Blog

Christof  M. Kazda et al. Diabetes Care 2023;46:1052–1059

 

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Η βασική ινσουλίνη Fc ((BIF; insulin efsitora alfa; LY3209590) είναι μία πρωτεῒνη σύντηξης, που συνδυάζει ένα νέο ανάλογο ινσουλίνης με μονή αλυσίδα και το τμήμα Fc της ανθρώπινης ανοσοσφαιρίνης IgG και έχει σχεδιαστεί για εβδομαδιαία χορήγηση. Στη συγκεκριμένη μελέτη φάσης 2 εκτιμήθηκε η αποτελεσματικότητα και η ασφάλεια της ινσουλίνης BIF έναντι της ινσουλίνης Degludec σε 265 ασθενείς με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 1 (ΣΔ1), που αντιμετωπίζονταν με σχήμα πολλαπλών ενέσεων.

 

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΣ

Πρόκειται για μία τυχαιοποιημένη, παράλληλων ομάδων, ανοιχτή μελέτη, στην οποία τυχαιοποιηθήκαν ασθενείς με ΣΔ1 έτσι ώστε να λάβουν είτε ινσουλίνη ΒΙF μία φορά την εβδομάδα, είτε ινσουλίνη Degludec 1 φορά ημερησίως για 26 εβδομάδες. Και στις δύο ομάδες γινόταν τιτλοποίηση της βασικής ινσουλίνης με στόχο γλυκόζη νηστείας 80-100 mg/dL. To πρωτεύον καταληκτικό σημείο ήταν η μεταβολή της HbA1c από το baseline έως την 26^η εβδομάδα (περιθώριο μη-κατωτερότητας 0,4%). Τα δευτερεύοντα καταληκτικά σημεία ήταν το ποσοστό του χρόνου εντός εύρους στόχου (TIR) (70-180 mg/dL), τα επίπεδα της γλυκόζης νηστείας από το σύστημα συνεχούς καταγραφής της γλυκόζης (ΣΚΓ) και η συχνότητα των υπογλυκαιμιών.

 

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ

Διαπιστώθηκε η μη-κατωτερότητα της ινσουλίνης BIF έναντι της ινσουλίνης Degludec, όσον αφορά τη μεταβολή της HbA1c από το baseline με στατιστικά σημαντική διαφορά της θεραπείας 0,17%, υπέρ της ινσουλίνης Degludec (90% CI 0,01, 0,32; p = 0,07). O χρόνος εντός εύρους στόχου (TIR) ήταν παρόμοιος μεταξύ των ασθενών, που έλαβαν την ινσουλίνη BIF (56,1%) και αυτών, που έλαβαν την ινσουλίνη Degludec (58,9%, p=0,112) την 26^η εβδομάδα. Οι τιμές της γλυκόζης νηστείας ήταν στατιστικά σημαντικά υψηλότερες στους ασθενείς, που έλαβαν την ινσουλίνη BIF (158,8 mg/dL) έναντι αυτών, που έλαβαν την ινσουλίνη Degludec (143,2 mg/dL; P = 0,003). Δε διαπιστώθηκε στατιστικά σημαντική διαφορά στη συχνότητα των υπογλυκαιμιών επιπέδου 1 (p = 0,960) και 2 (p = 0,517) από το σύστημα ΣΚΓ μεταξύ των δύο ομάδων, κατά τη διάρκεια της θεραπείας. Η εμφάνιση σοβαρών ανεπιθύμητων ενεργειών ήταν παρόμοια μεταξύ των ομάδων της ινσουλίνης BIF και της ινσουλίνης Degludec.

 

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

Διαπιστώθηκε η μη-κατωτερότητα της εβδομαδιαίας βασικής ινσουλίνης BIF έναντι της ημερήσιας βασικής ινσουλίνης Degludec, όσον αφορά τον γλυκαιμικό έλεγχο (διαφορά στη θεραπεία 0,17% υπέρ της ινσουλίνης Degludec). Δεν υπήρχε στατιστικά σημαντική διαφορά μεταξύ των δύο ομάδων στις υπογλυκαιμίες ή σε άλλα ευρήματα ασφάλειας σε ασθενείς με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 1.

