Τα άτομα με προδιαβήτη θα μπορούσαν να μειώσουν σημαντικά τον κίνδυνο καρδιαγγειακών επεισοδίων με μόνο 20 λεπτά περπάτημα την ημέρα για ένα χρόνο, σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη. Ο προδιαβήτης είναι μια κατάσταση κατά την οποία τα επίπεδα σακχάρου αίματος είναι υψηλότερα από το φυσιολογικό αλλά όχι αρκετά υψηλά ώστε να διαγνωσθεί ο σακχαρώδης διαβήτης.

Οι ερευνητές μελέτησαν στοιχεία από περισσότερους από 9.300 ενήλικες, οι οποίοι είχαν παθολογική ανοχή στη γλυκόζη, μια μορφή προδιαβήτη, και καρδιαγγειακή νόσο ή τουλάχιστον έναν παράγοντα καρδιαγγειακού κινδύνου. Στους συμμετέχοντες δόθηκε ένα πρόγραμμα αλλαγής του τρόπου ζωής με σκοπό την απώλεια βάρους και την αύξηση της σωματικής δραστηριότητας. Στην αρχή και στο τέλος του πρώτου χρόνου της μελέτης καταγράφηκε η φυσική δραστηριότητα των συμμετεχόντων με τη χρήση ενός βηματόμετρου. Η μέση διάρκεια παρακολούθησης των ατόμων ήταν 6 χρόνια, κατά τη διάρκεια της οποίας καταγράφηκαν τα καρδιαγγειακά επεισόδια (οξύ έμφραγμα του μυοκαρδίου και εγκεφαλικά επεισόδια) και η καρδιαγγειακή θνητότητα.

Μετά την προσαρμογή για πιθανούς συγχυτικούς παράγοντες, συμπεριλαμβανομένου του δείκτη μάζας σώματος, του καπνίσματος, της διατροφής και της χρήσης φαρμάκων, οι ερευνητές βρήκαν ότι η φυσική δραστηριότητα στην αρχή της μελέτης, και συγκεκριμένα κάθε 2000 βήματα την ημέρα, σχετιζόταν με 10% μείωση του κινδύνου καρδιαγγειακών επεισοδίων κατά τη διάρκεια παρακολούθησης. Η αύξηση της φυσικής δραστηριότητας στο τέλος του πρώτου χρόνου της μελέτης μείωσε επιπλέον κατά 8% τον κίνδυνο εμφάνισης καρδιαγγειακών επεισοδίων.

Οι ερευνητές καταλήγουν ότι η αύξηση της φυσικής δραστηριότητας, αυξάνοντας απλά τον αριθμό των βημάτων, μπορεί να μειώσει σημαντικά τον κίνδυνο καρδιαγγειακής νόσου σε πληθυσμούς υψηλού κινδύνου, ανεξάρτητα από το σωματικό βάρος ενός ατόμου.

Η μελέτη εμφανίζεται στο τεύχος Δεκεμβρίου του Lancet.

Association between change in daily ambulatory activity and cardiovascular events in people with impaired glucose tolerance (NAVIGATOR trial): a cohort analysis.

Yates T¹, Haffner SM², Schulte PJ³, Thomas L³, Huffman KM³, Bales CW⁴, Califf RM³, Holman RR⁵, McMurray JJ⁶, Bethel MA⁵, Tuomilehto J⁷, Davies MJ⁸, Kraus WE³.

Lancet. 2013 Dec 19. pii: S0140-6736(13)62061-9. doi: 10.1016/S0140-6736(13)62061-9. [Epub ahead of print]

Επιμέλεια: Ιωάννα Ελευθεριάδου

Η μικρή ηλικία κατά τον πρώτο τοκετό αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη σε μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες, σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη.

Οι ερευνητές ανέλυσαν στοιχεία από περισσότερες από 4.900 μετεμμηνοπαυσικές γυναίκες μέσης ηλικίας 63 ετών. Οι συμμετέχουσες συμπλήρωσαν ειδικά ερωτηματολόγια για την ηλικία τους κατά τη γέννηση του πρώτου τους παιδιού και χωρίστηκαν βάσει αυτού σε 4 ομάδες: πρώτος τοκετός σε ηλικία μικρότερη των 19 ετών, 20-24 ετών, 25-29 ετών και σε ηλικία μεγαλύτερη των 30 ετών. Η συχνότητα εμφάνισης διαβήτη διέφερε σημαντικά μεταξύ των 4 ομάδων. Οι γυναίκες που γέννησαν το πρώτο τους παιδί σε ηλικία μικρότερη των 19 ετών εμφάνισαν διαβήτη σε ποσοστό 23.8%, ενώ αυτές που γέννησαν το πρώτο τους παιδί μετά την ηλικία των 30 ετών εμφάνισαν διαβήτη σε ποσοστό 10.9%. Η μικρή ηλικία κατά τον πρώτο τοκετό σχετίστηκε σημαντικά με τον κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη μετά από προσαρμογή για πιθανούς συγχυτικούς παράγοντες.

