτύσσουν τη νόσο χωρίς οικογενειακό ιστορικό. Επίσης πολλά άτομα που φέρουν ένα αυτοαντίσωμα, ενδέχεται να μην αναπτύξουν ποτέ διαβήτη. Είναι αδύνατο μα και οικονομικά ασύμφορο να ελεγχθούν όλοι καθώς οι διαγνώσεις θα ήταν ελάχιστες και τα ψευδώς αρνητικά αποτελέσματα αρκετά. Προς το παρόν οι δοκιμασίες προσδιορισμού αντισωμάτων συνιστώνται μόνο σε όσους έχουν άμεσα μέλη της οικογένειας με διάγνωση ΣΔτΙ ή σε όσους η διάγνωση είναι ασαφής.

Συμπερασματικά

Η εμφάνιση των αυτοαντισωμάτων για το ΣΔτΙ μπορεί να προηγείται της κλινικής εκδήλωσης της νόσου για χρόνια, ακόμη και δεκαετίες. Η ανίχνευση πολλαπλών αυτοαντισωμάτων αποτελεί ένα ισχυρό προγνωστικό παράγοντα για ανάπτυξη της νόσου. Ο συνδυασμός προσδιορισμού αυτοαντισωμάτων επιτρέπει την ταυτοποίηση του ΣΔτΙ ο οποίος έχει ήδη ξεκινήσει σε 98% των περιπτώσεων.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

1. Couper JJ, Haller MJ, Ziegler AG et al. ISPAD Clinical Practice Consensus Guidelines 2014. Phases of type 1 diabetes in children and adolescents. Pediatr Diabetes 2014;15(Suppl 20):18–25.
2. Krischer JP, Lynch KF, Schatz DA et al. The 6 year incidence of diabetes-associated autoantibodies in genetically at-risk children: the TEDDY study. Diabetologia 2015; 58:980–987.
3. Bingley PJ. Clinical applications of diabetes antibody testing. J Clin Endocrinol Metab 2010; 95:25–33.
4. Andersson C, Kolmodin M, Ivarsson SA et al. Islet cell antibodies (ICA) identify autoimmunity in children with new on- set diabetes mellitus negative for other islet cell antibodies. Pediatr Diabetes 2013; 15:336–344.
5. Steck AK, Dong F, Waugh K et al. Predictors of slow progression to diabetes in children with multiple islet autoanti- bodies. J Autoimmun 2016; 72:113–117.
6. Yu L, Boulware DC, Beam CA et al. Zinc transporter-8 autoantibodies improve prediction of type 1 diabetes in relatives positive for the standard biochemical autoantibodies. Diabetes Care 2012; 35:1213–1218.
7. Delli AJ, Vaziri-Sani F, Lindblad B et al. Zinc transporter 8 autoantibodies and their association with SLC30A8 and HLA-DQ genes differ between immigrant and Swedish patients with newly diagnosed type 1 diabetes in the Better Diabetes Diagnosis study. Diabetes 2012; 61:2556–2564.

Στο πλαίσιο των καταστατικών σκοπών της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας, το ΔΣ της ΕΔΕ, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην επιστημονική κατάρτιση των μελών της, αποφάσισε την υλοποίηση εκπαιδευτικού προγράμματος μέσω της δημοσίευσης εκπαιδευτικών βίντεο στον ιστότοπο της Εταιρείας, αλλά και σε κάθε σύγχρονο μέσο που μπορεί να συμβάλλει στην προώθηση της συνεχιζόμενης εκπαίδευσης στον Σακχαρώδη Διαβήτη.

Με ιδιαίτερο ενθουσιασμό σας παρουσιάζουμε το Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα «7 για 7 κάθε 7». Σε αυτό θα  έχετε τη δυνατότητα να παρακολουθήσετε  εκπαιδευτικά βίντεο που απευθύνονται τόσο σε ιατρούς όσο και στο ευρύ κοινό, με θέμα τον σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 (ΣΔτ2) και τις καρδιαγγειακές συννοσηρότητες. Πρόκειται για εμπεριστατωμένες ολιγόλεπτες διαλέξεις ειδικών, επιλεγμένων από το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΔΕ, επτά (7) στο σύνολό τους, με διάρκεια επτά (7) λεπτών το μέγιστο και συχνότητα προβολής ένα την εβδομάδα, για διάστημα επτά (7) εβδομάδων.

Με την πεποίθηση ότι το παρόν πρόγραμμα θα αποτελέσει ένα χρήσιμο εργαλείο επιμόρφωσης, που θα συμβάλλει σημαντικά στην καλύτερη φροντίδα υγείας των ατόμων με διαβήτη τύπου 2.

Παρακολουθήστε τη διάλεξη του κ. Α. Τσάπα, με τίτλο: «Σύγχρονες κατευθυντήριες οδηγίες στον ΣΔτ2. Η έννοια της αντιμετώπισης του κάρδιο – νέφρο – μεταβολικού κινδύνου».

Η Πρόεδρος της ΕΔΕ

Α. Μαυρογιαννάκη

Ο κ. Απόστολος Τσάπας, MD, PhD, MSc(Oxon) είναι Καθηγητής Παθολογίας-Σακχαρώδη Διαβήτη, Διευθυντής Β’ Παθολογικής Κλινικής ΑΠΘ-ΓΝΘ Ιπποκράτειο, Cruddas Link Fellow, Harris Manchester College, University of Oxford.

Παρακολουθήστε παρακάτω την 7λεπτη Ομιλία του κ. Α. Τσάπα