 

Επιμέλεια: Eλευθερία Παπαχριστοφόρου

 

Ian M. Carey et al. Evaluating Ethnic Variations in the Risk of Infections in People With Prediabetes and Type 2 Diabetes: A Matched Cohort Study. Diabetes Care 2023;46(6):1209-1217.

 https://doi.org/10.2337/dc22-2394

 

Τα άτομα με Σακχαρώδη Διαβήτη Τύπου 2 (ΣΔΤ2) διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο ανάπτυξης λοιμώξεων. Παραταύτα παραμένει αρχικά άγνωστο το κατά πόσο ο κίνδυνος αυτός ποικίλει ανάμεσα σε άτομα με ΣΔΤ2  διαφορετικών φυλετικών ομάδων και κατά δεύτερον αν ο κίνδυνος αυτός είναι παρόμοιος στα άτομα με Προδιαβήτη.

Στη μελέτη αυτή χρησιμοποιήθηκε η Αγγλική ηλεκτρονική βάση δεδομένων Clinical Practice Research Datalink  και περιέλαβε όλους τους ασθενείς ηλικίας 18-90 ετών εν ζωή την 01/01/2015 που φαίνονταν ενεργά εγγεγραμμένοι για ένα τουλάχιστον έτος σε μονάδες πρωτοβάθμιας υγείας. Ο πληθυσμός που πληρούσε τα παραπάνω κριτήρια ήταν 8.722.348 από 1447 μονάδες πρωτοβάθμιας υγείας και κατατάχθηκε σε τέσσερις ομάδες με βάση τη φυλετική προέλευση ( Ασιατική φυλή, Μαύρη φυλή, Μιγάδες, Λευκή φυλή, άγνωστης φυλετικής ομάδας) Στη μελέτη εντάχθηκαν 527.151 άτομα με ΣΔΤ2 και 273.216 άτομα με Προδιαβήτη. Για κάθε εθελοντή γίνονταν αντιστοίχιση ως προς την ηλικία, το φύλο και την φυλετική ομάδα με δύο άτομα χωρίς ιστορικό ΣΔΤ2 ή Προδιαβήτη. Έγινε καταγραφή ιστορικού λοιμώξεων για το χρονικό διάστημα 2015-2019 με βάση τη συνταγογράφιση αντιβιωτικών, αντιμυκητιασικών και αντιικών φαρμάκων ή νοσηλείας σε νοσοκομεία. Επίσης καταγράφηκε το ιστορικό καπνίσματος, ο Δείκτης Μάζας Σώματος  (ΒΜΙ) και η παρουσία 12 χρόνιων συννοσηροτήτων: Κολπική Μαρμαρυγή, Κακοήθεια, Χρόνια Νεφρική Νόσος, Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια, Στεφανιαία Νόσος, Άνοια, Επιληψία, Καρδιακή Ανεπάρκεια, Υπέρταση, Περφερική Αγγειακή Νόσος, Σοβαρή Ψυχική Νόσος κι Εγκεφαλικό.

Το 70% των εθελοντών ήταν Λευκοί και το 10% Ασιάτες. Τον μεγαλύτερο επιπολασμό όσον αφορά τον ΣΔΤ2 (11.1%) και τον Προδιαβήτη (5.5%) εμφάνιζαν οι Ασιάτες με εντυπωσιακή διαφορά στις νεότερες ηλικίες σε σύγκριση με τις άλλες φυλετικές ομάδες. Η πλειοψηφία των ατόμων με Προδιαβήτη σε όλες τις φυλετικές ομάδες ήταν γυναίκες ενώ με εγκατεστημένο ΣΔΤ2 άνδρες με εξαίρεση τη μαύρη φυλή. Ο μέσος όρος ηλικίας εμφάνισης ΣΔΤ2 και Προδιαβήτη στους Λευκούς ήταν τα 67 έτη, ενώ για τις υπόλοιπες φυλετικές ομάδες ο μέσος όρος ηλικίας ήταν 10-13 λιγότερα για Προδιαβήτη, 5-7 χρόνια λιγότερα για ΣΔΤ2, παρουσίαζαν λιγότερες συννοσηρότητες και ζούσαν σε υποβαθμισμένες κοινωνικο οικονομικά περιοχές. Τα άτομα της μαύρης φυλής με Προδιαβήτη είχαν σε ποσοστό 48.3% ΒΜΙ > 30 kg/m², ενώ τα άτομα της λευκής φυλής με ΣΔΤ2 είχαν σε ποσοστό 54.3% ΒΜΙ >30 kg/m². Επίσης ανεξαρτήτως φυλετικής ομάδας η μελέτη ανέδειξε ότι τα άτομα με ΣΔΤ2 και Προδιαβήτη ήταν παχύσαρκα, ήταν καπνιστές, παρουσίαζαν συνοσσηρότητες και ζούσαν σε υποβαθμισμένες κοινωνικο οικονομικά περιοχές σε σχέση με άτομα με ελεύθερο ιστορικό ΣΔΤ2 ή Προδιαβήτη.