Οι συγγραφείς καταλήγουν ότι η ηλικία των γυναικών κατά τον πρώτο τους τοκετό σχετίζεται με την εμφάνιση σακχαρώδους διαβήτη στην μετεμμηνοπαυσική ηλικία και ότι η εφηβική εγκυμοσύνη σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο.

Η μελέτη εμφανίζεται στο τεύχος Νοεμβρίου του Diabetes Care.

Impact of Age at First Childbirth on Glucose Tolerance Status in Postmenopausal Women: The 2008-2011 Korean National Health and Nutrition Examination Survey.

Kim JH, Jung Y, Kim SY, Bae HY.

Diabetes Care. 2013 Nov 15. [Epub ahead of print]

Επιμέλεια: Ιωάννα Ελευθεριάδου

Πρόσφατη μελέτη διαπίστωσε ότι οι γυναίκες που έχουν υποβληθεί σε υστερεκτομή με ταυτόχρονη ωοθηκεκτομή έχουν αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης σακχαρώδους διαβήτη, ανεξάρτητα από παράγοντες που σχετίζονται με το γήρας ή με τον τρόπο ζωής, σε σύγκριση με τις γυναίκες με φυσική εμμηνόπαυση ή με υστερεκτομή χωρίς αφαίρεση των ωοθηκών.  

Στη μελέτη συμμετείχαν περισσότερες από 2500 μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες μέσης ηλικίας 60 ετών χωρίς σακχαρώδη διαβήτη στην αρχή της μελέτης. Το 40% των γυναικών είχαν υποβληθεί σε υστερεκτομή, ενώ το 47% αυτών των γυναικών είχε υποβληθεί ταυτόχρονα και σε ωοθηκεκτομή. Η μέση διάρκεια της μελέτης ήταν 8.7 έτη. Στο τέλος της μελέτης 7% των γυναικών είχαν εμφανίσει σακχαρώδη διαβήτη. Μετά από προσαρμογή για όλους τους πιθανούς συγχυτικούς παράγοντες φάνηκε ότι γυναίκες με υστερεκτομή και ταυτόχρονη αφαίρεση των ωοθηκών είχαν 57% αυξημένο κίνδυνο να εμφανίσουν σακχαρώδη διαβήτη σε σύγκριση με τις γυναίκες με φυσική εμμηνόπαυση. Οι γυναίκες μόνο με υστερεκτομή χωρίς ωοθηκεκτομή δεν είχαν αυξημένο κίνδυνο σε σύγκριση με τις γυναίκες με φυσική εμμηνόπαυση.

Οι ερευνητές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι στη λήψη της απόφασης για την αφαίρεση ή όχι των ωοθηκών κατά τη διάρκεια μιας υστερεκτομής θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη ο κίνδυνος εμφάνισης σακχαρώδους διαβήτη.
Η μελέτη εμφανίζεται στο τεύχος Νοεμβρίου του Diabetes Care.

Bilateral Oophorectomy and the Risk of Incident Diabetes in Postmenopausal Women.

Appiah D, Winters SJ, Hornung CA.

Diabetes Care. 2013 Nov 5. [Epub ahead of print]

 Επιμέλεια: Ιωάννα Ελευθεριάδου

Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη από τη Μεγάλη Βρετανία, ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 1 και τύπου 2 και ο κακός γλυκαιμικός έλεγχος σχετίζονται με αυξημένα ποσοστά θνησιγένειας ή θανάτου του βρέφους μετά τη γέννηση.