Τα άτομα με ΣΔΤ2 παρουσίαζαν αυξημένο κίνδυνο λοιμώξεων τόσο στην κοινότητα ( IRR 1.51, 95% CI 1.51-1.52) όσο και σε επίπεδο νοσοκομειακής νοσηλείας ( IRR 1.91,  95% CI 1.90-1.93). Το συμπέρασμα αυτό αφορούσε όλες τις φυλετικές ομάδες με τις νεαρότερες ηλικίες των λευκών με ΣΔΤ2  (ηλικία <50 έτη) να παρουσιάζουν μεγαλύτερο κίνδυνο. Η μελέτη ανέδειξε πολλαπλούς συσχετισμούς μεταξύ των φυλετικών ομάδων των ατόμων με ΣΔΤ2 με κοινωνικές παραμέτρους, συνήθειες και συννοσηρότητες όμως το IRR παρέμεινε το ίδιο για κάθε φυλετική ομάδα σε σχέση με άτομα με ελεύθερο ιστορικό ΣΔΤ2.Τέλος όσον αφορά τα άτομα με Προδιαβήτη, η μελέτη ανέδειξε σημαντικό αλλά μικρότερο κίνδυνο λοιμώξεων σε επίπεδο κοινότητας (IRR 1.35, 95% CI 1.34-1.36) όσο και σε επίπεδο νοσηλείας (IRR 1.33, 95% CI 1.31-1.35) σε σχέση με τα άτομα με ΣΔΤ2. Τα αποτελέσματα αυτά ήταν παρόμοια όσον αφορά τις λοιμώξεις στην κοινότητα για όλες τις φυλετικές ομάδες ενώ όσον αφορά τον κίνδυνο νοσηλείας μόνο τα άτομα της μαύρης φυλής με Προδιαβήτη δεν παρουσίασαν στατιστικά σημαντική αύξηση του εν λόγω κινδύνου σε σύγκριση με άτομα της ίδιας φυλής χωρίς ιστορικό ΣΔΤ2 ή Προδιαβήτη.

Συμπερασματικά, ο αυξημένος κίνδυνος λοιμώξεων τόσο στα άτομα με ΣΔΤ2 και όσο και στα άτομα με Προδιαβήτη φαίνεται να είναι παρόμοιος ανεξαρτήτου φυλετικής προέλευσης, με τις λοιμώξεις να αποτελούν συχνή αιτία νοσηλείας του εν λόγω πληθυσμού με σοβαρές επιπτώσεις στη δημόσια υγεία δεδομένης της ενδημικής αύξησης τόσο του Προδιαβήτη όσο και του ΣΔΤ2.

 

Επιμέλεια: Αγγελική Μερίτση

 

 

Jessica Edstorp et al. Incident of LADA and Type 2 Diabetes in Relation to Tobacco Use and Genetic Susceptibility to Type 2 Diabetes and Related Traits: Findings From a Swedish Case-Control Study and the Norwegian HUNT Study.Diabetes Care 2023;46(5):1028-1036.

https://doi.org/10.2337/dc22-2284

 

Το κάπνισμα και το Σουηδικό προιόν υγρού καπνού χωρίς καύση (snus) σχετίζονται με την εμφάνιση LADA και ΣΔΤ2. Ο σκοπός της παραπάνω μελέτης ήταν να δείξει εάν η γενετική προδιάθεση εμφάνισης ΣΔΤ2 , η αντίσταση στην ινσουλίνη (IR) κι η έκκριση ινσουλίνης (IS) όπως εκφράζονται μέσω συγκεκριμένων γενετικών συστημάτων βαθμονόμησης ενισχύουν αυτούς τους συσχετισμούς.

Στη μελέτη αυτή χρησιμοποιήθηκαν βάσεις δεδομένων από μία Σουηδική μελέτη (ESTRID Study) και μία Νορβηγική αντίστοιχα (HUNT Study). Συγκεκριμένα στη μελέτη εντάχθηκαν 839 άτομα με LADA, 5771 άτομα με ΣΔΤ2 και 3068 άτομα ως μάρτυρες εξομοίωσης. Τα άτομα με LADA  σύμφωνα με τα κριτήρια ένταξης στη μελέτη ήταν ≥ 35 ετών, είχαν θετικά αντιπαγκρεατιδικά αντισώματα (GADA positive ≥ 10U/mL) κι επίπεδα C πεπτιδίου ≥ 0.20 nmol/L (IMMULITE 2000; Siemens Healthcare Diagnostics Product Ltd., Llanberis, U.K.)  ή ≥ 0.30 nmol/L (Cobas e601; Roche Diagnostics, Mannheim, Germany). Τα άτομα με ΣΔΤ2 ήταν εξίσου ≥35 ετών, GADA αρνητικά, με  επίπεδα C-πεπτίδιου >0.60 nmol/L (IMMULITE) ή >0.72 nmol/L (Cobas). Έγινε καταγραφή τόσο του καπνίσματος όσο και της χρήσης   snus ή κλασσικού καπνού ως προς τη διάρκεια (οι εθελοντές σύμφωνα με τα κριτήρια ένταξης στη μελέτη έπρεπε να κάνουν χρήση οποιασδήποτε μορφής καπνού τουλάχιστον ένα χρόνο πριν την ένταξη στη μελέτη) και χαρακτηρίστηκε ως σοβαρή χρήση καπνού ή snus η ≥15 pack-/box-years. Ως ένα pack/box-year ορίστηκαν τα 20 τσιγάρα ή τα 7 κουτιά snus εβδομαδιαία το χρόνο. Τέλος δεδομένου ότι η γονιδιακή έκφραση του ΣΔΤ2 παρουσιάζει μεγάλη ετερογένεια, χρησιμοποιήθηκαν γενετικά συστήματα βαθμονόμησης (GRS-Genetic Risk Score, ΣΔΤ2-GRS, IR-GRS, IS-GRS) κινδύνου εμφάνισης ΣΔΤ2 συνδυάζοντας πολλαπλούς γενετικούς πολυμορφισμούς (64 πολυμορφισμούς μονονουκλεοτιδίων- SNPs για ΣΔΤ2, 16 SNPs για έκκριση ινσουλίνης και 5 SNPs για αντίσταση στην ινσουλίνη).

Η μελέτη ανέδειξε ότι τα άτομα με LADA είχαν μικρότερη αντίσταση στην ινσουλίνη, ελαττωμένη λειτουργικότητα των β-κυττάρων του παγκρέατος και μειωμένα επίπεδα  C-πεπτιδίου σε σχέση με τα άτομα με ΣΔΤ2. Επίσης παρουσίαζαν υψηλούς τίτλους HLA αντιγόνων και στη θεραπεία τους συμπεραλαμβάνονταν ινσουλίνη.

Ο σχετικός κίνδυνος εμφάνισης LADA ήταν αυξημένος σε βαρείς καπνιστές με υψηλές τιμές IR-GRS (≥15 pack-years; RR 2.01 [CI 1.30, 3.10]) και βαρείς χρήστες καπνού οποιασδήποτε μορφής (≥15 box/pack-years; RR 2.59 [CI 1.54, 4.35]) σε σχέση με άτομα με χαμηλές τιμές IR-GRS που δεν ήταν βαρείς καπνιστές με επιπρόσθετη αλληλεπίδραση AP 0.67 [CI 0.46, 0.89] έναντι AP 0.52 [CI 0.21, 0.83]) και πολλαπλάσια αλληλεπίδραση P = 0.003 έναντι P = 0.034. Στους βαρείς καπνιστές επίσης παρατηρήθηκε επιπρόσθετη αλληλεπίδραση μεταξύ ΣΔΤ2-GRS και καπνίσματος είτε snus είτε κλασσικού καπνού. Επίσης ο κίνδυνος εμφάνισης ΣΔΤ2  σχετιζόμενος με τη χρήση κλασσικού καπνού δεν διέφερε στα τρία χρησιμοποιούμενα γενετικά συστήματα βαθμονόμησης της μελέτης (ΣΔΤ2-GRS, IR-GRS, IS-GRS).