Οι ερευνητές μελέτησαν στοιχεία από περισσότερες από 1200 έγκυες γυναίκες με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 1 και από 340 έγκυες γυναίκες με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2. Ως θνησιγένεια ορίστηκε ο θάνατος του εμβρύου μετά από 20 εβδομάδες κύησης, ενώ ως βρεφικός θάνατος ο θάνατος κατά το πρώτο έτος της ζωής του βρέφους. Από τη μελέτη αποκλείστηκαν έμβρυα και βρέφη με συγγενείς ανωμαλίες. Η συχνότητα του εμβρυικού θανάτου ήταν 4.5 φορές μεγαλύτερη και του βρεφικού θανάτου σχεδόν 2 φορές μεγαλύτερη στις γυναίκες με σακχαρώδη διαβήτη, ανεξαρτήτως τύπου, σε σύγκριση με τις γυναίκες χωρίς διαβήτη. Τιμές γλυκοζυλιωμένης αιμοσφαιρίνης (HbA1c) μεγαλύτερες από 6.6% κατά τη σύλληψη, η ύπαρξη αμφιβληστροειδοπάθειας και η μη χορήγηση φυλλικού οξέος πριν την εγκυμοσύνη ήταν παράγοντες που σχετίζονταν ανεξάρτητα με την αυξημένη θνησιγένεια και τη βρεφική θνησιμότητα.

Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η μέση τιμή γλυκοζυλιωμένης αιμοσφαιρίνης στις έγκυες γυναίκες που συμπεριλήφθησαν στη μελέτη ήταν 7.8%, τιμή πολύ υψηλότερη από τις τιμές που συστήνονται από την Αμερικάνικη Εταιρεία Διαβήτη (American Diabetes Association) και το Εθνικό Ινστιτούτο Υγείας της Αγγλίας (National Institute for Health and Care Excellence). Επίσης, τονίζουν ότι τα ποσοστά εμβρυικών και βρεφικών θανάτων ήταν μικρά και επισημαίνουν ότι αν οι έγκυες γυναίκες στη μελέτη είχαν τα συνιστώμενα επίπεδα γλυκοζυλιωμένης αιμοσφαιρίνης, η θνησιγένεια και η βρεφική θνησιμότητα θα μπορούσε να είχε μειωθεί κατά 40%.

Οι συγγραφείς της μελέτης συστήνουν στις γυναίκες με σακχαρώδη διαβήτη που προγραμματίζουν μια εγκυμοσύνη να ζητούν συμβουλές όσο το δυνατόν νωρίτερα από το γιατρό τους, καθώς ακόμη και μια μικρή μείωση στα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα είναι πιθανό να ωφελήσει το μωρό.
Η μελέτη εμφανίζεται στο τεύχος Νοεμβρίου του Diabetologia.

Pre-existing diabetes, maternal glycated haemoglobin, and the risks of fetal and infant death: a population-based study.

Tennant PW, Glinianaia SV, Bilous RW, Rankin J, Bell R.

Diabetologia. 2013 Nov 29. [Epub ahead of print]

Επιμέλεια: Ιωάννα Ελευθεριάδου

Στις 10 Δεκεμβρίου 2013, η Ευρωπαϊκή Αρχή Ασφάλειας Τροφίμων (γνωστή ως EFSA) κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η ασπαρτάμη είναι ασφαλής προς κατανάλωση από όλες τις ομάδες του πληθυσμού στα σημερινά επίπεδα κατανάλωσης και στο ήδη υπάρχον επίπεδο Αποδεκτής Ημερήσιας Πρόσληψης (ADI = 40mg/ κιλό βάρους/ ημέρα), επιβεβαιώνοντας όλες τις προηγούμενες αξιολογήσεις.

Η Αρχή της EFSA αξιολόγησε όλες τις διαθέσιμες επιστημονικές μελέτες και τα υπάρχοντα βιβλιογραφικά δεδομένα που σχετίζονται με την ασπαρτάμη και τα προϊόντα μεταβολισμού της, συμπεριλαμβανομένων και όλων τωννέων μελετών σε ανθρώπους. Η έκθεση αυτή αποτελεί μία από τις πιο ολοκληρωμένες και διεξοδικές αξιολογήσεις ασφάλειας κινδύνου που έχουν γίνει ποτέ για την ασπαρτάμη, ακριβώς λόγω της υψηλής κατανάλωσης της αλλά και όλης της παραπληροφόρησης που υπάρχει σχετικλά με την επικινδυνότητα της.

Η ασπαρτάμη είναι ένα από τα πιο εκτενώς μελετημένα πρόσθετα τροφίμων που η ασφάλειά της έχει επιβεβαιωθεί από πολυάριθμες μελέτες, κλινικές και εργαστηριακές, τόσο σε πειραματόζωα όσο και σε διάφορους πληθυσμούς. Όλες αυτές οι μελέτες έχουν δείξει ότι η ασπαρτάμη είναι ασφαλής, για το σύνολο του πληθυσμού, συμπεριλαμβανομένων των ατόμων με διαβήτη, τις γυναίκες που είναι έγκυες ή θηλάζουν και τα παιδιά.