Συμπερασματικά , η χρήση καπνού μπορεί να επιφέρει αυξημένο κίνδυνο εκδήλωσης LADA σε άτομα με γενετική προδιάθεση εμφάνισης ΣΔΤ2 και αντίστασης στην ινσουλίνη ενώ αντιθέτως η όποια γενετική προδιάθεση  εμφάνισης ΣΔΤ2 δεν φαίνεται να επηρεάζει την αυξημένη επίπτωση ΣΔΤ2 σχετιζόμενου με τη χρήση καπνού.

 

Επιμέλεια: Αγγελική Μερίτση

Συντάκτης κειμένου:

Άννα Μωυσίδη, M.Sc., Διαιτολόγος – Διατροφολόγος με ειδίκευση στο Διαβήτη και την Παχυσαρκία.

 

Η διακοπή της εμμήνου ρήσεως για 12 συνεχόμενους μήνες επιβεβαιώνει πως μία γυναίκα περνά σε ένα καινούργιο στάδιο ζωής, την λεγόμενη εμμηνόπαυση. Σήμερα, η εμμηνόπαυση διαγιγνώσκεται συνήθως σε ηλικία 48 με 55 ετών και συνοδεύεται από χαρακτηριστικά συμπτώματα όπως εφίδρωση, αυπνία, εξάψεις, ευερεθιστότητα και πονοκεφάλους. Εκτός όμως από τα κοινά ορατά συμπτώματα, καλό θα είναι οι γυναίκες να είναι ενήμερες και για τις οργανικές αλλαγές που συμβαίνουν τη δεδομένη χρονική στιγμή. Συγκεκριμένα, οι αλλαγές στο ορμονικό προφίλ της γυναίκας μπορούν να διαταράξουν την μέχρι πρότινος λειτουργεία του οργανισμού, αυξάνοντας την πιθανότητα εμφάνισης: παχυσαρκίας, σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2, μεταβολικού συνδρόμου, καρδιαγγειακών νοσημάτων και οστεοπόρωσης. Άλλωστε, δεν είναι τυχαίο πως σε μετα-εμμηνοπαυσιακό στάδιο συχνά πολλές γυναίκες αναφέρουν ότι παρατηρήθηκε αύξηση στην αρτηριακή πίεση, διαταραχές στο λιπιδαιμικό προφίλ, αύξηση σωματικού βάρους και μείωση της οστικής πυκνότητας. Σε αυτό το σημείο είναι που εύλογα γεννιούνται στις γυναίκες τα παρακάτω ερωτήματα, στα οποία η επιστήμη της διατροφής μπορεί να δώσει απάντηση.

Σωματικό βάρος

Συνοπτικά, οι λόγοι που αυξάνεται το βάρος μίας γυναίκας στην εμμηνόπαυση είναι οι εξής: ορμονικές αλλαγές, μειωμένο αίσθημα κορεσμού, αλλαγή σύστασης σώματος, μειωμένες καύσεις,  ινσουλινοαντίσταση και έλλειψη φυσικής δραστηριότητας. Οι ορμονικές αλλαγές και η  μείωση στα επίπεδα των οιστρογόνων, έχουν άμεση επίδραση στο αίσθημα πείνας & κορεσμού, ασκώντας ορεξιογόνο δράση. Επιπλέον, με την πάροδο της ηλικίας η μυϊκή μάζα τείνει να χάνει την ‘’ισχύ’’ που είχε μέχρι τώρα, ενώ ταυτόχρονα παρατηρείται αύξηση του λιπώδους ιστού με αποτέλεσμα την ενδεχόμενη πρόσληψη σωματικού βάρους, την εμφάνιση ινσουλινοαντίστασης και την διαταραχή των αιματολογικών δεικτών. Οι αλλαγές στη σύσταση του σώματος σε συνδυασμό με τη μειωμένη λειτουργία του θυρεοειδή, προκαλούν μείωση του βασικού μεταβολικού ρυθμού (ενεργειακή δαπάνη) με αποτέλεσμα να μειώνονται τελικά οι καύσεις.

Τι μπορώ να κάνω;

Ακολουθώντας μία διατροφή που θα σας εξασφαλίσει θερμιδικό έλλειμμα, θα μπορέσετε να αποφύγετε την πρόσληψη σωματικού βάρους και την εμφάνιση παχυσαρκίας ή άλλων μεταβολικών νοσημάτων. Επιπλέον, καλό θα είναι να δώσετε βάση στην κατανάλωση τροφών πλούσιες σε πρωτεΐνες, καθώς, λόγω της παρουσίας ινσουλινοαντίστασης παρατηρείται μειωμένη πρωτεϊνοσύνθεση στους σκελετικούς μύες. Η αυξημένη πρόσληψη πρωτεϊνών δεν σημαίνει σε καμία περίπτωση την αυτόματη απόρριψη υδατανθράκων, καθώς, η Μεσογειακή Διατροφή θεωρείται ενδεδειγμένο μοντέλο διατροφής για εμμηνοπαυσιακές γυναίκες. Εξίσου σημαντικό ρόλο παίζει και η κατανάλωση τροφίμων χαμηλού γλυκαιμικού δείκτη (ΓΔ) για να αποφευχθεί η εμφάνιση υπεργλυκαιμίας λόγω ινσουλινοαντίστασης. Απευθυνθείτε σε έναν επιστήμονα υγείας Διαιτολόγο-Διατροφολόγο που θα λάβει υπόψιν του τις παραπάνω παραμέτρους δίνοντας σας την κατάλληλη διατροφική οδηγία.

Καρδιαγγειακή υγεία

Συνοπτικά, οι λόγοι που αυξάνεται ο καρδιαγγειακός κίνδυνος στην εμμηνόπαυση είναι οι εξής: ορμονικές αλλαγές, αλλαγές στο λιπιδαιμικό προφίλ, αύξηση δείκτη μάζας σώματος, κεντρική κατανομή λίπους, αύξηση αρτηριακής πίεσης, κατακράτηση υγρών και έλλειψη φυσικής δραστηριότητας. Συγκεκριμένα, έχει φανεί πως η παρουσία οιστρογόνων, έχει θετική επίδραση στην ενδοθηλιακή λειτουργεία και στο μεταβολισμό των λιπιδίων. Για το λόγο αυτό, οι ορμονικές αλλαγές που σχετίζονται με την εμμηνόπαυση, μπορεί τελικά να διαταράξουν το λιπιδαιμικό προφίλ της γυναίκας με αποτέλεσμα την αύξηση στα επίπεδα της LDL χοληστερόλης, των τριγλυκεριδίων και την σχετική μείωση της HDL χοληστερόλης. Επιπλέον, φαίνεται πως οι εμμηνοπαυσιακές γυναίκες τείνουν να εμφανίζουν κεντρική ή αλλιώς ‘’ανδρικού τύπου’’ κατανομή λίπους, η οποία συνοδεύεται από συσσώρευση σπλαχνικού λίπους στην κοιλιακή χώρα και αύξηση του Δείκτη Μάζας Σώματος (ΔΜΣ).

Τι μπορώ να κάνω;

Για την ενίσχυση της καρδιαγγειακής υγείας:

• Αυξήστε την κατανάλωση: λιπαρά ψάρια & θαλασσινά, όσπρια, αμυλούχα λαχανικά, προϊόντα ολικής άλεσης, ανάλατα αμύγδαλα, φρούτα & λαχανικά όλων των ειδών, άπαχη πρωτεΐνη ή φυτικής προέλευσης, ελαιόλαδο, ελιές, αβοκάντο.
• Αυξήστε την κατανάλωση τροφίμων πλούσια σε πολυφαινόλες: μήλα, μούρα, εσπεριδοειδή, δαμάσκηνα, μπρόκολο, κρεμμύδι, κουκιά.
• Περιορίστε την κατανάλωση: κορεσμένο λίπος (τηγανιτά), κόκκινο κρέας, νάτριο, επεξεργασμένα τρόφιμα, γλυκά, αναψυκτικά, φρουτοχυμοί.

Υγεία οστών

Συνοπτικά, οι λόγοι που αυξάνεται ο κίνδυνος εμφάνισης οστεοπόρωσης στην εμμηνόπαυση είναι οι εξής: ορμονικές αλλαγές, έλλειψη ασβεστίου, έλλειψη βιταμίνης D, έλλειψη φυσικής δραστηριότητας. Οι παθοφυσιολογικοί μηχανισμοί που οδηγούν σε οστεοπόρωση δεν έχουν διευκρινιστεί πλήρως. Σε κάθε περίπτωση, με την πάροδο της ηλικίας και τις αντίστοιχες ορμονικές αλλαγές που συμβαίνουν,  φαίνεται να μειώνεται η οστική πυκνότητα καθιστώντας τα οστά εξαιρετικά εύθραυστα. Επιπλέον, η συσσώρευση σπλαχνικού λίπους στην κοιλιακή χώρα δημιουργεί φλεγμονώδες περιβάλλον που μπορεί να οδηγήσει σε ενδεχόμενη προοδευτική απομετάλλωση των οστών.