Βέβαια υπάρχει πάντα μία ειδική ομάδα ατόμων που απαγορεύεται να προσλαμβάνουν ασπαρτάμη και είναι αυτή με το σπάνιο γενετικό νόσημα φαινυλκετονουρία (PKU). Τα άτομα αυτά δε μπορούν να μεταβολίσουν το αμινοξύ φαινυλαλανίνη και για αυτό πρέπει να αποφεύγουν τα τρόφιμα που την περιέχουν (π.χ. το κρέας, τα γαλακτοκομικά κ.λπ) αλλά και την ασπαρτάμη.

Η ασπρτάμη έχει αξιολογηθεί πάρα πολλές φορές μετά την αρχική έγκριση της τη δεκαετία του ’80. Από το 2000 και μετά, η Ευρωπαϊκή Επιστημονική Επιτροπή για τα Τρόφιμα (SCF) και η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια Τροφίμων (EFSA), αξιολόγησαν και επιβεβαίωσαν την ασφάλεια της ασπαρτάμης με αναφορές τους το 2002, το 2006, το 2009, το 2011 και μόλις λίγες ημέρες πριν και το 2013 ενώ λόγω της ολοένα και υψηλότερης χρήσης της ασπρτάμης θα επαναξιολογείται μαζί με όλα τα άλλα πρόσθετα τροφίμων από την EFSA έως το 2020.

Δεδομένου ότι τα ολιγοθερμιδικά γλυκαντικά είναι πλέον κομμάτι της διατροφής όλων μας αλλά και ειδικότερα των ατόμων με σακχαρώδη διαβήτη είναι σημαντικό να τονιστεί ότι είναι ένα απόλυτα ασφαλές συστατικό της διατροφής, διεξοδικά μελετημένο από επίσημες Αρχές και μέσα από μεγάλες επιστημονικές μελέτες.

Μπορείτε να δείτε το δελτίο τύπου που εξέδωσε η EFSA στις ηλεκτρονικές διευθύνσεις:

http://www.efsa.europa.eu/en/press/news/131210.htm http://www.sweeteners.org/en/

Η κατανάλωση τροφών πλούσιων σε φλαβονοειδή σχετίζεται με μειωμένο κίνδυνο εμφάνισης σακχαρώδους διαβήτη τύπου 2, σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη. Τα φλαβονοειδή είναι ουσίες που υπάρχουν στα φρούτα και στα λαχανικά (μήλα, σταφύλια, πορτοκάλια, μπρόκολα, κρεμμύδια κ.α.) και φαίνεται να είναι ευεργετικά για την υγεία λόγω των αντιοξειδωτικών τους ιδιοτήτων.

Οι ερευνητές ανέλυσαν στοιχεία από μεγάλη μελέτη που πραγματοποιήθηκε σε οχτώ ευρωπαϊκές χώρες προκειμένου να εξετάσουν αν υπάρχει συσχέτιση μεταξύ της κατανάλωσης φλαβονοειδών και λιγνανών με την εμφάνιση διαβήτη τύπου 2. Η κατανάλωση φλαβονοειδών και λιγνανών υπολογίσθηκε με ειδικά ερωτηματολόγια διατροφής. Η κατανάλωση φλαβονοειδών και συγκεκριμένα φλαβονολών και φλαβανολών, βρέθηκε να σχετίζεται με σημαντικά μειωμένο κίνδυνο εμφάνισης σακχαρώδους διαβήτη τύπου 2. Η κατανάλωση λιγνανών δε φάνηκε να μειώνει τον κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη.

Οι συγγραφείς καταλήγουν ότι μια διατροφή πλούσια σε φλαβονοειδή, δηλαδή ένα διατροφικό πρότυπο που βασίζεται σε φρούτα και λαχανικά, προστατεύει από την εμφάνιση σακχαρώδους διαβήτη τύπου 2.
 

Η μελέτη θα εμφανιστεί στο τεύχος Δεκεμβρίου του Diabetes Care.

The Association Between Dietary Flavonoid and Lignan Intakes and Incident Type 2 Diabetes in European Populations: The EPIC-InterAct study.