Τι μπορώ να κάνω;

Για την ενίσχυση της υγείας των οστών:

• Αυξήστε την κατανάλωση τροφίμων πλούσια σε ασβέστιο: γάλα χαμηλών λιπαρών, γιαούρτι, σκληρά τυριά, μαλακά τυριά, τυρί για τοστ. Εναλλακτικές πηγές ασβεστίου: λαχανικά, όσπρια, φρούτα, ξηροί καρποί & σπόροι, ψάρια με κόκκαλο.
• Αποφύγετε τα αναψυκτικά του εμπορίου καθώς περιέχουν φωσφορικά άλατα τα οποία μειώνουν την απορρόφηση του ασβεστίου.
• Αυξήστε την κατανάλωση τροφίμων πλούσια σε βιταμίνη D: λιπαρά ψάρια, μανιτάρια, κόκκινο κρέας, σόγια, ρόφημα βρόμης, εμπλουτισμένα δημητριακά πρωινού, κρόκος αυγού.
• Ελέγξτε τις ετικέτες τροφίμων για την περιεκτικότητα του τροφίμου σε ασβέστιο και βιταμίνη D.
• Έκθεση στο ηλιακό φως.

 

 

Βιβλιογραφία

• Barrea, L. et al. (2021) “Mediterranean diet as medical prescription in menopausal women with obesity: a practical guide for nutritionists,” Critical reviews in food science and nutrition, 61(7), pp. 1201–1211. doi: 10.1080/10408398.2020.1755220.
• BDA Menopause and diet, Bda.uk.com. Available at: https://www.bda.uk.com/resource/menopause-diet.html (Accessed: May 25, 2023).
• Colao, A. (2017) “Nutritional management of menopausal women,” in Menopause. Cham: Springer International Publishing, pp. 283–299.
• Pugliese, G., Dr et al. (2020) “Mediterranean diet as tool to manage obesity in menopause: A narrative review,” Nutrition (Burbank, Los Angeles County, Calif.), 79–80, p. 110991. doi: 10.1016/j.nut.2020.110991.
• Silva, T. R. et al. (2021) “Nutrition in menopausal women: A narrative review,” Nutrients, 13(7), p. 2149. doi: 10.3390/nu13072149.

 

 

 

 

Diabetes and Nutrition Study Group (DNSG) of the European Association for the Study of Diabetes (EASD). Evidence-based European recommendations for the dietary management of diabetes. Diabetologia. 2023 Apr 17. doi: 10.1007/s00125-023-05894-8. Epub ahead of print. PMID: 37069434.

 

Τον Απρίλιο του 2023 δημοσιεύθηκαν στο περιοδικό Diabetologia οι Ευρωπαϊκές συστάσεις για τη διατροφή στο σακχαρώδη διαβήτη από την Ομάδα Εργασίας Διαβήτη και Διατροφής (Diabetes and Nutrition Study Group, DNSG) της Ευρωπαϊκής Εταιρείας για τη Μελέτη του Διαβήτη (European Association for the Study of Diabetes, EASD).

Η διαχείριση του διαβήτη, που συμπεριλαμβάνει την πρόληψη και την αντιμετώπιση του, βασίζεται σε τεκμηριωμένες συστάσεις. Εκτός από τους άλλους ακρογωνιαίους λίθους της διαχείρισης του διαβήτη, οι διατροφικές συστάσεις έχουν τη δυνατότητα να βελτιώσουν τη γλυκαιμική ρύθμιση, να μειώσουν τον κίνδυνο εμφάνισης επιπλοκών και να βελτιώσουν την ποιότητα ζωής των ατόμων με διαβήτη. Η ομάδα Εργασίας Διαβήτη και Διατροφής ανανέωσε τις συστάσεις που είχαν δημοσιευθεί το 2004 σχετικά με τη διατροφική διαχείριση των ατόμων με διαβήτη με σκοπό την παροχή στους επαγγελματίες υγείας τεκμηριωμένων κατευθυντήριων οδηγιών.