Zamora-Ros R, Forouhi NG, Sharp SJ, González CA, Buijsse B, Guevara M, van der Schouw YT, Amiano P, Boeing H, Bredsdorff L, Clavel-Chapelon F, Fagherazzi G, Feskens EJ, Franks PW, Grioni S, Katzke V, Key TJ, Khaw KT, Kühn T, Masala G, Mattiello A, Molina-Montes E, Nilsson PM, Overvad K, Perquier F, Quirós JR, Romieu I, Sacerdote C, Scalbert A, Schulze M, Slimani N, Spijkerman AM, Tjonneland A, Tormo MJ, Tumino R, van der A DL, Langenberg C, Riboli E, Wareham NJ.

Diabetes Care. 2013 Dec;36(12):3961-70. doi: 10.2337/dc13-0877. Epub 2013 Oct 15.

Επιμέλεια: Ιωάννα Ελευθεριάδου 

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΟΛΛΕΓΙΟ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΩΝ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ (Ε.ΚΟ.ΜΕ.Ν.) – Σε συνεργασία με το Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝ Πειραιά “Τζάνειο”

Ημερίδες Μεταβολισμού: ΑΠΟ ΤΗΝ ΤΕΚΜΗΡΙΩΜΕΝΗ ΓΝΩΣΗ ΣΤΗΝ ΟΡΘΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΡΑΞΗ 

7-10 ΜΑΪΟΥ 2014, ΙΔΡΥΜΑ ΕΥΓΕΝΙΔΟΥ, Λεωφ. Συγγρού 387, ΑΘΗΝΑ

Για 19η Χρονιά διοργανώνονται οι Ημερίδες Μεταβολισμού, με τη συμμετοχή της Ελληνικής Ιατρικής Εταιρείας Παχυσαρκίας και υπό την αιγίδα του Υπουργείου Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, της Ελληνικής  Διαβητολογικής Εταιρείας και του Ιατρικού Συλλόγου Πειραιά. 

Στις «Ημερίδες» θα συζητηθούν νέα θέματα και εξελίξεις στα πεδία του Διαβήτη, της Υπέρτασης, των Λιπιδίων και του Μεταβολισμού γενικότερα. Το σεμινάριο απευθύνεται σε γιατρούς και επαγγελματίες υγείας ασ κούμενους με τα μεταβολικά νοσήματα.

Διαβάστε εδώ το Προκαταρκτικό Πρόγραμμα

Ένα ποσοστό της τάξης του 6-21% των γυναικών εμφανίζουν το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών. Το σύνδρομο αυτό φαίνεται να σχετίζεται σημαντικά και ανεξάρτητα με μεγαλύτερο κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη κύησης και διαβήτη τύπου 2, σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη. 

Ερευνητές από Πανεπιστήμιο της Αυστραλίας εξέτασαν στοιχεία από περισσότερες από 9.100 γυναίκες ηλικίας 28-33 ετών. Σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών εμφάνιζε το 5.8% των συμμετεχόντων. Από τις γυναίκες με σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών, 11.2% αυτών είχαν εμφανίσει διαβήτη κύησης σε προηγούμενη εγκυμοσύνη, ενώ ένα ποσοστό της τάξης του 5.1% αυτών εμφάνισαν διαβήτη τύπου 2. Τα αντίστοιχα ποσοστά στις γυναίκες χωρίς σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών ήταν 3.8% για το διαβήτη κύησης και 0.3% για το σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2.

Μετά από προσαρμογή για την ηλικία, το δείκτη μάζας σώματος (body mass index, BMI), την αρτηριακή υπέρταση, το κάπνισμα και άλλους δημογραφικούς παράγοντες, φάνηκε ότι οι γυναίκες με σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών είχαν διπλάσιες πιθανότητες να εμφανίσουν διαβήτη κύησης και 8.8 φορές περισσότερες πιθανότητες να εμφανίσουν διαβήτη τύπου 2 σε σύγκριση με τις γυναίκες χωρίς σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών.

Οι ερευνητές καταλήγουν ότι υπάρχει επιτακτική ανάγκη για προληπτικό έλεγχο, πρόληψη και πρώιμη αντιμετώπιση του διαταραγμένου μεταβολισμού της γλυκόζης σε γυναίκες με σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών.

Η μελέτη εμφανίζεται στο τεύχος Σεπτεμβρίου του Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism.

Gestational Diabetes and Type 2 Diabetes in Reproductive-Aged Women with Polycystic Ovary Syndrome.

Ae J, S R, S Z, L M, Hj T.

J Clin Endocrinol Metab. 2013 Sep 30. [Epub ahead of print]

Επιμέλεια: Ιωάννα Ελευθεριάδου