Για να γίνει αυτή η ενημέρωση των συστάσεων, νέες συστηματικές ανασκοπήσεις και μετα-αναλύσεις πραγματοποιήθηκαν σε σημαντικά θέματα με σκοπό την διεύρυνση των υπαρχόντων δεδομένων. Οι κατευθυντήριες οδηγίες χρησιμοποίησαν ως βάση τις προηγούμενες οδηγίες που διευρύνθηκαν και συμπεριλαμβάνουν συστάσεις σχετικά με τα διατροφικά πρότυπα, τα επεξεργασμένα τρόφιμα, την υποστήριξη των ασθενών και την ύφεση του διαβήτη τύπου 2. Για τον προσδιορισμό της βαρύτητας των συστάσεων που προκύπτουν από τις συστηματικές ανασκοπήσεις, χρησιμοποιήθηκε η βαθμολογία Συστάσεων, Αξιολόγησης, Προσέγγισης, Ανάπτυξης και Εκτίμησης (Grading of Recommendations, Assessment, Development and Evaluations, GRADE).

Τα ευρήματα δείχνουν ότι η κατανάλωση τροφίμων και η υιοθέτηση διαιτητικών μοτίβων είναι σημαντικά για τη διαχείριση του διαβήτη. Οι βασικές συστάσεις για τα άτομα με διαβήτη είναι σε μεγάλο βαθμό παρόμοιες με αυτές του γενικού πληθυσμού. Σημαντικά μηνύματα είναι η κατανάλωση ελάχιστα επεξεργασμένων φυτικών τροφών, όπως τα δημητριακά ολικής αλέσεως, φρούτων και λαχανικών, οσπρίων και ξηρών καρπών. Συνίσταται να ελαχιστοποιείται η κατανάλωση κόκκινου ή επεξεργασμένου κρέατος, νατρίου, αναψυκτικών με ζάχαρη και επεξεργασμένων δημητριακών. Οι επικαιροποιημένες συστάσεις αντικατοπτρίζουν τα νεότερα δεδομένα και εάν υιοθετηθούν θα βελτιώσουν την υγεία των ατόμων με διαβήτη.

 

Επιμέλεια: Αναστάσιος Τεντολούρης

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ

ΠΜΣ ΗΓΕΣΙΑ, ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ & ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΑΞΙΑΣ ΣΤΗΝ ΥΓΕΙΑ

Προκήρυξη-Πρόσκληση Υποβολής Αιτήσεων 2023-2024

 

ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΠΡΟΣ ΚΑΘΕ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΟ/Η

Το Τμήμα Πολιτικών Δημόσιας Υγείας, της Σχολής Δημόσιας Υγείας, του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής, ως καθολικός διάδοχος της Εθνικής Σχολής Δημόσιας Υγείας, ΕΣΔΥ (ν. 4610/2019), οργανώνει και επαναλειτουργεί το ΠΜΣ Διοίκηση Υπηρεσιών Υγείας,  με νέο τίτλο και με εκσυγχρονισμό του περιεχομένου του:

«ΠΜΣ Ηγεσία, Καινοτομία και Πολιτικές Αξίας στην Υγεία», «MSc in Leadership, Innovation, and Value Based Health Policies», (ΦΕΚ 4061τ.Β’/22-9-2020).

Αναλυτικότερα το πρόγραμμα προσφέρει δυνατότητα στα στελέχη να λάβουν

δύο (2) ειδικεύσεις:

(1). Λήψη αποφάσεων και σχεδιασμός πολιτικών υγείας

    (Decision making and health policy planning)

(2). Έρευνα και αξιολόγηση καινοτομίας και πολιτικών υγείας

(Research and evaluation of innovation and policy in health care)

Α) 1ος κύκλος: από 20/04/2023 έως και 30/06/2023
Β) 2ος κύκλος: από 01/09/2023 έως και 17/09/2023

Για περισσότερες πληροφορίες, οι ενδιαφερόμενοι/ες μπορούν να επισκέπτονται, την ιστοσελίδα του ΠΜΣ  https://healthleader.uniwa.gr και να υποβάλουν:

Αίτηση Υποψηφίων https://healthleader.uniwa.gr/admission-form/